Παγκόσμια μάχη για το αργό: Ελλείψεις προ των πυλών σε Ευρώπη και ΗΠΑ…

Τα τελευταία προπολεμικά φορτία φτάνουν στα διυλιστήρια – Ασιατικές αγορές «σκουπίζουν» την προσφορά και εκτοξεύουν τις τιμές

Τα τελευταία δεξαμενόπλοια που κατάφεραν να περάσουν τα Στενά του Ορμούζ πριν από το ξέσπασμα του πολέμου με το Ιράν πλησιάζουν στα διυλιστήρια της Ασίας, σε μια στιγμή που οι αναλυτές προειδοποιούν για επικείμενες ελλείψεις σε Ευρώπη και Ηνωμένες Πολιτείες . Τα φορτία που αναχώρησαν πριν από τις 28 Φεβρουαρίου αναμένεται να φτάσουν στη Μαλαισία και την Αυστραλία έως τις 20 Απριλίου, εντείνοντας το σοκ προσφοράς που ήδη πλήττει την ασιατική αγορά.

Καθώς οι ασιατικές χώρες αντιμετωπίζουν δυσκολίες πρόσβασης σε αργό, τα διυλιστήρια της περιοχής αγοράζουν ποσότητες-ρεκόρ από τη λεκάνη του Ατλαντικού, φορτία που υπό κανονικές συνθήκες θα κατευθύνονταν σε Ευρώπη και ΗΠΑ. Η Energy Aspects προειδοποιεί ότι η Δύση θα αρχίσει να νιώθει την πίεση μέσα σε έναν μήνα, καθώς τα διαθέσιμα φορτία μειώνονται και τα διυλιστήρια ενδέχεται να αναγκαστούν να περιορίσουν τη λειτουργία τους.

Οι ενδείξεις πίεσης στη φυσική αγορά είναι ήδη εμφανείς. Το Forties Blend της Βόρειας Θάλασσας εκτινάχθηκε στα 149 δολάρια το βαρέλι, πολύ πάνω από τα συμβόλαια Brent που κινούνται γύρω στα 100 δολάρια. Η διαφορά αυτή αντανακλά την αγωνία των διυλιστηρίων να εξασφαλίσουν άμεσες παραδόσεις, καθώς οι προπολεμικές ροές προς την Ασία έχουν σχεδόν σταματήσει από την 1η Απριλίου.

Η κατάσταση επιδεινώνεται από τον αμερικανικό ναυτικό αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ, μέσω των οποίων διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου και LNG. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει αφήσει ανοικτό το ενδεχόμενο κατάσχεσης πλοίων που θα επιχειρήσουν να παραβιάσουν τον αποκλεισμό, στο πλαίσιο της πίεσης προς το Ιράν να περιορίσει τις εξαγωγές του προς την Κίνα.

Οι επιπτώσεις είναι ήδη ορατές σε χώρες που εξαρτώνται σχεδόν αποκλειστικά από εισαγωγές από τη Μέση Ανατολή. Οι Φιλιππίνες έχουν κηρύξει ενεργειακή κατάσταση έκτακτης ανάγκης, η Ινδονησία και το Βιετνάμ καλούν τους πολίτες να εργάζονται από το σπίτι, ενώ η Αυστραλία έχει ενεργοποιήσει αποθέματα και μειώσει φόρους καυσίμων για να περιορίσει τις επιπτώσεις.

Παράλληλα, η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας δηλώνει έτοιμη να διοχετεύσει επιπλέον στρατηγικά αποθέματα στην αγορά, εφόσον κριθεί αναγκαίο. Ήδη έχουν δεσμευτεί 400 εκατομμύρια βαρέλια από τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης, ωστόσο η διάρκεια του αποκλεισμού θα καθορίσει αν απαιτηθούν νέες παρεμβάσεις.

Η κρίση έχει και κοινωνικές διαστάσεις. Έκθεση του UNDP προειδοποιεί ότι έως και 32,5 εκατομμύρια άνθρωποι κινδυνεύουν να βρεθούν σε φτώχεια λόγω του συνδυασμού ενεργειακής ακρίβειας, αυξημένων τιμών τροφίμων και οικονομικής επιβράδυνσης που προκαλεί ο πόλεμος στο Ιράν.