Πώς ΗΠΑ και Ιράν έφτασαν στην ανακωχή
Μυστικές διαβουλεύσεις, απειλές, μεσολαβήσεις και δραματικές ανατροπές οδήγησαν στη συμφωνία για δίμηνη κατάπαυση του πυρός, όπως αποκαλύπτει το Axios.
Λίγες ώρες πριν λήξει το τελεσίγραφο του Αμερικανού προέδρου προς το Ιράν, Ουάσινγκτον και Τεχεράνη βρέθηκαν σε ένα σκηνικό έντασης και αβεβαιότητας. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Axios , η κρίσιμη καμπή ήρθε όταν ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ έδωσε για πρώτη φορά εντολή στους Ιρανούς διαπραγματευτές να κινηθούν προς συμφωνία. Την ίδια στιγμή, το Πεντάγωνο προετοίμαζε μια εκτεταμένη επιχείρηση βομβαρδισμών, χωρίς να γνωρίζει αν ο πρόεδρος θα έδινε το πράσινο φως.
Η Δευτέρα εξελίχθηκε σε μια ημέρα έντονων διαβουλεύσεων. Ο Αμερικανός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ χαρακτήρισε την ιρανική αντιπρόταση «καταστροφή», ενώ Πακιστανοί, Αιγύπτιοι και Τούρκοι μεσολαβητές μετέφεραν συνεχώς νέα προσχέδια μεταξύ των δύο πλευρών. Η συμμετοχή του Χαμενεΐ ήταν καθοριστική, καθώς ενέκρινε τις αλλαγές μέσω αγγελιαφόρων, υπό τον φόβο στοχευμένης επίθεσης εναντίον του.
Παράλληλα, η Κίνα πίεζε την Τεχεράνη να αναζητήσει διέξοδο αποκλιμάκωσης, ενώ οι Φρουροί της Επανάστασης δέχονταν εσωτερικές πιέσεις για να αποδεχθούν μια συμφωνία. Μέχρι το πρωί της Τρίτης, η πρόοδος ήταν εμφανής, αν και ο Αμερικανός πρόεδρος συνέχισε να διατυπώνει σκληρές δημόσιες απειλές, προκαλώντας σύγχυση ακόμη και στους στενούς του συνεργάτες.
Το μεσημέρι της Τρίτης, ο Πακιστανός πρωθυπουργός δημοσίευσε τους όρους της προτεινόμενης δίμηνης εκεχειρίας, καλώντας τις δύο πλευρές να τους αποδεχθούν. Στο παρασκήνιο, ο πρόεδρος δεχόταν πιέσεις από «σκληροπυρηνικούς» συμβούλους να απορρίψει τη συμφωνία, ωστόσο τελικά έδωσε τη συγκατάθεσή του. Πριν την επίσημη ανακοίνωση, επικοινώνησε με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό για να εξασφαλίσει τη δέσμευσή του στην τήρηση της κατάπαυσης του πυρός.
Μετά την ανάρτηση στο Truth Social, οι αμερικανικές δυνάμεις έλαβαν εντολή να σταματήσουν τις επιχειρήσεις μέσα σε 15 λεπτά. Το Ιράν επιβεβαίωσε ότι θα τηρήσει την εκεχειρία και θα ανοίξει το Στενό του Ορμούζ για πλοία που θα κινούνται «σε συντονισμό με τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις».
Παρά τη συμφωνία, παραμένουν σημαντικές διαφορές στις αντιλήψεις των δύο πλευρών για το μέλλον των συνομιλιών, με το Axios να επισημαίνει ότι το ενδεχόμενο επανέναρξης των συγκρούσεων παραμένει «πολύ πραγματικό» .
