Άγριος πόλεμος ευρωπαϊκών τραπεζών και Linde με φόντο τις ρωσικές κυρώσεις
Σε ένα πρωτοφανές δικαστικό «ξεκαθάρισμα λογαριασμών» εξελίσσεται η προσπάθεια των δυτικών κολοσσών να διαχειριστούν τις οικονομικές απώλειες από το embargo στη Ρωσία, με τις ευρωπαϊκές τράπεζες και τον γερμανικό όμιλο βιομηχανικών αερίων Linde να στρέφονται πλέον ο ένας εναντίον του άλλου.
Η απόφαση του Κρεμλίνου να απαντήσει δυναμικά στις κυρώσεις, προχωρώντας σε μαζικές κατασχέσεις περιουσιακών στοιχείων εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ, προκάλεσε ντόμινο αντιδράσεων και άνοιξε τον ασκό του Αιόλου στη Γερμανία.
Μετά το ρωσικό «μπλόκο» και την απώλεια τεράστιων κεφαλαίων, τραπεζικοί γίγαντες όπως η Deutsche Bank και η UniCredit σέρνουν στα δικαστήρια τη Linde σε μια δίκη-σταθμό, αποδεικνύοντας ότι η στρατηγική των αντι-κυρώσεων της Μόσχας μετέφερε τον οικονομικό πόλεμο στο εσωτερικό της ίδιας της Δύσης.
Το χρονικό
Η πρώτη υπόθεση θα εκδικαστεί σε δικαστήριο της Φρανκφούρτης την Τρίτη (14/7/2026), όπου η Deutsche Bank διεκδικεί αποζημίωση ύψους περίπου 260 εκατ. ευρώ από τη Linde για περιουσιακά στοιχεία που κατασχέθηκαν όταν ο γερμανικός μηχανολογικός όμιλος αποσύρθηκε από ένα έργο φυσικού αερίου ύψους 10 δισ. ευρώ στη βορειοδυτική Ρωσία.
Η υπόθεση θα βοηθήσει να διευκρινιστεί εάν οι τράπεζες που εξέδωσαν εγγυήσεις παραμένουν υπεύθυνες για ζημίες που προκύπτουν από κυρώσεις ή εάν το κόστος αυτό μπορεί να μετακυλιστεί στις εταιρείες των οποίων η αποχώρηση από τη Ρωσία πυροδότησε τις αξιώσεις.
Η διαμάχη πηγάζει από συμβάσεις που υπογράφηκαν το 2021 μεταξύ μιας κοινοπραξίας, στην οποία συμμετείχαν η Linde Engineering και η RusChemAlliance (RCA) -μια κοινοπραξία που ανήκει κατά το ήμισυ στην Gazprom- για την κατασκευή εργοστασίου επεξεργασίας φυσικού αερίου καθώς και εργοστασίου υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στο λιμάνι του Ust-Luga. Η RCA κατέβαλε στη Linde προκαταβολή άνω του 1 δισ. ευρώ για την έναρξη των εργασιών.
Για τη διασφάλιση των συμβατικών υποχρεώσεων της Linde, πιστωτικά ιδρύματα, συμπεριλαμβανομένων των Deutsche Bank και UniCredit, εξέδωσαν εγγυήσεις προκαταβολής και καλής εκτέλεσης υπέρ της RCA.
Όταν οι κυρώσεις της ΕΕ ανάγκασαν τη Linde να αναστείλει τις εργασίες στο έργο μετά την πλήρους κλίμακας εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022, οι τράπεζες αρνήθηκαν να εξοφλήσουν τις εγγυήσεις, επιχειρηματολογώντας ότι η πληρωμή θα παραβίαζε τις κυρώσεις της ΕΕ. Στη συνέχεια, τα ρωσικά δικαστήρια διέταξαν την κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων αξίας περίπου 1 δισ. ευρώ που κατείχαν οι τράπεζες στη Ρωσία.
Οι απώλειες για τις ευρωπαϊκές τράπεζες
Η Deutsche Bank έχασε περίπου 244 εκατ. ευρώ σε τοπικά περιουσιακά στοιχεία, η UniCredit έχασε περίπου 460 εκατ. ευρώ, η Commerzbank γύρω στα 90 εκατ. ευρώ και οι γερμανικές κρατικές τράπεζες BayernLB και LBBW περίπου 270 εκατ. ευρώ και 50 εκατ. ευρώ αντίστοιχα. Η RCA στράφηκε επίσης δικαστικά κατά των συμφερόντων της κοινοπραξίας της Linde στη Ρωσία, αναγκάζοντάς την να πουλήσει τα μερίδιά της σε τοπικούς εταίρους.
Έκτοτε, οι ζημίες αυτές έχουν αποτυπωθεί στις ετήσιες εκθέσεις των τραπεζών. Η Deutsche Bank δήλωσε ότι είχε αρχικά εγγράψει μια πρόβλεψη ύψους 260 εκατ. ευρώ παράλληλα με ένα αντίστοιχο περιουσιακό στοιχείο απαίτησης αποζημίωσης, αλλά αργότερα διέγραψε το περιουσιακό στοιχείο αφού η RCA κατέσχεσε 244 εκατ. ευρώ απευθείας από τους ρωσικούς λογαριασμούς της, αναγνωρίζοντας ότι η αποζημίωση από τη Linde δεν ήταν πλέον «σχεδόν βέβαιη».
Οι τράπεζες εξασφάλισαν αρχικά ασφαλιστικά μέτρα (anti-suit injunctions) από αγγλικά δικαστήρια που εμπόδιζαν την RCA να εγείρει αξιώσεις στη Ρωσία, αλλά τα απέσυραν πέρυσι, αφού τα ρωσικά δικαστήρια απείλησαν με βαριές οικονομικές κυρώσεις.
Έκτοτε, οι Deutsche Bank, UniCredit και Commerzbank έχουν καταθέσει αγωγές κατά της Linde στη Γερμανία, υποστηρίζοντας ότι ο μηχανολογικός όμιλος υποχρεούται συμβατικά να τις αποζημιώσει για τις ζημίες.