Τρία στα τέσσερα ζευγάρια στην Ευρώπη ζουν χωρίς παιδιά…
Άνοδος της μοναχικής διαβίωσης, μείωση των οικογενειών με παιδιά και μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ των χωρών της ΕΕ
Η νέα έκθεση της Eurostat σκιαγραφεί μια Ευρώπη που αλλάζει γρήγορα: περισσότερα άτομα ζουν μόνα τους, λιγότερα ζευγάρια αποκτούν παιδιά και οι οικογενειακές δομές διαφοροποιούνται έντονα από χώρα σε χώρα. Το 2025 καταγράφηκαν 203,1 εκατομμύρια νοικοκυριά στην ΕΕ, με την πολυπληθέστερη κατηγορία να είναι οι ενήλικες που ζουν μόνοι χωρίς παιδιά — 76,1 εκατομμύρια συνολικά . Τα ζευγάρια χωρίς παιδιά ακολούθησαν με 48,9 εκατομμύρια, ενώ τα ζευγάρια με παιδιά περιορίστηκαν στα 29,9 εκατομμύρια.
Η μεταβολή της τελευταίας δεκαετίας είναι ενδεικτική της δημογραφικής μετάβασης. Από το 2016 έως το 2025, τα μονοπρόσωπα νοικοκυριά χωρίς παιδιά αυξήθηκαν κατά 19,2%, ενώ τα ζευγάρια με παιδιά μειώθηκαν κατά 6,3% . Παράλληλα, σχεδόν ένας στους τέσσερις ενήλικες στην ΕΕ ζει μόνος ή ως μονογονέας, με το ποσοστό να αυξάνεται σημαντικά στις μεγαλύτερες ηλικίες. Οι άνθρωποι άνω των 64 ετών που ζουν μόνοι αυξήθηκαν κατά 22,1% μέσα σε εννέα χρόνια, με τους άνδρες να εμφανίζουν ακόμη μεγαλύτερη άνοδο.
Η παρουσία παιδιών στα ευρωπαϊκά σπίτια περιορίζεται πλέον στο 23,4% των νοικοκυριών. Οι υψηλότερες τιμές καταγράφονται στη Σλοβακία, την Ιρλανδία και την Κύπρο, ενώ κάτω από το 20% βρίσκονται η Φινλανδία, η Λιθουανία και η Γερμανία . Στα νοικοκυριά με παιδιά, το ζευγάρι παραμένει το κυρίαρχο μοντέλο, αντιστοιχώντας στο 63,1% αυτής της κατηγορίας, ενώ οι μονογονεϊκές οικογένειες αποτελούν το 12,9%.
Τα μοναχοπαίδια αποτελούν πλέον την πλειονότητα: το 50,2% των νοικοκυριών με παιδιά έχει ένα παιδί, το 37,6% δύο και μόλις το 12,2% τρία ή περισσότερα. Η Πορτογαλία, η Βουλγαρία και η Μάλτα βρίσκονται στην κορυφή των χωρών με το υψηλότερο ποσοστό μοναχοπαίδιων, ενώ η Σουηδία, η Ολλανδία και η Ιρλανδία ξεχωρίζουν για τα περισσότερα νοικοκυριά με δύο ή περισσότερα παιδιά.
Η Ελλάδα παρουσιάζει μια πιο σύνθετη εικόνα. Το 2025, παιδιά υπήρχαν στο 26,2% των ελληνικών νοικοκυριών — πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο — με το 46,6% να έχει ένα παιδί, το 39,4% δύο και περίπου το 14% τρία ή περισσότερα . Η χώρα βρίσκεται ανάμεσα στις χαμηλότερες της ΕΕ σε μονογονεϊκές οικογένειες, με ποσοστό κάτω του 5%. Παράλληλα, καταγράφει ένα από τα μικρότερα ποσοστά παιδιών που ζουν σε σπίτια χωρίς κανέναν εργαζόμενο (3,7%), ενώ την ίδια στιγμή βρίσκεται ψηλά στα νοικοκυριά όπου εργάζεται μόνο ένας ενήλικας.
Η Eurostat περιγράφει μια Ευρώπη που γερνά, μικραίνει και αλλάζει μορφή. Η Ελλάδα, αν και διατηρεί υψηλότερη παρουσία παιδιών σε σχέση με τον μέσο όρο, αντιμετωπίζει τις ίδιες προκλήσεις: μικρότερες οικογένειες, ανισορροπίες στην απασχόληση και μια κοινωνία που μεταβαίνει σε νέα δημογραφικά πρότυπα.
