Η κατάντια του να περιμένεις να σωθείς από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία

Υπάρχει κάτι βαθιά εξευτελιστικό στο να ζεις σε μια χώρα όπου, για να μάθεις την αλήθεια, πρέπει να περιμένεις να έρθει η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Όχι η ελληνική Δικαιοσύνη. Όχι οι δικοί σου θεσμοί. Αλλά ένας ευρωπαϊκός μηχανισμός που, σχεδόν κάθε φορά που ανοίγει μια υπόθεση στην Ελλάδα, αποκαλύπτει ένα ακόμη στρώμα σήψης. Και το χειρότερο; Ο κόσμος δεν εκπλήσσεται πια. Το περιμένει.

Γράφει ο δανειολήπτης της διπλανής πόρτας

Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει ανοίξει φακέλους που θα έπρεπε να έχουν συγκλονίσει το πολιτικό σύστημα. Από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, που η Λάουρα Κοβέσι χαρακτήρισε «ακρωνύμιο της διαφθοράς» σε δημόσια τοποθέτησή της, μέχρι τις έρευνες για ευρωπαϊκά κονδύλια, έργα-φαντάσματα, προμήθειες, προγράμματα αγροτικών ενισχύσεων, ακόμη και υποθέσεις που σχετίζονται με δημόσιους οργανισμούς και τοπική αυτοδιοίκηση. Κάθε φορά, το ίδιο μοτίβο: παρατυπίες, κακοδιαχείριση, αδιαφάνεια, χρήματα που χάνονται σε μαύρες τρύπες.

Και ενώ η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ζητά άρσεις ασυλίας, καταθέτει δικογραφίες, ζητά ενίσχυση προσωπικού για να μπορέσει να συνεχίσει τις έρευνες, στην Ελλάδα η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από το ποιος «στοχοποιείται» και ποιος «διώκεται». Αντί να μας νοιάζει η αλήθεια, μας νοιάζει ποιος θίγεται πολιτικά. Αντί να απαιτούμε κάθαρση, απαιτούμε σιωπή.

Η ίδια η Κοβέσι έχει δηλώσει ότι η υπηρεσία της στην Ελλάδα λειτουργεί με ελάχιστο προσωπικό, ότι έχει ζητήσει ενίσχυση και δεν την έλαβε, ότι δέχεται πολιτικές επιθέσεις επειδή «κάνει τη δουλειά της». Όταν μια Ευρωπαία εισαγγελέας αναγκάζεται να μιλήσει δημόσια για παρεμβάσεις, για καθυστερήσεις, για έλλειψη συνεργασίας, αυτό δεν είναι απλώς ντροπή. Είναι καμπανάκι κινδύνου για μια χώρα που έχει ξεχάσει τι σημαίνει θεσμική αυτονομία.

Και ο πολίτης; Ο πολίτης έχει πάψει να περιμένει από την ελληνική Δικαιοσύνη. Όχι επειδή δεν υπάρχουν άξιοι δικαστές — υπάρχουν, και μάλιστα πολλοί. Αλλά επειδή το σύστημα γύρω τους είναι τόσο βαρύ, τόσο αργό, τόσο πολιτικά διαβρωμένο, που η εμπιστοσύνη έχει εξατμιστεί. Όταν βλέπεις υποθέσεις να σέρνονται για χρόνια, όταν βλέπεις σκάνδαλα να θάβονται, όταν βλέπεις ότι η ατιμωρησία είναι ο κανόνας και όχι η εξαίρεση, τότε αρχίζεις να πιστεύεις ότι μόνο «απ’ έξω» μπορεί να γίνει δουλειά.

Αυτή είναι η πραγματική κατάντια: όχι ότι υπάρχει διαφθορά, παντού υπάρχει. Αλλά ότι έχουμε φτάσει στο σημείο να θεωρούμε φυσιολογικό να περιμένουμε από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία να βάλει τάξη στο σπίτι μας. Ότι έχουμε αποδεχτεί πως οι δικοί μας θεσμοί δεν μπορούν ή δεν θέλουν να κάνουν αυτό που πρέπει. Ότι η ελπίδα για δικαιοσύνη έρχεται με ευρωπαϊκή σφραγίδα, όχι με ελληνική.

Και όσο αυτό συνεχίζεται, η απαξίωση μεγαλώνει. Η δυσπιστία βαθαίνει. Η σχέση πολίτη–κράτους διαλύεται. Γιατί όταν μια κοινωνία σταματά να πιστεύει στη Δικαιοσύνη της, τότε σταματά να πιστεύει και στη Δημοκρατία της.

Και αυτό, δυστυχώς, δεν το διορθώνει καμία Κοβέσι. Αυτό πρέπει να το διορθώσουμε εμείς…

Υστερόγραφο

Και κάτι τελευταίο, γιατί δεν γίνεται να μην ειπωθεί. Αν υπάρχει ένας τομέας που έχει διαλύσει ζωές, οικογένειες, μικρομεσαίους, ανθρώπους που πάλεψαν μια ζωή για ένα σπίτι, αυτός είναι το σύστημα των κόκκινων δανείων και των funds. Ένα σύστημα που χτίστηκε με νόμους, τροπολογίες, παραθυράκια και «εργαλεία» που κανείς πολίτης δεν κατάλαβε ποτέ, αλλά όλοι «πληρώνουν». Ένα σύστημα που μετατράπηκε σε βιομηχανία πλειστηριασμών, με κέρδη που —σύμφωνα με δημοσιεύματα— φτάνουν δισεκατομμύρια, ενώ οι δανειολήπτες παλεύουν να δικαιωθούν στα δικαστήρια.

Δεν θα το πω ευθέως, γιατί δεν χρειάζεται. Αλλά όταν βλέπεις την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία να ανοίγει φακέλους για επιδοτήσεις, για προγράμματα, για οργανισμούς, για κονδύλια… …δεν μπορείς παρά να αναρωτηθείς πόσο ακόμη θα μείνει στο σκοτάδι το μεγαλύτερο οικονομικό και κοινωνικό σκάνδαλο της τελευταίας δεκαετίας.

Αν η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία είναι ο θεσμός που μπορεί να ρίξει φως εκεί όπου κανείς άλλος δεν τόλμησε, τότε ας το κάνει. Γιατί χιλιάδες πολίτες δεν έχασαν/χάνουν απλώς σπίτια… έχασαν/χάνουν την πίστη τους ότι το κράτος υπάρχει για να τους προστατεύει!