Το υψηλό κόστος των καυσίμων, οι περιορισμοί στις διαθέσιμες αεροπορικές θέσεις και η γεωπολιτική αβεβαιότητα δημιουργούν πιέσεις ενόψει της επόμενης τουριστικής σεζόν. Η Ryanair προειδοποιεί για πιθανές ανατιμήσεις έως 20%, ενώ η ελληνική αγορά ανησυχεί για τις επιπτώσεις στη ζήτηση και στις κρατήσεις.

Νέες πιέσεις στις τιμές των αεροπορικών εισιτηρίων αναμένεται να αντιμετωπίσουν οι Ευρωπαίοι ταξιδιώτες το 2027, καθώς το αυξημένο κόστος των καυσίμων, η περιορισμένη κάλυψη των αεροπορικών εταιρειών έναντι των ανατιμήσεων και η πιθανή μείωση των διαθέσιμων θέσεων διαμορφώνουν ένα αβέβαιο περιβάλλον για τις μετακινήσεις. Η προειδοποίηση του διευθύνοντος συμβούλου της Ryanair, Μάικλ Ο’Λίρι, ότι οι ναύλοι στην ευρωπαϊκή αγορά θα μπορούσαν να αυξηθούν έως και 20% το επόμενο καλοκαίρι, εντείνει την ανησυχία για το κόστος των ταξιδιών. Για την Ελλάδα, η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς μεγάλο μέρος της τουριστικής κίνησης εξαρτάται από τις αεροπορικές συνδέσεις με τις βασικές αγορές του εξωτερικού.

Οι πρώτες ενδείξεις ανατιμήσεων έχουν ήδη καταγραφεί. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, οι τιμές στις αεροπορικές μεταφορές επιβατών στην Ελλάδα αυξήθηκαν κατά 22% σε ετήσια βάση τον Σεπτέμβριο του 2026. Παράλληλα, τα στοιχεία της Eurostat δείχνουν ότι τον Αύγουστο η Ελλάδα κατέγραψε τη μεγαλύτερη ετήσια αύξηση τιμών αεροπορικών μεταφορών μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με ποσοστό 16,3%. Στην Ιρλανδία η άνοδος διαμορφώθηκε στο 14,4%, ενώ στο σύνολο της ΕΕ οι τιμές υποχώρησαν κατά 0,4%. Σε παγκόσμιο επίπεδο, τα στοιχεία της OAG καταγράφουν αύξηση 12,3% στις χαμηλότερες διαθέσιμες τιμές εισιτηρίων κατά την αναχώρηση τον Σεπτέμβριο, σε σύγκριση με έναν χρόνο νωρίτερα.

Καθοριστικός παράγοντας για την πορεία των ναύλων είναι η τιμή των αεροπορικών καυσίμων. Η μέση τιμή τους διαμορφώθηκε στα 158 δολάρια ανά βαρέλι το δεύτερο τρίμηνο του 2026, από 124,7 δολάρια το πρώτο τρίμηνο, σημειώνοντας αύξηση 27%. Τον Απρίλιο έφτασε ακόμη και τα 188,4 δολάρια ανά βαρέλι, καθώς οι διαταραχές στις εξαγωγές καυσίμων από την περιοχή του Περσικού Κόλπου περιόρισαν τη διαθέσιμη προσφορά. Η Διεθνής Ένωση Αερομεταφορών (IATA) προειδοποιεί ότι οι πιέσεις στην προσφορά και τα χαμηλά αποθέματα ενδέχεται να διατηρηθούν και το 2027, επιβαρύνοντας περαιτέρω το λειτουργικό κόστος των εταιρειών.

Πρόσθετη ανησυχία προκαλεί η εξασθένηση της προστασίας που παρέχουν τα συμβόλαια αντιστάθμισης κινδύνου καυσίμων, γνωστά ως fuel hedging. Η Ryanair έχει καλύψει περίπου το 80% των αναγκών της σε καύσιμα για την περίοδο έως τον Μάρτιο του 2027, με τιμή αναφοράς περίπου 67 δολάρια ανά βαρέλι. Για το επόμενο οικονομικό έτος, που ξεκινά τον Απρίλιο του 2027, η κάλυψη περιορίζεται μόλις στο 15%, με τιμή αναφοράς περίπου 85 δολάρια. Εφόσον οι τιμές παραμείνουν υψηλές, η εταιρεία θα πρέπει είτε να απορροφήσει μεγαλύτερο μέρος του κόστους είτε να το μετακυλίσει στους επιβάτες μέσω ακριβότερων εισιτηρίων. Αντίστοιχες πιέσεις αντιμετωπίζουν και άλλοι ευρωπαϊκοί αερομεταφορείς.

Την ίδια στιγμή, η προσφορά αεροπορικών θέσεων εμφανίζει σημάδια περιορισμού. Η Aegean δεν αναμένει, με τα σημερινά δεδομένα, αύξηση της διαθέσιμης χωρητικότητάς της για το 2027, ενώ δεν αποκλείει τη μείωση των συχνοτήτων σε ορισμένα δρομολόγια εσωτερικού και εξωτερικού. Η Ryanair μείωσε τον στόχο επιβατικής κίνησης για το οικονομικό έτος που ολοκληρώνεται τον Μάρτιο του 2027 από 216 εκατομμύρια σε 214 εκατομμύρια επιβάτες. Παράλληλα, η easyJet έχει ανακοινώσει περικοπές 600.000 έως 700.000 θέσεων από το χειμερινό πρόγραμμα 2026-2027, επιπλέον περίπου 700.000 θέσεων που είχαν ήδη αφαιρεθεί. Σύμφωνα με μελέτη της Oxera για λογαριασμό του ACI Europe, η αποχώρηση μιας αεροπορικής εταιρείας από μια γραμμή συνδέεται με ναύλους υψηλότερους κατά 9,7%, ενώ η είσοδος νέου ανταγωνιστή σχετίζεται με μείωση κατά 6,7%.

Οι διεθνείς προβλέψεις για το 2027 δεν συγκλίνουν, καθώς οι εκτιμήσεις εξαρτώνται από την πορεία των καυσίμων, τη ζήτηση και τη διαθεσιμότητα θέσεων. Η έκθεση της Global Business Travel Association και της ALTOUR προβλέπει αύξηση 1,5% στις μέσες τιμές των εισιτηρίων για επαγγελματικά ταξίδια παγκοσμίως το 2027, μετά από άνοδο 4,7% το 2026. Παράλληλα, η Tourism Economics εξετάζει δυσμενή σενάρια για την επάρκεια καυσίμων στην Ευρώπη: σε περίπτωση παρατεταμένης έλλειψης, η επιβατική ζήτηση θα μπορούσε να βρεθεί 8,8% χαμηλότερα από τη βασική πρόβλεψη, διαφορά που αντιστοιχεί σε 107 εκατομμύρια επιβάτες. Σε ένα ακόμη δυσμενέστερο σενάριο, η απόκλιση θα μπορούσε να φτάσει το 27,8%, ή 339 εκατομμύρια επιβάτες.

Παρά τις πιέσεις στο κόστος, η ταξιδιωτική ζήτηση εξακολουθεί να εμφανίζει ανθεκτικότητα. Ο EUROCONTROL εκτιμά ότι οι πτήσεις στον ευρωπαϊκό χώρο θα αυξηθούν κατά 1,7% το 2026 και κατά 3,2% το 2027, με τον αριθμό τους να προσεγγίζει τα 11,6 εκατομμύρια την επόμενη χρονιά. Για την Ελλάδα, οι κινήσεις πτήσεων IFR, στις οποίες περιλαμβάνονται αφίξεις, αναχωρήσεις και διελεύσεις από τον ελληνικό εναέριο χώρο, προβλέπεται να αυξηθούν κατά 6,9% το 2027, έναντι 5,8% το 2026. Την ίδια στιγμή, έρευνα της lastminute.com δείχνει ότι ένας στους πέντε καταναλωτές σε πέντε μεγάλες ευρωπαϊκές αγορές πραγματοποιεί περισσότερες διακοπές στο εξωτερικό, ενώ οι κρατήσεις που γίνονται πάνω από έξι εβδομάδες πριν από την αναχώρηση αυξήθηκαν κατά 7,9%.

Στην ελληνική τουριστική αγορά, ο προβληματισμός αφορά τόσο την πιθανή αύξηση του κόστους μετακίνησης όσο και την αγοραστική δύναμη των ταξιδιωτών. Παρά τη θετική πορεία της φετινής σεζόν, οι επαγγελματίες του κλάδου παρακολουθούν τις επιπτώσεις της ακρίβειας στις ταξιδιωτικές αποφάσεις και την επιβάρυνση των τουριστικών επιχειρήσεων από το ενεργειακό κόστος. Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν επίσης ότι η αβεβαιότητα ενόψει του καλοκαιριού του 2027 μπορεί να οδηγήσει περισσότερους ταξιδιώτες σε κρατήσεις της τελευταίας στιγμής, όπως συνέβη και το 2026, δυσκολεύοντας τον προγραμματισμό των επιχειρήσεων και των αεροπορικών εταιρειών.

ΠΗΓΗ