Βεργίνα – Heineken: Πώς η ελληνική ζυθοποιία νίκησε την πρωταθλήτρια Ολλανδίας στην έδρα της!
Η Ζυθοποιία Μακεδονίας Θράκης πέτυχε σημαντική δικαστική νίκη απέναντι στον ολλανδικό κολοσσό Heineken και την Αθηναϊκή Ζυθοποιία. Η αποζημίωση έχει ήδη εισπραχθεί, παρά την έφεση της πολυεθνικής, ενώ ο Δημήτρης Πολιτόπουλος επαναφέρει τις καταγγελίες για τις συνθήκες ανταγωνισμού στην ελληνική αγορά μπίρας.
Έπειτα από 28 χρόνια αντιπαράθεσης και εννέα χρόνια δικαστικής διαδικασίας στην Ολλανδία, η Ζυθοποιία Μακεδονίας Θράκης (ΖΜΘ), παραγωγός της μπίρας Βεργίνα, πέτυχε μια σημαντική δικαστική νίκη απέναντι στη Heineken και την Αθηναϊκή Ζυθοποιία. Το δικαστήριο του Άμστερνταμ επιδίκασε αποζημίωση ύψους 111,2 εκατ. ευρώ υπέρ της ελληνικής εταιρείας, αναγνωρίζοντας την ευθύνη των δύο επιχειρήσεων για τη ζημία που υπέστη από πρακτικές κατάχρησης δεσπόζουσας θέσης.
Η υπόθεση παρουσιάστηκε σε συνέντευξη Τύπου της ΖΜΘ, με τη συμμετοχή των νομικών εκπροσώπων της. Όπως επισημάνθηκε, η δικαστική απόφαση αποτελεί σημαντική εξέλιξη για μια ανεξάρτητη ελληνική ζυθοποιία που βρέθηκε αντιμέτωπη με έναν πολυεθνικό όμιλο. Η συνολική δικαστική διαδρομή είχε διάρκεια εννέα ετών στην Ολλανδία, ενώ το κόστος της πολυετούς αντιπαράθεσης για τη ΖΜΘ ανήλθε σε περίπου 17 εκατ. ευρώ.
Καθοριστικό ρόλο στην έκβαση της υπόθεσης διαδραμάτισε η απόφαση της ελληνικής Επιτροπής Ανταγωνισμού το 2014, με την οποία διαπιστώθηκε ότι η Αθηναϊκή Ζυθοποιία είχε καταχραστεί τη δεσπόζουσα θέση της στην ελληνική αγορά μπίρας κατά την περίοδο 1998-2014. Η έρευνα είχε ξεκινήσει το 2001 και ολοκληρώθηκε έπειτα από 13 χρόνια, με την επιβολή προστίμου 31,5 εκατ. ευρώ. Μετά από δικαστικές προσφυγές, το πρόστιμο μειώθηκε στα 26,7 εκατ. ευρώ, ενώ το 2023 το Συμβούλιο της Επικρατείας απέρριψε την προσφυγή της εταιρείας, καθιστώντας οριστική τη διαπίστωση της παράβασης.
Με βάση αυτή την απόφαση, η ΖΜΘ προσέφυγε το 2017 στα ολλανδικά δικαστήρια, στρεφόμενη τόσο κατά της Αθηναϊκής Ζυθοποιίας όσο και κατά της μητρικής της, Heineken. Το κρίσιμο σημείο της δικαστικής κρίσης ήταν ότι η ευθύνη δεν περιορίστηκε στην ελληνική θυγατρική, αλλά επεκτάθηκε και στη μητρική εταιρεία. Έτσι, οι δύο επιχειρήσεις κρίθηκαν από κοινού και εις ολόκληρον υπεύθυνες για τη ζημία που υπέστη η ελληνική ζυθοποιία.
Το ποσό των 111,2 εκατ. ευρώ υπολογίστηκε με βάση τις απώλειες πωλήσεων, τις χαμηλότερες τιμές διάθεσης των προϊόντων και το αυξημένο κόστος που προέκυψε από τις επίμαχες πρακτικές, ενώ συμπεριλαμβάνονται και οι τόκοι της πολυετούς δικαστικής διαδικασίας. Η ΖΜΘ έχει ήδη εισπράξει ολόκληρη την αποζημίωση, καθώς η απόφαση του ολλανδικού δικαστηρίου είναι προσωρινά εκτελεστή. Ωστόσο, η Heineken έχει ασκήσει έφεση και το τελικό ύψος της αποζημίωσης μπορεί να μεταβληθεί, ανάλογα με την έκβαση της υπόθεσης.
Από την πλευρά του, ο ιδρυτής της ΖΜΘ, Δημήτρης Πολιτόπουλος, υποστήριξε ότι οι συνθήκες ανταγωνισμού στην ελληνική αγορά μπίρας παραμένουν προβληματικές, χαρακτηρίζοντας την κατάσταση ίδια και χειρότερη σε σχέση με εκείνη που αντιμετώπισε η εταιρεία όταν ξεκίνησε τη δραστηριότητά της το 1998. Όπως ανέφερε, η Βεργίνα θα μπορούσε να επεκτείνει περαιτέρω την παρουσία της στην αγορά, εφόσον διαμορφωθούν συνθήκες ελεύθερου ανταγωνισμού, επισημαίνοντας ότι διαθέτει πλέον αυξημένη παραγωγική δυναμικότητα μετά τη νέα επένδυση στην Κομοτηνή.
Παράλληλα, η διοίκηση της ΖΜΘ αναμένει τα αποτελέσματα της νέας έρευνας της Επιτροπής Ανταγωνισμού, η οποία πραγματοποίησε αιφνιδιαστικό έλεγχο στα γραφεία της Αθηναϊκής Ζυθοποιίας το 2023. Η ελληνική ζυθοποιία έχει υποβάλει εκατοντάδες αναφορές για περιστατικά που, κατά την εκτίμησή της, συνιστούν πρακτικές περιορισμού του ανταγωνισμού. Η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη, χωρίς να έχει ανακοινωθεί μέχρι στιγμής νέα διαπίστωση παράβασης. Η νομική ομάδα της εταιρείας εξετάζει το ενδεχόμενο νέας αγωγής αποζημίωσης, ανάλογα με τα ευρήματα και το αιτιολογικό της απόφασης της Επιτροπής.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο Δημήτρης Πολιτόπουλος άσκησε κριτική στις διαδοχικές κυβερνήσεις, υποστηρίζοντας ότι η ΖΜΘ δεν αντιμετωπίστηκε ευνοϊκά από την έναρξη της δραστηριότητάς της. Αναφέρθηκε ειδικότερα στη ρύθμιση του υπουργείου Οικονομικών το 2024 για τις προϋποθέσεις χαρακτηρισμού των μικρών ανεξάρτητων ζυθοποιείων, την οποία θεωρεί περιοριστική για την ανάπτυξη της εταιρείας. Επιπλέον, υποστήριξε ότι το Δημόσιο οφείλει στη ΖΜΘ περίπου 3,5 εκατ. ευρώ από ενίσχυση του αναπτυξιακού νόμου για την επένδυση στην Κομοτηνή, σημειώνοντας ότι η εταιρεία είχε συγκεντρώσει την απαιτούμενη βαθμολογία, αλλά ενημερώθηκε πως ο διαθέσιμος προϋπολογισμός είχε εξαντληθεί.