Η Δικαστική Αστυνομία αυτοτελές Σώμα με δικό της Αρχηγείο και δομή αστυνομικού τμήματος
Αυτοτελές Σώμα Ασφαλείας με ξεχωριστή διοικητική ιεραρχία και μισθολογική εναρμόνιση με την ΕΛ.ΑΣ. προβλέπει ο νέος σχεδιασμός του υπουργείου Δικαιοσύνης. Αναλαμβάνει εξ ολοκλήρου τη φύλαξη των δικαστηρίων, απελευθερώνοντας αστυνομικές δυνάμεις για άλλες υπηρεσιακές ανάγκες.
Σε νέα οργανωτική και επιχειρησιακή εποχή εισέρχεται η Δικαστική Αστυνομία, καθώς το νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης, που παρουσιάζεται στο Υπουργικό Συμβούλιο, προβλέπει τη μετατροπή της σε αυτοτελές Σώμα Ασφαλείας. Ο νέος σχεδιασμός περιλαμβάνει τη δημιουργία δικού της Αρχηγείου, διακριτή διοικητική δομή και ιεραρχία αντίστοιχη με εκείνη της Ελληνικής Αστυνομίας, με στόχο την αναβάθμιση της λειτουργίας και την ενίσχυση των επιχειρησιακών δυνατοτήτων της.
Η αλλαγή διαφοροποιεί σημαντικά το υφιστάμενο καθεστώς λειτουργίας της υπηρεσίας, η οποία είχε συσταθεί με τον νόμο 4963/2022 και υπαγόταν στο υπουργείο Δικαιοσύνης, αποτελούμενη από δύο διακριτούς τομείς, τον πολιτικό και τον αστυνομικό. Ο ένστολος τομέας είχε αναλάβει αρμοδιότητες όπως η επίδοση δικογράφων, η εκτέλεση αποφάσεων ποινικών δικαστηρίων, η διατήρηση της τάξης στις δικαστικές συνεδριάσεις και η φύλαξη των δικαστικών καταστημάτων, χωρίς ωστόσο να διαθέτει πλήρως αυτοτελή διοίκηση και δικό του Αρχηγείο.
Κεντρικό στοιχείο της μεταρρύθμισης αποτελεί η δημιουργία νέας διοικητικής και επιχειρησιακής διάρθρωσης. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, στις μεγάλες πόλεις η Δικαστική Αστυνομία θα οργανώνεται με δομή αντίστοιχη αστυνομικού τμήματος, αποκτώντας σαφή ιεραρχία και δυνατότητα αυτοτελούς συντονισμού των υπηρεσιών της. Το νέο Αρχηγείο θα έχει την ευθύνη του κεντρικού συντονισμού, ενώ θα καθιερωθεί ενιαία διοικητική δομή για τη λειτουργία του Σώματος.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η πρόβλεψη για την πλήρη ανάληψη της ασφάλειας των δικαστηρίων από τη Δικαστική Αστυνομία. Σήμερα, σημαντικός αριθμός αστυνομικών της ΕΛ.ΑΣ. διατίθεται για τη φύλαξη δικαστικών μεγάρων και την κάλυψη αναγκών ασφαλείας κατά τη λειτουργία των δικαστηρίων. Με τη μεταφορά της αρμοδιότητας στο νέο αυτοτελές Σώμα, επιδιώκεται η αποδέσμευση αστυνομικών δυνάμεων, οι οποίες θα μπορούν να αξιοποιηθούν σε άλλες ανάγκες αστυνόμευσης και δημόσιας ασφάλειας.
Το νέο μοντέλο προβλέπει επίσης ειδική μεταβατική διαδικασία για τη διοίκηση της Δικαστικής Αστυνομίας. Μέχρι να ολοκληρωθούν η εκπαίδευση και η ένταξη νέων στελεχών που θα μπορούν να αναλάβουν τις αντίστοιχες διοικητικές θέσεις, προβλέπεται ότι την ηγεσία και τη διοίκηση του Σώματος θα αναλάβουν απόστρατοι αξιωματικοί της Ελληνικής Αστυνομίας. Η επιλογή αυτή αποσκοπεί στην αξιοποίηση της διοικητικής και επιχειρησιακής εμπειρίας τους, ώστε να διασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση στη νέα οργανωτική δομή.
Σημαντική αλλαγή προβλέπεται και στο μισθολογικό καθεστώς του ένστολου προσωπικού. Μέχρι σήμερα, παρά τον αστυνομικό χαρακτήρα των καθηκόντων του και την ύπαρξη ξεχωριστής βαθμολογικής εξέλιξης, οι εργαζόμενοι αμείβονταν βάσει του ενιαίου μισθολογίου των δημοσίων υπαλλήλων. Το νέο νομοσχέδιο προβλέπει μισθολογική εναρμόνιση με τα αντίστοιχα δεδομένα της Ελληνικής Αστυνομίας, επιχειρώντας παράλληλα να διαμορφώσει ένα σαφέστερο και ενιαίο πλαίσιο ιεραρχίας και υπηρεσιακής εξέλιξης.
