ΗΠΑ-Καλιφόρνια: Φόρος ανά χιλιόμετρο για τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα
Η πολιτεία που πρωτοστατεί στην ηλεκτροκίνηση στις ΗΠΑ δοκιμάζει νέο μοντέλο φορολόγησης, με στόχο τη χρηματοδότηση των οδικών υποδομών αλλά και με έντονες αντιδράσεις για την ιδιωτικότητα και το κόστος.
Η Καλιφόρνια, ηγέτιδα δύναμη στην ηλεκτροκίνηση, επιχειρεί να καλύψει το κενό εσόδων που δημιουργεί η σταδιακή εγκατάλειψη των συμβατικών οχημάτων. Μέχρι σήμερα, περίπου το 80% της συντήρησης των δρόμων χρηματοδοτείται από τον φόρο καυσίμων, ο οποίος αποδίδει 61 σεντ ανά γαλόνι βενζίνης. Με την αύξηση των ηλεκτρικών οχημάτων, το κράτος χάνει ένα βασικό έσοδο και στρέφεται σε εναλλακτικές λύσεις.
Στο πλαίσιο αυτό ολοκληρώθηκε πιλοτικό πρόγραμμα, όπου οι οδηγοί ηλεκτρικών αυτοκινήτων χρεώνονταν 2 έως 4 σεντ ανά μίλι, δηλαδή περίπου 1,2 έως 2,5 σεντ ανά χιλιόμετρο. Η λογική είναι απλή: όποιος χρησιμοποιεί τους δρόμους, πρέπει να συμβάλλει στη συντήρησή τους. Ωστόσο, η εφαρμογή του μέτρου είναι πιο περίπλοκη, καθώς απαιτείται ειδική συσκευή στο όχημα για την παρακολούθηση της χιλιομετρικής απόστασης. Αυτό προκαλεί αντιδράσεις τόσο για το κόστος όσο και για την προστασία προσωπικών δεδομένων, αφού η χαρτογράφηση των διαδρομών θεωρείται ιδιαίτερα ευαίσθητη.
Οι ανησυχίες αφορούν και ζητήματα δικαιοσύνης. Ένας οδηγός που μετακινείται καθημερινά στη διαδρομή Χάνφορντ–Φρέσνο θα πλήρωνε περίπου 11 δολάρια την εβδομάδα, ποσό που σε ετήσια βάση μεταφράζεται σε σημαντική επιβάρυνση. Ο πρόεδρος της California Taxpayers Association, Ντέιβιντ Κλάιν, επισημαίνει ότι η ιδέα στηρίζεται στην αρχή «όποιος χρησιμοποιεί τους δρόμους, πρέπει να τους πληρώνει», αλλά προειδοποιεί για τον κίνδυνο δυσανάλογης επιβάρυνσης σε όσους ζουν ή εργάζονται μακριά από τα αστικά κέντρα.
Η Καλιφόρνια βρίσκεται μπροστά σε ένα δύσκολο σταυροδρόμι: πρέπει να εξασφαλίσει σταθερή χρηματοδότηση για τις υποδομές της, χωρίς να παραβιάσει την ιδιωτικότητα των πολιτών ή να επιβαρύνει υπερβολικά τους οδηγούς που στηρίζονται καθημερινά στο αυτοκίνητο. Το πώς θα ισορροπήσει ανάμεσα σε αυτά τα αντίρροπα συμφέροντα θα καθορίσει και το μέλλον της οδικής φορολόγησης στην εποχή της ηλεκτροκίνησης.