Η ΕΚΤ επεκτείνει τον μηχανισμό ρευστότητας: Νέο παγκόσμιο δίκτυο ασφαλείας για το ευρώ
Στόχος η ενίσχυση του διεθνούς ρόλου του ευρώ σε ένα περιβάλλον αυξανόμενης γεωπολιτικής αστάθειας
Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ανακοίνωσε την ενίσχυση και διεύρυνση της πρόσβασης των κεντρικών τραπεζών παγκοσμίως στον μηχανισμό ασφαλείας ρευστότητας του ευρώ, σε μια κίνηση που αποσκοπεί στην ενδυνάμωση του διεθνούς ρόλου του ενιαίου νομίσματος. Το νέο σύστημα, που θα τεθεί σε εφαρμογή το τρίτο τρίμηνο του 2026, επεκτείνει σημαντικά το υφιστάμενο πλαίσιο, το οποίο μέχρι σήμερα ήταν διαθέσιμο μόνο σε περιορισμένο αριθμό κεντρικών τραπεζών.
Ο μηχανισμός ασφαλείας —γνωστός ως «γραμμές repo»— δημιουργήθηκε προσωρινά το 2020, κατά τη διάρκεια της πανδημίας, για να προσφέρει ρευστότητα σε ευρώ σε περιόδους έντονης οικονομικής πίεσης. Ενεργοποιήθηκε εκ νέου το 2022, μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, προκειμένου να στηρίξει κεντρικές τράπεζες εκτός ευρωζώνης που αντιμετώπιζαν αναταράξεις στις αγορές.
Με τη νέα διευκόλυνση, η ΕΚΤ θα επιτρέπει την πρόσβαση σε κεντρικές τράπεζες παγκοσμίως, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια. Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, τόνισε στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου ότι η Ευρώπη πρέπει να είναι προετοιμασμένη για ένα «πιο ασταθές περιβάλλον», όπου οι γεωπολιτικές εντάσεις, οι διαταραχές στις αλυσίδες εφοδιασμού και η δυναμική βιομηχανική πολιτική αυξάνουν την πιθανότητα χρηματοπιστωτικών πιέσεων.
Η Λαγκάρντ υπογράμμισε ότι στόχος της ΕΚΤ είναι να αποτρέψει καταστάσεις που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε αναγκαστικές πωλήσεις τίτλων σε ευρώ, διαβεβαιώνοντας ότι η ρευστότητα θα είναι διαθέσιμη όταν χρειάζεται. Όπως σημείωσε, η ύπαρξη ενός «δανειστή έσχατης ανάγκης» για τις κεντρικές τράπεζες ενισχύει την εμπιστοσύνη στις επενδύσεις, τον δανεισμό και τις συναλλαγές σε ευρώ, ειδικά σε περιόδους αναταραχής.
Η ανακοίνωση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία το ευρώ επιχειρεί να ενισχύσει τη διεθνή του θέση, ιδιαίτερα μετά την επιστροφή του προέδρου Τραμπ στην εξουσία και τη σταδιακή αποδυνάμωση του δολαρίου. Η Λαγκάρντ έχει επανειλημμένα αναφερθεί στην ανάγκη ενίσχυσης της σημασίας του ευρωπαϊκού νομίσματος στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα.