Στεγαστική κρίση στην Ευρώπη: Η Αθήνα στις πόλεις όπου το ενοίκιο εξανεμίζει τον μισθό
Η στεγαστική κρίση επιβαρύνει ολοένα και περισσότερο τα νοικοκυριά στην Ευρώπη, καθώς τα υψηλά ενοίκια απορροφούν σημαντικό μέρος των μηνιαίων αποδοχών. Η έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών και η άνοδος των τιμών δυσκολεύουν την κάλυψη των βασικών αναγκών, ιδιαίτερα στις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου, όπου οι μισθοί δεν ακολουθούν πάντα τον ρυθμό αύξησης του κόστους στέγασης.
Η έκθεση «Mapping the World’s Prices 2026» του Deutsche Bank Research Institute εξετάζει το διαθέσιμο εισόδημα που απομένει σε ένα εργαζόμενο ζευγάρι μετά την αφαίρεση του μέσου ενοικίου για ένα διαμέρισμα τριών υπνοδωματίων στο κέντρο 28 ευρωπαϊκών πόλεων. Τα αποτελέσματα αποτυπώνουν μεγάλες αποκλίσεις, με το μηνιαίο υπόλοιπο να κυμαίνεται από μόλις 253 ευρώ στη Λισαβόνα έως 9.140 ευρώ στη Ζυρίχη.
Στην Αθήνα, το μέσο ενοίκιο για ένα διαμέρισμα της συγκεκριμένης κατηγορίας διαμορφώνεται στα 1.164 ευρώ, ενώ ο μέσος καθαρός μηνιαίος μισθός ανέρχεται σε 1.156 ευρώ. Με βάση τα στοιχεία της έρευνας, σε ένα ζευγάρι που διαθέτει δύο τέτοιους μισθούς απομένουν 1.148 ευρώ τον μήνα μετά την πληρωμή του ενοικίου. Από αυτό το ποσό πρέπει να καλυφθούν όλες οι υπόλοιπες ανάγκες, όπως η διατροφή, οι λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος και νερού, η θέρμανση και οι μετακινήσεις.
Η Λισαβόνα και οι πόλεις του ευρωπαϊκού Νότου
Η πιο πιεστική εικόνα καταγράφεται στη Λισαβόνα, όπου το μέσο ενοίκιο φτάνει τα 2.561 ευρώ, έναντι μέσου καθαρού μισθού 1.408 ευρώ. Το ποσό που απομένει σε ένα εργαζόμενο ζευγάρι περιορίζεται στα 253 ευρώ τον μήνα, καθιστώντας ιδιαίτερα δύσκολη την κάλυψη των καθημερινών εξόδων.
Στο Μιλάνο, το διαθέσιμο υπόλοιπο μετά την πληρωμή του ενοικίου διαμορφώνεται στα 697 ευρώ, ενώ στη Ρώμη ανέρχεται σε 1.265 ευρώ. Στη Βαρκελώνη απομένουν 1.832 ευρώ και στη Μαδρίτη 1.905 ευρώ. Τα στοιχεία αναδεικνύουν την πίεση που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά στις μεγάλες πόλεις του ευρωπαϊκού Νότου, όπου το κόστος κατοικίας περιορίζει σημαντικά την αγοραστική δύναμη.
Η έρευνα καταγράφει επίσης ότι σε 11 από τις 28 ευρωπαϊκές πόλεις που εξετάστηκαν, το ενοίκιο ενός διαμερίσματος τριών υπνοδωματίων στο κέντρο υπερβαίνει έναν μέσο καθαρό μηνιαίο μισθό. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η Αθήνα, η Λισαβόνα, η Μαδρίτη, η Βαρκελώνη, το Μιλάνο και η Ρώμη, αλλά και πόλεις όπως το Λονδίνο και το Δουβλίνο.
Ζυρίχη και Γενεύη στην κορυφή της κατάταξης
Στον αντίποδα, η Ζυρίχη εμφανίζει το υψηλότερο διαθέσιμο εισόδημα μεταξύ των ευρωπαϊκών πόλεων που εξετάστηκαν. Παρά το γεγονός ότι το μέσο ενοίκιο φτάνει τα 5.502 ευρώ, ο μέσος καθαρός μισθός των 7.321 ευρώ επιτρέπει σε ένα εργαζόμενο ζευγάρι να διατηρεί 9.140 ευρώ τον μήνα μετά την κάλυψη της στεγαστικής δαπάνης. Στη Γενεύη, το αντίστοιχο υπόλοιπο ανέρχεται σε 8.783 ευρώ, ενώ στο Λουξεμβούργο φτάνει τα 5.890 ευρώ.
Υψηλά διαθέσιμα εισοδήματα καταγράφονται επίσης στην Κοπεγχάγη, με 5.233 ευρώ, στο Μπέρμινγχαμ, με 5.238 ευρώ, και στο Όσλο, με 4.936 ευρώ. Στη Φρανκφούρτη απομένουν 4.786 ευρώ και στο Μόναχο 4.575 ευρώ. Οι υψηλότερες αποδοχές στις συγκεκριμένες πόλεις αντισταθμίζουν σε σημαντικό βαθμό το αυξημένο κόστος στέγασης.
Στο Λονδίνο, το μέσο ενοίκιο διαμορφώνεται στα 4.362 ευρώ και το διαθέσιμο υπόλοιπο στα 3.148 ευρώ. Στο Δουβλίνο, παρά τον μέσο καθαρό μισθό των 3.455 ευρώ, το ενοίκιο των 3.873 ευρώ περιορίζει το ποσό που απομένει σε 3.038 ευρώ. Στο Βερολίνο, το μηνιαίο υπόλοιπο φτάνει τα 3.554 ευρώ, έναντι 3.336 ευρώ στο Παρίσι, όπου το μέσο ενοίκιο είναι υψηλότερο.
Η στεγαστική δαπάνη πιέζει τα ελληνικά νοικοκυριά
Η εικόνα της έρευνας έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος στέγασης εξακολουθεί να επιβαρύνει δυσανάλογα τα ελληνικά νοικοκυριά. Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat για το 2025, το 26,4% του πληθυσμού στην Ελλάδα ζούσε σε νοικοκυριά όπου οι συνολικές στεγαστικές δαπάνες ξεπερνούσαν το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος, έναντι 7,7% στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Στον σχετικό υπολογισμό περιλαμβάνονται όχι μόνο τα ενοίκια ή οι δόσεις στεγαστικών δανείων, αλλά και άλλες δαπάνες που συνδέονται με την κατοικία.
Παράλληλα, η άνοδος των ενοικίων και οι περιορισμένες επιλογές στην αγορά κατοικίας δυσκολεύουν ιδιαίτερα τους νέους που επιδιώκουν να αποκτήσουν ανεξάρτητη στέγη. Η δυνατότητα κάλυψης του ενοικίου χωρίς τη συνδρομή δεύτερου εισοδήματος γίνεται ολοένα πιο περιορισμένη στις μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις, ενώ το ποσό που απομένει μετά τη στέγαση καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τα περιθώρια των νοικοκυριών για την κάλυψη των υπόλοιπων βασικών εξόδων τους.