Ελαιόλαδο: Στα 3 ευρώ ο ιδρώτας του παραγωγού, στα 8 ευρώ η αισχροκέρδεια στο ράφι
Ελαιόλαδο: Στα 3 ευρώ ο ιδρώτας του παραγωγού, στα 8 ευρώ η αισχροκέρδεια στο ράφι
Το σκάνδαλο του ελαιολάδου με τους παραγωγούς να πωλούν κάτω από 3 ευρώ και του καταναλωτές να το αγοράζουν 8 ευρώ.
της Ιωάννας Λιούτα
Η Ελλάδα, βιώνει αυτή τη στιγμή ένα οικονομικό έγκλημα σε εξέλιξη στο ελαιόλαδο, με θύματα τους δύο βασικούς πυλώνες της κοινωνίας, τον παραγωγό και τον καταναλωτή. Τα στοιχεία που έρχονται στο φως της δημοσιότητας είναι μια ξεκάθαρη απόδειξη της απόλυτης αποτυχίας της αγοράς, της κυβερνητικής αδράνειας και της ασύδοτης κερδοσκοπίας των μεσαζόντων.
Η τιμή που εισπράττει ο Έλληνας ελαιοπαραγωγός βρίσκεται σε ελεύθερη πτώση, κατρακυλώντας στα εξευτελιστικά επίπεδα των 2,90 έως 3,40 ευρώ το λίτρο, με ορισμένες πράξεις να γίνονται ακόμη και στα 2,80 ευρώ. Την ίδια ακριβώς στιγμή, στο ράφι του σούπερ μάρκετ, ο Έλληνας καταναλωτής καλείται να πληρώσει το ίδιο προϊόν πάνω από 7 με 8 ευρώ το λίτρο.
Πρόκειται για μια πρωτοφανή «ψαλίδα» τιμών, όπου η τιμή στο ράφι είναι 2 έως 2,5 φορές υψηλότερη από την τιμή παραγωγού. Πού πηγαίνει αυτή η τεράστια διαφορά; Ποιος κερδίζει από τον ιδρώτα του αγρότη και την ανάγκη του πολίτη; Η απάντηση είναι προφανής, οι μεσάζοντες, οι τυποποιητές και οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ, που εκμεταλλεύονται την απουσία ελέγχων και την πολιτική βούληση να συγκρουστεί κανείς με τα οργανωμένα συμφέροντα.
Η κατάσταση για τους παραγωγούς είναι απελπιστική. Με το κόστος καλλιέργειας να έχει εκτοξευθεί, εκπρόσωποι των αγροτών τονίζουν ότι η τιμή θα έπρεπε να βρίσκεται τουλάχιστον στα 5 με 6 ευρώ μόνο και μόνο για να καλύψουν τα έξοδά τους και να έχουν ένα στοιχειώδες κέρδος. Σήμερα, με τα 3 ευρώ, δεν μιλάμε για κέρδος, αλλά για καταστροφή. Οι παραγωγοί βρίσκονται μπροστά σε ένα αδιέξοδο, είτε να μαζέψουν τις ελιές τους χάνοντας χρήματα, είτε να τις αφήσουν στα δέντρα, ρισκάροντας την ολική απώλεια της σοδειάς από τον καιρό και τις ασθένειες, όπως το γλοιοσπόριο.
Σε αυτό το μείγμα προστίθεται η έλλειψη εργατών γης και ο διεθνής παράγοντας. Η Ισπανία, ο μεγαλύτερος παραγωγός παγκοσμίως, αναμένει μεγάλη σοδειά και ήδη αποθηκεύει το 12% της παραγωγής της για να σταθεροποιήσει τις τιμές. Αυτό σημαίνει ότι δεν θα χρειαστεί μεγάλες εισαγωγές από την Ελλάδα, πιέζοντας τις ελληνικές τιμές ακόμη χαμηλότερα. Παράλληλα, η Ε.Ε. επιτρέπει αθρόες εισαγωγές φθηνότερου ελαιολάδου από τρίτες χώρες, όπως η Τυνησία, υπονομεύοντας το ευρωπαϊκό, και ειδικότερα το ελληνικό, προϊόν.
Και ενώ ο παραγωγός ψυχορραγεί, ο καταναλωτής συνεχίζει να πληρώνει «χρυσάφι» για ένα βασικό αγαθό διατροφής. Τα σούπερ μάρκετ διαθέτουν ακόμη αποθέματα προηγούμενων ετών, τα οποία αγόρασαν φθηνά, αλλά τα πωλούν στις σημερινές, εξωφρενικές τιμές. Η μείωση της τιμής παραγωγού δεν περνά ποτέ στον καταναλωτή, αλλά μετατρέπεται σε υπερκέρδη για τους λίγους.
Η κυβέρνηση δεν μπορεί να συνεχίσει να παριστάνει τον θεατή σε αυτό το θέατρο του παραλόγου. Χρειάζονται άμεσες, δραστικές και αιχμηρές παρεμβάσεις. Απαιτούνται αυστηροί έλεγχοι στην αγορά, πάταξη της αισχροκέρδειας, ουσιαστική στήριξη του διαθέσιμου εισοδήματος των παραγωγών και μέτρα για τη μείωση της τιμής στο ράφι.