«Κάντε την Amazon να πληρώσει»: Παγκόσμιες κινητοποιήσεις ενάντια στον τεχνολογικό κολοσσό
Εργαζόμενοι, ακτιβιστές και πολίτες σε όλο τον κόσμο διαδηλώνουν από τη Black Friday έως την Cyber Monday, καταγγέλλοντας τις εκμεταλλευτικές πρακτικές της Amazon και απαιτώντας αλλαγές.
Περισσότερες από 80 οργανώσεις που δραστηριοποιούνται σε ζητήματα εργασίας, φορολογίας, κλίματος, δεδομένων και φυλετικής δικαιοσύνης, μαζί με πάνω από 400 βουλευτές και δεκάδες χιλιάδες ακτιβιστές, συμμετέχουν στις κινητοποιήσεις κατά της Amazon στο πλαίσιο της διεθνούς καμπάνιας «Make Amazon Pay». Οι δράσεις ξεκινούν από τη Black Friday και συνεχίζονται έως την επόμενη «Cyber Monday», με στόχο να αναδείξουν τις επιζήμιες πρακτικές της εταιρείας.
Η Amazon κατηγορείται για εκμεταλλευτικές συνθήκες εργασίας στις αποθήκες της, για μονοπωλιακή ισχύ στην αγορά, για δεσμούς με τον ισραηλινό στρατό, αλλά και για την ταχεία επέκταση ενεργοβόρων κέντρων δεδομένων που επιβαρύνουν το περιβάλλον. Παράλληλα, η εταιρεία έχει βρεθεί στο στόχαστρο για το τεράστιο αποτύπωμα άνθρακα που αφήνει, καθώς και για την ευθυγράμμισή της με πολιτικές που ενισχύουν την ανισότητα και την κλιματική κρίση.
Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, η Amazon εξελίχθηκε σε εταιρεία αξίας τρισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ ο ιδρυτής της, Τζεφ Μπέζος, έγινε ο πρώτος άνθρωπος στην ιστορία που συγκέντρωσε προσωπική περιουσία ύψους 200 δισ. δολαρίων. Την ίδια στιγμή, οι εργαζόμενοι στις αποθήκες, που χαρακτηρίστηκαν «βασικοί» και εργάστηκαν υπό δύσκολες συνθήκες, έλαβαν μόνο προσωρινές αυξήσεις μισθών.
Η καμπάνια υπογραμμίζει ότι η Amazon βρίσκεται «στην καρδιά μιας ανίερης συμμαχίας» μεταξύ των Big Tech και της ακροδεξιάς, με στόχο την αδίστακτη επιδίωξη κέρδους μέσω συστημάτων ελέγχου και βίας. Παράλληλα, καταγγέλλεται ότι η εταιρεία αποφεύγει συστηματικά τη φορολογία: το 2019 πλήρωσε μόλις 1,2% φόρο στις ΗΠΑ, ενώ το 2017 και το 2018 δεν κατέβαλε τίποτα.
Οι οργανώσεις ζητούν από την Amazon να αλλάξει πολιτικές και από τις κυβερνήσεις να θεσπίσουν νέους νόμους που θα βελτιώσουν τις συνθήκες εργασίας, θα αυξήσουν τους μισθούς, θα επιτρέψουν την εκπροσώπηση των εργαζομένων και τον συνδικαλισμό, και θα ενισχύσουν την ασφάλεια. Παράλληλα, απαιτούν πραγματική δέσμευση για μηδενικές εκπομπές έως το 2030, πλήρη καταβολή φόρων στις χώρες όπου δραστηριοποιείται, τερματισμό της συνεργασίας με θεσμικά ρατσιστικές αρχές και διακοπή των αντιανταγωνιστικών πρακτικών που οδηγούν σε μονοπώλιο.
Την ίδια στιγμή, στοιχεία του Corporate Europe Observatory δείχνουν ότι η Amazon ξοδεύει περισσότερα από ποτέ για λόμπι στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το 2024, η εταιρεία είχε τον δεύτερο υψηλότερο προϋπολογισμό για εταιρικό λόμπινγκ στην ΕΕ, ύψους 7 εκατομμυρίων ευρώ, ισοδύναμο με εκείνον της Apple και της Microsoft.
Οι κινητοποιήσεις της καμπάνιας «Make Amazon Pay» έχουν οργανώσει από το 2020 πέντε παγκόσμιες ημέρες δράσης κάθε Black Friday, ενισχύοντας το διεθνές κίνημα που απαιτεί από την Amazon να σταματήσει να πιέζει τους εργαζόμενους, τις κοινότητες και τον πλανήτη.