Επιβράδυνση των αυξήσεων στα ακίνητα βλέπει η ΤτΕ…
Ηπιότερο ρυθμό αύξησης των τιμών πώλησης κατοικιών και διατήρηση της υψηλής ζήτησης, κυρίως για συγκεκριμένες κατηγορίες ακινήτων πολυτελούς κατασκευής σε καλές περιοχές, προβλέπει για το προσεχές διάστημα η Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ). Σύμφωνα με την ανάλυση που περιλαμβάνεται στην πρόσφατη Ενδιάμεση Έκθεση για τη Νομισματική Πολιτική, τονίζεται ότι παρά τις ιδιαίτερες συνθήκες που ανέκυψαν κατά την τελευταία τριετία, με την εντεινόμενη γεωπολιτική αστάθεια, τα αυξημένα κατασκευαστικά και λειτουργικά κόστη στην εγχώρια αγορά, καθώς και το αυξημένο κόστος χρηματοδότησης, η ζήτηση παραμένει ενισχυμένη για συγκεκριμένες χρήσεις και θέσεις ακινήτων.
“Η χαμηλή προσφορά ποιοτικών χώρων σε όλο το εύρος της αγοράς έχει δώσει ώθηση στην κατασκευαστική δραστηριότητα, η οποία εντούτοις δεν έχει αναπτύξει ρυθμούς που θα επέτρεπαν την πλήρη αποσυμπίεση της ζήτησης, ειδικά στην περίπτωση της κατοικίας. Υπό τις τρέχουσες συνθήκες, εκτιμάται ότι η αύξηση των τιμών θα συνεχιστεί μέχρι την αποκατάσταση σχετικής ισορροπίας, με ηπιότερους ωστόσο ρυθμούς σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο”. Παράλληλα, η ΤτΕ επισημαίνει ότι οι προσδοκίες για την ελληνική αγορά ακινήτων όσον αφορά το επόμενο διάστημα παραμένουν θετικές, ωστόσο καταγράφεται πλέον αυξημένη επιφυλακτικότητα από τους παράγοντες της αγοράς, ειδικά για συγκεκριμένες κατηγορίες ακινήτων, κυρίως επαγγελματικής χρήσης. Οι υφιστάμενες επισφάλειες σχετίζονται με τη γεωπολιτική αστάθεια σε παγκόσμιο επίπεδο, τις επιβαρύνσεις στο κόστος κατασκευής και λειτουργίας, αλλά και τις συνεχείς νομοθετικές παρεμβάσεις, οι οποίες, σε συνδυασμό με τα διαχρονικά ζητήματα γραφειοκρατίας στις μεταβιβάσεις ακινήτων, επηρεάζουν τον επενδυτικό σχεδιασμό, τα περιθώρια κέρδους και την ελκυστικότητα εκκίνησης νέων επενδυτικών έργων.
Αυτό είναι ήδη εμφανές κατά τη διάρκεια του 2024. Συγκεκριμένα, παρατηρείται μια πορεία αποκλιμάκωσης του ρυθμού της ανόδου των τιμών, παρότι αυτός παραμένει υψηλός και υπερτριπλάσιος του πληθωρισμού. Συγκεκριμένα, με βάση τους δείκτες τιμών πώλησης κατοικιών της ΤτΕ, το φετινό τρίτο τρίμηνο, σημειώθηκε αύξηση κατά 7,8% σε πανελλαδικό επίπεδο. Ωστόσο, αποτελεί και το πέμπτο διαδοχικό τρίμηνο, κατά το οποίο ο ρυθμός αύξησης των τιμών κινείται επιβραδυντικά. Συγκεκριμένα, πριν από έναν χρόνο, κατά το τρίτο τρίμηνο του 2023, ο ρυθμός ανόδου των τιμών είχε διαμορφωθεί σε 12,7% από 13,8% το αμέσως προηγούμενο τρίμηνο, ενώ φέτος κινείται με ετήσιο ρυθμό 10,6% (α’ τρίμηνο), 9,4% (β’ τρίμηνο) και 7,8% (γ’ τρίμηνο). Αντίστοιχα, στην Αττική η ετήσια άνοδος των τιμών πώλησης κατοικιών άγγιξε το 7,7%, από 9,6% το φετινό πρώτο τρίμηνο, αλλά και 12,5% κατά το αντίστοιχο τρίμηνο του 2023.
Ανάλογη τάση παρατηρείται και στις υπόλοιπες κατηγορίες που παρακολουθούν οι δείκτες της ΤτΕ. Έτσι, τα νεόδμητα ακίνητα αυξήθηκαν κατά 9,7% το τρίτο τρίμηνο, από 10,8% το αμέσως προηγούμενο τρίμηνο και 11,1% κατά τους πρώτους τρεις μήνες του 2024. Οι τιμές των παλαιότερων διαμερισμάτων αυξήθηκαν με τον χαμηλότερο ρυθμό της τελευταίας διετίας και συγκεκριμένα κατά 6,6% σε ετήσια βάση, έναντι αύξησης 8,5% το φετινό δεύτερο τρίμηνο και 10,3% το φετινό πρώτο τρίμηνο.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η κριτική που ασκεί η ΤτΕ όσον αφορά τις παρεμβάσεις της κυβέρνησης στην αγορά των βραχυχρόνιων μισθώσεων και το πρόγραμμα Χρυσή Βίζα, που εκτιμάται ότι δεν θα προσφέρουν λύση στην αντιμετώπιση του ζητήματος του κόστους στέγασης, καθώς χαρακτηρίζονται “προσωρινή και με περιορισμένες δυνατότητες λύση. Ουσιαστικές λύσεις θα πρέπει να αναζητηθούν με σκοπό την ενίσχυση της προσφοράς κατοικίας επιθυμητών προδιαγραφών, αλλά και προσιτής αξίας”.
