Πόσιμο νερό στην Ελλάδα: Στις 12 χώρες με τις μεγαλύτερες απώλειες
Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις 12 ευρωπαϊκές χώρες που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρές απώλειες πόσιμου νερού λόγω παλαιωμένων δικτύων, σύμφωνα με την πρώτη συγκριτική έκθεση της Ένωσης Ευρωπαϊκών Ρυθμιστικών Αρχών Ύδατος (WAREG) .
Η μελέτη, που εκπονήθηκε στο πλαίσιο της εναρμόνισης με την Οδηγία 2020/2184 για το πόσιμο νερό, καταγράφει για πρώτη φορά την κατάσταση σε 21 χώρες, εξετάζοντας την ποιότητα, την ασφάλεια, την πρόσβαση και τη διαφάνεια στην τιμολόγηση.
Παρά τις μεγάλες απώλειες, η Ελλάδα εμφανίζει αξιοσημείωτη πρόοδο στην ποιότητα του νερού και στην εφαρμογή των νέων ευρωπαϊκών προτύπων. Η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) συμμετείχε ενεργά στη σύνταξη της έκθεσης, ενώ η χώρα βρίσκεται ανάμεσα σε εκείνες που παρέχουν στους πολίτες τόσο στοιχεία ποιότητας όσο και αναλυτικές πληροφορίες για τις χρεώσεις μέσω ψηφιακών πλατφορμών.
Η ενημέρωση των καταναλωτών αποτελεί κρίσιμο σημείο της νέας ευρωπαϊκής πολιτικής. Μόλις 11 από τις 21 χώρες συμμορφώνονται πλήρως με την υποχρέωση ετήσιας ενημέρωσης για την τιμολόγηση, με την Ελλάδα να βρίσκεται ανάμεσα σε αυτές που τηρούν τις απαιτήσεις. Επιπλέον, αποτελεί μία από τις δύο χώρες που έχουν θέσει ως προτεραιότητα την ενοποίηση δεδομένων μεταξύ υπουργείων, ρυθμιστικών αρχών, παρόχων και φορέων δημόσιας υγείας.
Στο πεδίο των απωλειών νερού, η εικόνα παραμένει δύσκολη. Η Ελλάδα βρίσκεται στην ίδια κατηγορία με χώρες όπως η Ιρλανδία και η Πορτογαλία, ενώ σε άλλες περιοχές – όπως οι Αζόρες, η Βουλγαρία ή η Αλβανία – οι απώλειες ξεπερνούν το 50%. Η παρακολούθηση των διαρροών στη χώρα μας αποτελεί ευθύνη πολλών φορέων, από τις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις έως τα συναρμόδια υπουργεία, ενώ η ΡΑΑΕΥ διαθέτει οργανωμένο πρόγραμμα ελέγχου και μείωσης απωλειών, ένα από τα δέκα που λειτουργούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Η έκθεση αναδεικνύει επίσης τη σημασία της οικονομικής προσιτότητας του νερού. Η Ελλάδα έχει θεσμοθετήσει κοινωνικά τιμολόγια και ειδικές χρεώσεις για ευάλωτες ομάδες, βάσει του νόμου 4001/2011 και της πρόσφατης ΚΥΑ του 2024. Η διασφάλιση πρόσβασης σε υπηρεσίες ύδρευσης αποτελεί πλέον βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής στρατηγικής.
Στο σκέλος της ποιότητας, η χώρα έχει ενσωματώσει τις νέες παραμέτρους παρακολούθησης που προβλέπει η Οδηγία, καλύπτοντας μικροβιολογικές, χημικές και ενδεικτικές τιμές. Από τις 21 χώρες, μόλις επτά έχουν ολοκληρώσει πλήρως την ενσωμάτωση στο εθνικό τους δίκαιο, με την Ελλάδα να βρίσκεται ανάμεσα σε εκείνες που έχουν ήδη προχωρήσει σε εφαρμογή των νέων απαιτήσεων.