Το μεγάλο τραπεζικό ριφιφί: Κέρδη 4,7 δισ. πάνω στα συντρίμμια της κοινωνίας, το καρτέλ των επιτοκίων και οι κρατικοδίαιτοι «σωτήρες»
Την ώρα που η ελληνική κοινωνία βυθίζεται στη φτώχεια με αρνητικό ποσοστό αποταμίευσης και 2,4 εκατομμύρια ΑΦΜ πνίγονται στα χρέη, το εγχώριο τραπεζικό ολιγοπώλιο (Εθνική, Πειραιώς, Alpha, Eurobank) ανακοινώνει προκλητικά υπερκέρδη 4,7 δισ. ευρώ για το 2025, μοιράζοντας 2,8 δισ. στους μετόχους και αυξάνοντας τις αμοιβές των CEO κατά 45% (στα 7,57 εκατ. ευρώ), την ίδια στιγμή που το 70% των καταθετών μετράει κάτω από 1.000 ευρώ στον λογαριασμό του. Αυτή η δήθεν «επιχειρηματική ιδιοφυΐα» δεν είναι τίποτα άλλο από μια νομιμοποιημένη λεηλασία, στηριγμένη στο υψηλότερο επιτοκιακό περιθώριο της Ευρώπης και σε δεκάδες δισεκατομμύρια σκανδαλωδών κρατικών εγγυήσεων που κρατούν ζωντανό ένα σύστημα-παράσιτο για την πραγματική οικονομία.
Ο μύθος ότι οι Έλληνες δήθεν ευημερούν επειδή οι καταθέσεις στις τράπεζες αγγίζουν τα 213 δισ. ευρώ, αποτελεί την πιο χυδαία στατιστική απάτη. Η σκληρή πραγματικότητα, όπως αποκαλύπτεται από τον απολογισμό του Ταμείου Εγγύησης Καταθέσεων (ΤΕΚΕ), είναι ότι το 70,6% των καταθετών έχει υπόλοιπο μικρότερο από 1.000 ευρώ. Πρόκειται για μισθωτούς και συνταξιούχους, παγιδευμένους σε λογαριασμούς μισθοδοσίας που αδειάζουν πριν καν βγει ο μήνας.
Από πού προήλθαν λοιπόν τα 90 δισ. που προστέθηκαν από το 2015; Η απάντηση είναι αμείλικτη: δεν προήλθαν από τον ιδρώτα και την αποταμίευση των Ελλήνων –η οποία σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ κατακρημνίστηκε στο -8,5%– αλλά από το ίδιο το κράτος. Είναι τα δανεικά της πανδημίας, οι επιστρεπτέες προκαταβολές και τα χρήματα των μεγάλων επιχειρήσεων. Το σύστημα λειτουργεί ως ένας τεράστιος κουμπαράς για το πλουσιότερο 1% και τις πολυεθνικές, ενώ χρησιμοποιεί τα μηδενικά υπόλοιπα της πλειοψηφίας ως άλλοθι «λαϊκής βάσης».
Το καρτέλ των επιτοκίων: Δανείζουν με 4,45%, επιστρέφουν 0,31%
Ο πυρήνας αυτής της προκλητικής κερδοφορίας δεν κρύβει καμία καινοτομία, παρά μόνο τον ορισμό της ολιγοπωλιακής απληστίας. Τα 8,2 δισεκατομμύρια ευρώ που έβγαλαν οι τράπεζες προέρχονται καθαρά από τόκους. Το σύστημα λειτουργεί ως μια ανηλεής «μηχανή του περιθωρίου».
Με βάση τα επίσημα στοιχεία της ΕΚΤ, το επιτοκιακό περιθώριο στην Ελλάδα εκτοξεύτηκε στο 3,32%, το υψηλότερο στην Ευρωζώνη, την ώρα που στην Ιταλία είναι 2,31% και στη Γερμανία μόλις 1,07%. Οι τράπεζες χρεώνουν τα νέα δάνεια με 4,45%, ενώ κοροϊδεύουν τους καταθέτες δίνοντας επιτόκιο μόλις 0,31%. Ακόμη και όταν η ΕΚΤ μείωσε τα επιτόκια, οι ελληνικές τράπεζες φρόντισαν να περάσουν τις μειώσεις στα δάνεια με ρυθμούς χελώνας, διατηρώντας ωστόσο τις καταθέσεις στον «πάγο» του μηδενός. Έχουν μετατρέψει εκατομμύρια πολίτες σε αναγκαστικούς, άτοκους χρηματοδότες της δικής τους κερδοσκοπίας.
Το κράτος ως χορηγός: Κέρδη ιδιωτικά, ζημιές κοινωνικές
Το μεγαλύτερο σκάνδαλο, ωστόσο, είναι ότι αυτοί οι «μάγοι» του management που μοιράζουν 2,8 δισ. μερίσματα, στην πραγματικότητα δεν θα υπήρχαν χωρίς το δεκανίκι του κράτους. Η κεφαλαιακή τους βάση είναι απολύτως κρατικοδίαιτη. Στηρίζεται σε αναβαλλόμενες φορολογικές πιστώσεις (DTC) ύψους 12,5 δισ. ευρώ, εγγυημένες από τον Έλληνα φορολογούμενο, οι οποίες αποτελούν πάνω από το 50% των εποπτικών τους κεφαλαίων.
Παράλληλα, τα τοξικά τους απόβλητα, τα «κόκκινα δάνεια», καθαρίστηκαν μέσω του προγράμματος «Ηρακλής» με νέες κρατικές εγγυήσεις άνω των 50 δισ. ευρώ. Πέταξαν τους οφειλέτες στα νύχια των funds, καθάρισαν τους ισολογισμούς τους με κρατική πλάτη και τώρα εμφανίζονται ως υγιείς επιχειρήσεις.
Το ανέγγιχτο ολιγοπώλιο και η ομερτά
Και ενώ το τραπεζικό καρτέλ στραγγαλίζει την οικονομία, η ασυλία του παραμένει μνημειώδης. Όταν η Επιτροπή Ανταγωνισμού τις έπιασε επ’ αυτοφώρω για εναρμονισμένες πρακτικές στις προμήθειες των ΑΤΜ, έριξε ένα χάδι 41,7 εκατ. ευρώ. Και όταν η Τράπεζα της Ελλάδος επιβάλλει πρόστιμο 1,8 εκατ. ευρώ σε συστημικό ίδρυμα για 13 παραβάσεις ξεπλύματος χρήματος, το όνομα της τράπεζας παραμένει επτασφράγιστο μυστικό, προστατεύοντας τους ενόχους.
Το ερώτημα δεν είναι πλέον πώς βγάζουν αυτά τα δισεκατομμύρια. Η απάντηση είναι γνωστή: τα βγάζουν εις βάρος μιας κοινωνίας που υποφέρει, έχοντας τις πλάτες ενός κράτους που λειτουργεί ως πρόθυμος υπάλληλός τους. Είναι ώρα να τελειώσει το παραμύθι της «τραπεζικής εξυγίανσης» και να ειπωθεί η αλήθεια για τη μεγαλύτερη, διαρκή μεταφορά πλούτου από τους πολίτες σε μια κλειστή ελίτ μετόχων.
