Τηλεφωνικές απάτες: Γιατί σας καλούν και δεν μιλάνε…
Πώς οι επιτήδειοι επιβεβαιώνουν ενεργούς τηλεφωνικούς αριθμούς, αξιοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη και προετοιμάζουν νέες μορφές τηλεφωνικής εξαπάτησης.
Οι τηλεφωνικές απάτες εξελίσσονται διαρκώς, με τους επιτήδειους να χρησιμοποιούν ολοένα πιο σύνθετες μεθόδους για να εντοπίζουν πιθανά θύματα. Ένα φαινόμενο που προκαλεί ανησυχία είναι οι λεγόμενες «σιωπηλές κλήσεις», κατά τις οποίες ο παραλήπτης σηκώνει το τηλέφωνο, αλλά δεν ακούει κανέναν στην άλλη πλευρά. Παρότι σε ορισμένες περιπτώσεις πρόκειται για αυτοματοποιημένες κλήσεις τηλεφωνικών κέντρων, σε άλλες μπορεί να αποτελούν το πρώτο στάδιο μιας οργανωμένης προσπάθειας εξαπάτησης.
Σύμφωνα με την εταιρεία κυβερνοασφάλειας Kaspersky, πίσω από τέτοιες κλήσεις μπορεί να βρίσκονται αυτοματοποιημένα συστήματα, τηλεφωνικά κέντρα ή άτομα που επιχειρούν να διαπιστώσουν εάν ένας αριθμός τηλεφώνου χρησιμοποιείται πραγματικά. Οι εταιρείες που πραγματοποιούν μαζικές διαφημιστικές κλήσεις ενδέχεται να χρησιμοποιούν συστήματα αυτόματης κλήσης χωρίς να υπάρχει διαθέσιμος εκπρόσωπος τη στιγμή που απαντά ο παραλήπτης. Ωστόσο, η ίδια πρακτική μπορεί να αξιοποιηθεί και από απατεώνες για τη δημιουργία καταλόγων με ενεργούς αριθμούς τηλεφώνου.
Η επιβεβαίωση ότι ένας αριθμός αντιστοιχεί σε πραγματικό χρήστη μπορεί να αποτελέσει το πρώτο βήμα για μια επόμενη απόπειρα εξαπάτησης. Οι δράστες ενδέχεται να χρησιμοποιήσουν αργότερα πιο πειστικά προσχήματα, επιχειρώντας να αποσπάσουν προσωπικά δεδομένα ή χρήματα. Η απλή απάντηση σε μια τέτοια κλήση δεν σημαίνει ότι κάποιος έχει ήδη πέσει θύμα απάτης, μπορεί όμως να οδηγήσει στην καταχώριση του αριθμού του σε λίστες πιθανών στόχων.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης για την κλωνοποίηση φωνών. Με τη χρήση ειδικών εργαλείων, οι επιτήδειοι μπορούν να δημιουργήσουν ηχητικά αποσπάσματα που μιμούνται τη χροιά, τον τόνο και τον τρόπο ομιλίας ενός πραγματικού προσώπου. Για τη συλλογή των απαραίτητων δειγμάτων μπορούν να αξιοποιηθούν δημόσια βίντεο, ηχητικά μηνύματα και άλλες διαθέσιμες ηχογραφήσεις.
Σύμφωνα με την Ομοσπονδιακή Επιτροπή Εμπορίου των ΗΠΑ (FTC), ακόμη και ένα σύντομο ηχητικό απόσπασμα μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως δείγμα για την κλωνοποίηση μιας φωνής. Στη συνέχεια, οι απατεώνες μπορούν να υποδυθούν συγγενείς ή φίλους του υποψήφιου θύματος και να επικοινωνήσουν μαζί του ζητώντας επειγόντως οικονομική βοήθεια. Ωστόσο, δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία ότι μια σύντομη απάντηση, όπως ένα «ναι» ή ένα «παρακαλώ», αρκεί από μόνη της για τη δημιουργία αξιόπιστης κλωνοποίησης φωνής.
Σε περίπτωση σιωπηλής κλήσης από άγνωστο αριθμό, οι ειδικοί συνιστούν να τερματίζεται άμεσα η επικοινωνία εφόσον δεν ακούγεται κανείς στην άλλη πλευρά. Παράλληλα, καλό είναι να αποφεύγεται η συνομιλία με ύποπτους καλούντες και να ενεργοποιούνται οι διαθέσιμες λειτουργίες αναγνώρισης και φραγής ανεπιθύμητων κλήσεων στα κινητά τηλέφωνα.