Πρόστιμα έως 2.000 ευρώ για υπέρβαση ταχύτητας – Η παγίδα με το κοντέρ που κοστίζει ακριβά στους οδηγούς
Γιατί η ένδειξη του ταχύμετρου δεν αντιστοιχεί πάντα στην πραγματική ταχύτητα του αυτοκινήτου, πώς λειτουργούν τα ραντάρ και ποιες ποινές προβλέπει ο ΚΟΚ για τις παραβάσεις.
Χιλιάδες παραβάσεις υπέρβασης του ορίου ταχύτητας καταγράφονται στους ελληνικούς δρόμους, με τους οδηγούς να κινδυνεύουν με υψηλά πρόστιμα και αφαίρεση διπλώματος. Μία από τις συνηθέστερες παγίδες σχετίζεται με την ένδειξη του κοντέρ, η οποία δεν ταυτίζεται πάντοτε με την πραγματική ταχύτητα κίνησης του αυτοκινήτου. Η διαφορά αυτή μπορεί να οδηγήσει σε λανθασμένους υπολογισμούς και τελικά σε βεβαίωση παράβασης από τα συστήματα ελέγχου.
Ενδεικτικά, η Διεύθυνση Τροχαίας Θεσσαλονίκης κατέγραψε 5.598 παραβάσεις υπέρβασης ταχύτητας τον Ιούλιο του 2026, 4.676 τον Αύγουστο και 3.188 τον Σεπτέμβριο. Συνολικά, μέσα σε τρεις μήνες βεβαιώθηκαν 13.462 παραβάσεις, αριθμός που αποτυπώνει την έκταση του φαινομένου.
Σύμφωνα με τον κανονισμό UN/ECE R39, το ταχύμετρο ενός αυτοκινήτου δεν επιτρέπεται να εμφανίζει μικρότερη ταχύτητα από την πραγματική. Στις προβλεπόμενες δοκιμές έγκρισης τύπου επιτρέπεται απόκλιση προς τα πάνω έως και 10% της πραγματικής ταχύτητας, συν 4 χλμ./ώρα. Αυτό σημαίνει ότι, όταν το όχημα κινείται πραγματικά με 100 χλμ./ώρα, η ένδειξη του κοντέρ μπορεί να φτάνει έως τα 114 χλμ./ώρα. Ωστόσο, πρόκειται για το ανώτατο επιτρεπόμενο περιθώριο και όχι για μια σταθερή απόκλιση που ισχύει υποχρεωτικά σε όλα τα αυτοκίνητα.
Το πρόβλημα ξεκινά όταν ο οδηγός θεωρεί ότι μπορεί να αφαιρεί αυθαίρετα ορισμένα χιλιόμετρα από την ένδειξη του ταχύμετρου, προκειμένου να κινείται ταχύτερα χωρίς να παραβιάζει το όριο. Για παράδειγμα, σε δρόμο με ανώτατο επιτρεπόμενο όριο τα 80 χλμ./ώρα, ένας οδηγός που βλέπει 90 χλμ./ώρα στο κοντέρ μπορεί να θεωρήσει ότι η πραγματική του ταχύτητα είναι 80 χλμ./ώρα. Εάν, όμως, η πραγματική απόκλιση του οχήματος είναι μόλις 2 χλμ./ώρα, τότε κινείται με 88 χλμ./ώρα και έχει ήδη υπερβεί το όριο κατά 8 χλμ./ώρα.
Τα ραντάρ πραγματοποιούν ανεξάρτητη μέτρηση της ταχύτητας του οχήματος. Η επιτρεπόμενη απόκλιση του κοντέρ δεν αποτελεί πρόσθετο περιθώριο ανοχής για τον οδηγό ούτε συνδέεται με τις τεχνικές ανοχές των συσκευών ελέγχου. Παράλληλα, η σωστή λειτουργία του ταχύμετρου εξαρτάται και από τις προδιαγραφές του οχήματος και των ελαστικών. Η χρήση μη εγκεκριμένων διαστάσεων ελαστικών ή ενδεχόμενη δυσλειτουργία απαιτούν τεχνικό έλεγχο και δεν αντιμετωπίζονται με αυθαίρετες διορθώσεις στην ένδειξη του κοντέρ.
Ιδιαίτερα σημαντικές είναι οι κυρώσεις που προβλέπει ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας για τις υπερβάσεις ταχύτητας. Για υπέρβαση έως και 20 χλμ./ώρα προβλέπεται πρόστιμο 150 ευρώ. Για υπέρβαση μεγαλύτερη των 20 και έως 30 χλμ./ώρα, το πρόστιμο παραμένει στα 150 ευρώ, αλλά συνοδεύεται από αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 20 ημέρες. Όταν η υπέρβαση ξεπερνά τα 30 και φτάνει έως τα 50 χλμ./ώρα, το πρόστιμο ανέρχεται στα 350 ευρώ και το δίπλωμα αφαιρείται για 30 ημέρες.
Για υπέρβαση μεγαλύτερη των 50 χλμ./ώρα, η χρηματική ποινή φτάνει τα 700 ευρώ, ενώ η αφαίρεση της άδειας οδήγησης διαρκεί 60 ημέρες. Ειδικές κυρώσεις προβλέπονται και για όσους κινούνται με ιδιαίτερα υψηλές ταχύτητες. Συγκεκριμένα, για ταχύτητα άνω των 150 χλμ./ώρα σε αυτοκινητόδρομο, άνω των 130 χλμ./ώρα σε οδό ταχείας κυκλοφορίας και άνω των 120 χλμ./ώρα στο υπόλοιπο οδικό δίκτυο, προβλέπεται πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 30 ημέρες, εφόσον δεν εφαρμόζεται βαρύτερη κύρωση.
Ακόμη αυστηρότερη είναι η αντιμετώπιση της οδήγησης με ταχύτητα άνω των 200 χλμ./ώρα, για την οποία προβλέπεται πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για έναν χρόνο. Η πραγματική ταχύτητα του οχήματος και όχι η εκτίμηση του οδηγού βάσει της ένδειξης του κοντέρ είναι εκείνη που καθορίζει τη διαπίστωση της παράβασης και την επιβολή των αντίστοιχων κυρώσεων.
