ΗΠΑ–Ιράν: Νέος γύρος κυρώσεων και αυξανόμενη ένταση στον Κόλπο
Στο στόχαστρο επιχειρηματικά δίκτυα, ανταλλακτήρια συναλλάγματος και πρόσωπα που συνδέονται με την ιρανική ηγεσία
Οι Ηνωμένες Πολιτείες ανακοίνωσαν νέο πακέτο κυρώσεων κατά του Ιράν, στοχεύοντας πρόσωπα και εταιρικά σχήματα που, σύμφωνα με την Ουάσιγκτον, χρηματοδοτούν τον νέο ανώτατο ηγέτη της χώρας Αγιατολάχ Μοτζταμπά Χαμενεΐ και ενισχύουν οικονομικά τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης. Η κίνηση έρχεται μετά την επανέναρξη επιθέσεων της Τεχεράνης σε πετρελαιοφόρα στα Στενά του Ορμούζ, γεγονός που προκάλεσε αμερικανικά πλήγματα και αντίποινα σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις στον Κόλπο.
Κεντρικό πρόσωπο των κυρώσεων είναι ο Ιρανός τραπεζίτης και επιχειρηματίας Αλί Ανσαρί, ο οποίος φέρεται να έχει δημιουργήσει ένα εκτεταμένο δίκτυο εταιρειών-κελυφών και επενδύσεων στο εξωτερικό, διοχετεύοντας δημόσιους πόρους σε ακίνητα και εμπορικά περιουσιακά στοιχεία. Σύμφωνα με το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών, οι δραστηριότητές του εξυπηρετούσαν τόσο τον προσωπικό του πλουτισμό όσο και την οικονομική ενίσχυση της ιρανικής ελίτ.
Το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC) επέβαλε επίσης κυρώσεις σε τρία ιρανικά ανταλλακτήρια συναλλάγματος και σε εταιρείες με έδρα το Χονγκ Κονγκ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, οι οποίες κατηγορούνται ότι διακινούσαν δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως για λογαριασμό ιρανικών τραπεζών που βρίσκονται ήδη υπό περιορισμούς. Η Ουάσιγκτον υποστηρίζει ότι τα δίκτυα αυτά επέτρεπαν στο Ιράν να αποκτά ξένο συνάλλαγμα και να πραγματοποιεί διεθνείς συναλλαγές παρά τις κυρώσεις.
Οι νέες κυρώσεις ανακοινώθηκαν σε μια ημέρα σχετικής ηρεμίας, έπειτα από μια εβδομάδα έντονης κλιμάκωσης στην περιοχή. Τρία δεξαμενόπλοια από Κατάρ και Σαουδική Αραβία δέχθηκαν πυρά, ενώ οι αμερικανικές δυνάμεις απάντησαν με πλήγματα σε ιρανικούς στόχους. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι η εκεχειρία έχει λήξει, αν και οι συνομιλίες θα συνεχιστούν μετά από αίτημα της Τεχεράνης.
Η ιρανική πλευρά κατηγορεί την Ουάσιγκτον ότι παραβιάζει το άρθρο 9 της πρόσφατης συμφωνίας, το οποίο προβλέπει ότι δεν θα επιβληθούν νέες κυρώσεις ούτε θα αναπτυχθούν πρόσθετες στρατιωτικές δυνάμεις στην περιοχή. Ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί υποστηρίζει ότι το Ιράν έχει τηρήσει τις δεσμεύσεις του και προειδοποιεί πως η χώρα είναι έτοιμη για «ολοκληρωτική άμυνα» σε περίπτωση περαιτέρω παραβιάσεων.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η Ουάσιγκτον δεν επιχειρεί πλέον να διασώσει το υπάρχον πλαίσιο συμφωνίας, αλλά προετοιμάζεται να το αντικαταστήσει. Παράλληλα, οι αμερικανικές αρχές επισημαίνουν ότι θα συνεχίσουν να χρησιμοποιούν «κάθε διαθέσιμο μέσο» για να απομονώσουν κορυφαίους Ιρανούς αξιωματούχους από το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα.
