Θύελλα αντιδράσεων για το «παράθυρο» πολεοδόμησης στις Natura – Επιστήμονες και οργανώσεις ζητούν απόσυρση
Η νέα ρύθμιση του ΥΠΕΝ επιτρέπει οργανωμένη δόμηση έως 20% σε ζώνες προστασίας
Έντονο κύμα αντιδράσεων έχει προκαλέσει η προωθούμενη ρύθμιση του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η οποία ανοίγει για πρώτη φορά τόσο ξεκάθαρα τον δρόμο για οργανωμένη πολεοδόμηση σε ζώνες προστατευόμενων περιοχών Natura 2000 . Η διάταξη, που περιλαμβάνεται στο υπό διαβούλευση νομοσχέδιο και τροποποιεί το άρθρο 19 του ν. 1650/1986, επιτρέπει τον καθορισμό νέων οικιστικών περιοχών σε ζώνες «βιώσιμης διαχείρισης φυσικών πόρων», υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Σύμφωνα με το σχέδιο, σε τμήματα αυτών των ζωνών που γειτνιάζουν με υφιστάμενους οικισμούς θα μπορεί να πολεοδομείται έως και το 20% της έκτασής τους, εφόσον δεν θίγεται η ακεραιότητα της περιοχής και υπάρχει συμβατότητα με τις Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες. Το υπουργείο υποστηρίζει ότι η ρύθμιση στοχεύει στον περιορισμό της άναρχης εκτός σχεδίου δόμησης και στη δημιουργία ενός πιο οργανωμένου πλαισίου ανάπτυξης, σε μια χώρα όπου το 28% της χερσαίας έκτασης βρίσκεται εντός Natura.
Ωστόσο, ο Σύλλογος Ελλήνων Πολεοδόμων και Χωροτακτών ζητά την πλήρη απόσυρση του άρθρου, υποστηρίζοντας ότι η διάταξη μετατοπίζει τη φιλοσοφία προστασίας της φύσης προς μια λογική αξιοποίησης. Επισημαίνει ότι το όριο του 20% είναι αυθαίρετο και μπορεί να οδηγήσει σε εκτεταμένες παρεμβάσεις, ενώ τονίζει ότι οι Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες δεν έχουν ολοκληρωθεί, δημιουργώντας θεσμικά κενά και αντιφάσεις.
Αντίστοιχα, δώδεκα περιβαλλοντικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι η ρύθμιση ανοίγει τον δρόμο για σταδιακή υποβάθμιση των οικοσυστημάτων. Υπογραμμίζουν ότι οι μελέτες δεν έχουν εξετάσει σενάρια οργανωμένης πολεοδόμησης και ότι ακόμη και ήπιες δραστηριότητες μπορεί να έχουν σωρευτικές επιπτώσεις σε περιοχές υψηλής οικολογικής αξίας. Ζητούν αυστηρότερες δικλείδες, ρητή απαγόρευση πολεοδόμησης και σαφή μεθοδολογία τεκμηρίωσης αναγκαιότητας.
Στον δημόσιο διάλογο παρεμβαίνουν και εκπρόσωποι της τοπικής αυτοδιοίκησης. Ο δήμαρχος Σκύρου, Κυριάκος Αντωνόπουλος, τονίζει ότι οι Natura «δεν είναι ρεζέρβα ανάπτυξης», επισημαίνοντας πως η δυνατότητα πολεοδόμησης έως 20% στέλνει λάθος πολιτικό μήνυμα: ότι ακόμη και η αυστηρότερη περιβαλλοντική προστασία μπορεί να γίνει αντικείμενο διαπραγμάτευσης.
Η συζήτηση συνεχίζεται, με επιστήμονες και οργανώσεις να προειδοποιούν ότι η φύση δεν λειτουργεί με ποσοστά και ότι οι προστατευόμενες περιοχές αποτελούν γραμμή άμυνας απέναντι στην περιβαλλοντική υποβάθμιση .
