Το σκάνδαλο ΟΠΕΚΕΠΕ και η Neuropublic…
Η εταιρεία που κυριάρχησε στην αγροτική πληροφορική, οι καταγγελίες και το έργο που αλλάζει τον πρωτογενή τομέα
Η Neuropublic, μια εταιρεία που μέχρι πριν λίγα χρόνια ήταν γνωστή μόνο σε όσους ασχολούνταν με την αγροτική παραγωγή και τα πληροφοριακά συστήματα, βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο μιας συζήτησης που συνδυάζει τεχνολογική πρωτοπορία, οικονομική ανάπτυξη και σοβαρές καταγγελίες για τον ρόλο της στον ΟΠΕΚΕΠΕ. Η εταιρεία, με πορεία άνω των δύο δεκαετιών, έχει εξελιχθεί σε σχεδόν μονοπωλιακό πάροχο τεχνολογικών λύσεων για τη διαχείριση των αγροτικών επιδοτήσεων, ενός συστήματος που διαχειρίζεται πάνω από τρία δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως.
Η ανάπτυξη της Neuropublic υπήρξε εντυπωσιακή. Μεταξύ 2015 και 2024 ο κύκλος εργασιών της υπερδιπλασιάστηκε, ξεπερνώντας τα δεκαεπτά εκατομμύρια ευρώ, ενώ η καθαρή θέση και ο αριθμός των εργαζομένων ακολούθησαν αντίστοιχη πορεία. Η εταιρεία έχει προσελκύσει σημαντικούς μετόχους, όπως την Τράπεζα Πειραιώς και το family office της Μαριάννας Λάτση, γεγονός που αποτυπώνει το επενδυτικό ενδιαφέρον γύρω από τις δραστηριότητές της.
Το μεγάλο έργο της Ευφυούς Γεωργίας
Παρότι η συνεργασία με τον ΟΠΕΚΕΠΕ αποτέλεσε το βασικό στήριγμα της ανάπτυξης της Neuropublic, το πραγματικό άλμα φαίνεται να έρχεται από το έργο της Ευφυούς Γεωργίας. Πρόκειται για ένα φιλόδοξο πρόγραμμα που στοχεύει να μεταμορφώσει τον πρωτογενή τομέα, δημιουργώντας μια ενιαία ψηφιακή πλατφόρμα που θα παρέχει εξατομικευμένα δεδομένα και συμβουλές στους παραγωγούς σε όλη τη χώρα.
Το έργο πέρασε από πολλές φάσεις, από απευθείας ανάθεση το 2019 έως την τελική έγκριση μέσω του προγράμματος Ελλάδα 2.0. Η κοινοπραξία Neuropublic – ΟΤΕ – Σκαρμούτσος ανέλαβε την υλοποίηση, με τη Neuropublic σε ρόλο επικεφαλής, παρά το γεγονός ότι ο ΟΤΕ είναι πολλαπλάσια μεγαλύτερος ως εταιρεία. Η επιλογή αυτή αποδίδεται στην εξειδικευμένη τεχνογνωσία της στον αγροτικό τομέα.
Η δημόσια δαπάνη του έργου αυξήθηκε από 33,7 σε 50,4 εκατομμύρια ευρώ, ενώ η διάρκεια της σύμβασης επεκτάθηκε έως τον Μάιο του 2026. Το έργο περιλαμβάνει την εγκατάσταση 1800 νέων σταθμών συλλογής δεδομένων, την ενίσχυση των κέντρων υποστήριξης και την προσθήκη νέων λειτουργιών στην πλατφόρμα. Στόχος είναι κάθε αγροτεμάχιο της χώρας να μπορεί να αξιοποιεί συστήματα ευφυούς γεωργίας, ακόμη και μέσω εφαρμογής στο κινητό.
Οι καταγγελίες και η Εξεταστική Επιτροπή
Παράλληλα με την τεχνολογική της επέκταση, η Neuropublic βρίσκεται αντιμέτωπη με σοβαρές καταγγελίες για τον ρόλο της στον ΟΠΕΚΕΠΕ. Το υπόμνημα του πρώην προέδρου του Οργανισμού, Γρηγόρη Βάρρα, που κατατέθηκε στην Εξεταστική Επιτροπή της Βουλής, περιγράφει μια σχέση εξάρτησης που ξεπερνά τα όρια μιας τυπικής συνεργασίας.
Σύμφωνα με το υπόμνημα, η Neuropublic είχε σχεδόν απόλυτο έλεγχο των πληροφοριακών συστημάτων, των δεδομένων και των διαδικασιών του ΟΠΕΚΕΠΕ, σε σημείο που ο Οργανισμός δεν μπορούσε να προσθέσει ή να τροποποιήσει λειτουργίες χωρίς τη δική της παρέμβαση. Ο Βάρρας κάνει λόγο για ένα κλειστό σύστημα αλληλεξάρτησης μεταξύ Neuropublic και GAIA ΕΠΙΧΕΙΡΕΙΝ, εταιρείας στην οποία η Neuropublic συμμετέχει με ποσοστό 45 τοις εκατό.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει η καταγγελία ότι η εταιρεία διαχειριζόταν την κατανομή των δημόσιων βοσκοτόπων μέσω της λεγόμενης Τεχνικής Λύσης, χωρίς επίσημη ανάθεση έργου. Η πρόσβαση σε γεωχωρικά δεδομένα φέρεται να δημιουργούσε «ασύμμετρη πληροφόρηση», επιτρέποντας σε ορισμένα Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων να γνωρίζουν ποιες εκτάσεις ήταν διαθέσιμες και να τις δηλώνουν για λογαριασμό πελατών τους, οδηγώντας σε φαινόμενα απάτης και τριγωνικών μισθώσεων.
Η απάντηση της Neuropublic
Η εταιρεία απορρίπτει κατηγορηματικά όλες τις καταγγελίες. Η διευθύνουσα σύμβουλος Ρόζα Γαργαλάκου, καταθέτοντας στην Εξεταστική, υποστήριξε ότι η Neuropublic λειτουργεί αυστηρά εντός των συμβάσεων και ότι όλες οι εργασίες ολοκληρώνονται εντός χρονοδιαγραμμάτων. Για το ζήτημα των βοσκοτόπων αναγνώρισε ότι υπήρχαν προβλήματα με τις διαθέσιμες εκτάσεις, αλλά χαρακτήρισε τους ισχυρισμούς περί εμπλοκής της εταιρείας στη διαχείριση της Τεχνικής Λύσης ως συκοφαντικούς και ανυπόστατους, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο προσφυγής στη Δικαιοσύνη.
Η εταιρεία επικαλέστηκε μάλιστα παλαιότερη θετική δήλωση του ίδιου του Βάρρα, στην οποία αναγνώριζε τη συνέπεια της Neuropublic κατά τη διάρκεια της θητείας του στον ΟΠΕΚΕΠΕ.
