ΗΠΑ: Εκατομμυριούχοι VS δισεκατομμυριούχοι για τη φορολόγηση!
Ανοιχτή επιστολή υπέρ της φορολόγησης των μεγάλων περιουσιών ενόψει του δημοψηφίσματος της 3ης Νοεμβρίου. Στόχος η εξασφάλιση πόρων για την Υγεία, την επισιτιστική βοήθεια και την Εκπαίδευση, ενώ οι δισεκατομμυριούχοι χρηματοδοτούν εκστρατεία κατά του μέτρου.
Δεκάδες πολυεκατομμυριούχοι στην Καλιφόρνια καλούν τους δισεκατομμυριούχους της αμερικανικής Πολιτείας να συνεισφέρουν περισσότερο στα δημόσια οικονομικά, στηρίζοντας την επιβολή ενός εφάπαξ φόρου περιουσίας 5%. Με ανοιχτή επιστολή, οι υπογράφοντες υποστηρίζουν ότι οι οικονομικά ισχυρότεροι πρέπει να αναλάβουν μεγαλύτερο μερίδιο της φορολογικής επιβάρυνσης, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι αυξανόμενες κοινωνικές ανισότητες και οι πιέσεις στις δημόσιες υπηρεσίες. Η πρωτοβουλία οργανώθηκε με τη συμμετοχή των ομάδων Patriotic Millionaires και Tax The Ultra Rich Now.
Στην επιστολή τους, οι πολυεκατομμυριούχοι χαρακτηρίζουν τους δισεκατομμυριούχους «ξαδέλφια» τους, επισημαίνοντας ότι διαθέτουν πολύ μεγαλύτερες οικονομικές δυνατότητες και μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη χρηματοδότηση βασικών κοινωνικών αναγκών. Όπως αναφέρουν, η Καλιφόρνια, η οποία συγκεντρώνει περισσότερους δισεκατομμυριούχους από κάθε άλλη αμερικανική Πολιτεία, βρίσκεται αντιμέτωπη με έντονες ανισότητες. Παράλληλα, υποστηρίζουν ότι το φορολογικό σύστημα δεν εξασφαλίζει επαρκή συνεισφορά από τους πλέον εύπορους, με αποτέλεσμα να περιορίζονται οι διαθέσιμοι πόροι για την Υγεία, την Εκπαίδευση και την επισιτιστική βοήθεια.
Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρίσκεται η Πρόταση 40, η οποία προβλέπει την επιβολή εφάπαξ φόρου 5% στην καθαρή περιουσία των δισεκατομμυριούχων που πληρούν τις σχετικές προϋποθέσεις φορολογικής κατοικίας στην Καλιφόρνια. Η πρωτοβουλία αφορά περίπου 200 έως 250 άτομα και, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των υποστηρικτών της, θα μπορούσε να αποφέρει έως 100 δισ. δολάρια σε βάθος χρόνου. Τα έσοδα προορίζονται κυρίως για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων από τις περικοπές στην ομοσπονδιακή χρηματοδότηση του προγράμματος Medicaid, το οποίο παρέχει υγειονομική κάλυψη σε πολίτες με χαμηλά εισοδήματα.
Οι υποστηρικτές του μέτρου εκτιμούν ότι τα έσοδα θα μπορούσαν να συμβάλουν στη διατήρηση της ασφαλιστικής κάλυψης εκατομμυρίων κατοίκων και στη στήριξη υπηρεσιών που αντιμετωπίζουν κίνδυνο υποχρηματοδότησης. Η πρόταση έχει αποκτήσει ιδιαίτερη πολιτική σημασία ενόψει του δημοψηφίσματος της 3ης Νοεμβρίου 2026, καθώς συνδέεται με τη συζήτηση για τις επιπτώσεις της ομοσπονδιακής φορολογικής και δημοσιονομικής πολιτικής στα οικονομικά των Πολιτειών. Το ύψος των εσόδων, ωστόσο, εξαρτάται από την εφαρμογή του μέτρου και τις αντιδράσεις των φορολογουμένων που θα επηρεαστούν.
Απέναντι στην πρωτοβουλία έχουν συσπειρωθεί δισεκατομμυριούχοι και επιχειρηματικά συμφέροντα, χρηματοδοτώντας εκστρατεία για την απόρριψή της. Οι πολέμιοι του φόρου υποστηρίζουν ότι θα μπορούσε να αποθαρρύνει τις επενδύσεις και την καινοτομία, αλλά και να οδηγήσει εύπορους κατοίκους και επιχειρηματίες σε Πολιτείες με χαμηλότερη φορολογία. Στο πλαίσιο αυτό, προβάλλουν τον κίνδυνο το μέτρο να αποτελέσει προηγούμενο για μελλοντική διεύρυνση της φορολόγησης και άλλων εισοδηματικών ομάδων.
Κεντρικό πρόσωπο στην εκστρατεία κατά του φόρου είναι ο Σεργκέι Μπριν, συνιδρυτής της Google, ο οποίος, σύμφωνα με το δημοσίευμα, έχει διαθέσει περισσότερα από 100 εκατ. δολάρια για την προσπάθεια ανατροπής της πρότασης. Ο Μπριν χρηματοδοτεί την οργάνωση Building a Better California, η οποία υποστηρίζει ότι η φορολόγηση των μεγάλων περιουσιών θα μπορούσε να περιορίσει την επιχειρηματική δραστηριότητα στην Πολιτεία. Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, η εκστρατεία κατά του μέτρου δαπανούσε κατά το πρώτο μισό του Σεπτεμβρίου περίπου 1 εκατ. δολάρια ημερησίως σε διαφημίσεις, αναδεικνύοντας το οικονομικό βάρος που έχει αποκτήσει η αντιπαράθεση.
Ιδιαίτερη συζήτηση προκαλεί και η μεταφορά της κύριας κατοικίας του Μπριν από την Καλιφόρνια στη Νεβάδα, στα τέλη του 2025, κίνηση που το δημοσίευμα συνδέει με την προσπάθεια αποφυγής της νέας φορολογικής επιβάρυνσης. Η διαμάχη αναδεικνύει τη σύγκρουση ανάμεσα στην ανάγκη εξεύρεσης δημόσιων πόρων για βασικές υπηρεσίες και στις ανησυχίες για τις επιπτώσεις ενός φόρου μεγάλης περιουσίας στην επιχειρηματικότητα και στη φορολογική βάση της Καλιφόρνιας.
