Βόμβα για την αγορά ακινήτων: «Εκτός αγοράς» το 50% των κατοικιών αν δεν αναβαθμιστούν!
Η νέα Ευρωπαϊκή Οδηγία για τα κτίρια φέρνει ανατροπές στην ελληνική αγορά κατοικίας
Η αναθεωρημένη Οδηγία για την Ενεργειακή Απόδοση των Κτιρίων αναμένεται να λειτουργήσει ως καταλύτης για την ελληνική αγορά ακινήτων, καθώς η ενσωμάτωσή της τους επόμενους μήνες θα επηρεάσει άμεσα έως και το 70% των υφιστάμενων κατοικιών. Η εφαρμογή των νέων κανόνων θα καταστήσει αδύνατη τη μεταπώληση ή την ενοικίαση κατοικιών που δεν θα έχουν προηγουμένως αναβαθμιστεί ενεργειακά, δημιουργώντας σημαντικές πιέσεις στους ιδιοκτήτες.
Η οδηγία προβλέπει ότι έως το 2030 όλα τα κτίρια κατοικίας θα πρέπει να έχουν αναβαθμιστεί τουλάχιστον στην ενεργειακή κλάση Ε, ενώ μέχρι το 2033 το κατώτατο όριο ανεβαίνει στην κλάση Δ. Οι κατηγορίες F και G, που θεωρούνται οι πλέον ενεργοβόρες, βρίσκονται στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής πολιτικής, καθώς αντιστοιχούν σε δυσανάλογα υψηλή κατανάλωση ενέργειας και αυξημένο κόστος για τα νοικοκυριά.
Στην Ελλάδα, όπου πάνω από επτά στις δέκα κατοικίες έχουν κατασκευαστεί πριν από την εφαρμογή σύγχρονων ενεργειακών κανονισμών, η πρόκληση είναι ιδιαίτερα έντονη. Η υιοθέτηση της οδηγίας αναμένεται να απαιτήσει σημαντικές επενδύσεις από τους ιδιοκτήτες, με τον κίνδυνο αύξησης των κλειστών κατοικιών να απειλεί να επιδεινώσει το ήδη πιεσμένο οικιστικό τοπίο. Το ζήτημα τέθηκε, σύμφωνα με πηγές, στη συνάντηση του Προέδρου της ΠΟΜΙΔΑ Στράτου Παραδιά με τον υπουργό Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου, όπου υπογραμμίστηκε η ανάγκη προσαρμογής του πλαισίου στις ελληνικές ιδιαιτερότητες.
Στο τραπέζι βρίσκεται η ανάγκη μεγαλύτερης ευελιξίας, τόσο στους χρόνους συμμόρφωσης όσο και στις ποινές, με προτάσεις να μην απαγορεύεται η εκμίσθωση κατοικιών που δεν έχουν ακόμη αναβαθμιστεί. Παράλληλα, ζητείται η ενίσχυση των προγραμμάτων ενεργειακής αναβάθμισης, όπως το «Εξοικονομώ», ώστε να καλύψουν πολύ μεγαλύτερο αριθμό ιδιοκτητών και να στηρίξουν την απαιτούμενη μετάβαση.
Η οδηγία, που εγκρίθηκε το 2024 στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού πακέτου «Fit for 55», στοχεύει στη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης και των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα από τα κτίρια, τα οποία ευθύνονται για περίπου το 40% της συνολικής κατανάλωσης στην ΕΕ. Σε χώρες όπως η Γαλλία και η Ολλανδία έχουν ήδη τεθεί σε ισχύ ρυθμίσεις που απαγορεύουν την ενοικίαση κατοικιών χαμηλής ενεργειακής κλάσης χωρίς προηγούμενη αναβάθμιση, προδιαγράφοντας το μέλλον και για την ελληνική αγορά.
Η μετάβαση δεν αναμένεται να είναι απότομη, με το υπουργείο Ενέργειας να επιδιώκει ηπιότερη αυστηροποίηση των απαιτήσεων. Ωστόσο, οι πρώτες επιπτώσεις θα φανούν έμμεσα, μέσω αυστηρότερων όρων τραπεζικής χρηματοδότησης, διαφοροποίησης της αξίας των ακινήτων ανάλογα με την ενεργειακή τους κλάση και σύνδεσης των επιδοτήσεων με συγκεκριμένους στόχους αναβάθμισης. Η ενεργειακή κλάση μετατρέπεται πλέον σε καθοριστικό παράγοντα για την εμπορική αξία και τη δυνατότητα αξιοποίησης των κατοικιών, απαιτώντας επενδύσεις δισεκατομμυρίων για την προσαρμογή του κτιριακού αποθέματος.