Κυβερνοεπιθέσεις σε σούπερ μάρκετ στην Ευρώπη: Χάκερ ανεβάζουν τη θερμοκρασία στα ψυγεία…
Στο στόχαστρο μεγάλων ευρωπαϊκών αλυσίδων έχουν βρεθεί τα συστήματα ψύξης, με επιθέσεις που απειλούν την ασφάλεια των τροφίμων και προκαλούν σοβαρές ζημιές. Εξετάζεται το ενδεχόμενο εμπλοκής ομάδων με κρατικές διασυνδέσεις, ενώ η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες με αυξημένη έκθεση τέτοιων συστημάτων στο διαδίκτυο…
Μια ασυνήθιστη μορφή κυβερνοεπιθέσεων αντιμετωπίζει ο ευρωπαϊκός κλάδος των σούπερ μάρκετ, καθώς χάκερ αποκτούν απομακρυσμένη πρόσβαση στα συστήματα ψύξης καταστημάτων και μεταβάλλουν τη θερμοκρασία των ψυγείων, σε ορισμένες περιπτώσεις έως και τους 50 βαθμούς Κελσίου. Οι επιθέσεις έχουν επηρεάσει μεγάλες αλυσίδες σε επτά ευρωπαϊκές χώρες, προκαλώντας ανησυχία για την ασφάλεια των τροφίμων και την ομαλή λειτουργία της εφοδιαστικής αλυσίδας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση καταδίκασε τις ενέργειες, κάνοντας λόγο για σκόπιμη προσπάθεια διατάραξης του εφοδιασμού τροφίμων και υπονόμευσης της εμπιστοσύνης των καταναλωτών.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Guardian, στο στόχαστρο βρέθηκαν καταστήματα μεγάλων αλυσίδων, όπως τα Carrefour, Intermarché και Ikea στο Βέλγιο, Coop και ICA στη Σουηδία, Delhaize στο Λουξεμβούργο, Kesko στη Φινλανδία και SuperValu στην Ιρλανδία, καθώς και επιχειρήσεις στην Εσθονία. Αντίστοιχο περιστατικό είχε καταγραφεί στις 12 Οκτωβρίου στη Γαλλία, όταν άγνωστοι απέκτησαν πρόσβαση σε συστήματα ψύξης και αύξησαν τη θερμοκρασία. Για την αποφυγή κινδύνων από πιθανή αλλοίωση των προϊόντων, οι επιχειρήσεις αναγκάστηκαν να αποσύρουν και να καταστρέψουν τα τρόφιμα που είχαν επηρεαστεί.
Μέχρι στιγμής δεν έχει αναλάβει την ευθύνη κάποια γνωστή ομάδα χάκερ, ούτε έχει καταγραφεί απαίτηση για λύτρα από τις επιχειρήσεις που δέχθηκαν τις επιθέσεις. Ο Rafe Pilling, ανώτερος διευθυντής ανάλυσης κυβερνοαπειλών στην εταιρεία Sophos, εκτιμά ότι δύο από τα βασικά ενδεχόμενα είναι η δράση ομάδας που συνδέεται με κρατικούς παράγοντες και επιδιώκει να επιδείξει τις δυνατότητές της ή η ενέργεια ενός μεμονωμένου χάκερ για προσωπικούς λόγους. Παράλληλα, εξετάζεται η πιθανότητα εμπλοκής ομάδων που συνδέονται με τη Ρωσία και την Κίνα, χωρίς ωστόσο να υπάρχει μέχρι στιγμής επιβεβαιωμένη απόδοση ευθύνης.
Η ανησυχία των ειδικών δεν περιορίζεται στις οικονομικές ζημιές των αλυσίδων σούπερ μάρκετ. Η δημιουργία άδειων ψυγείων και ραφιών μπορεί να προκαλέσει αναστάτωση στους καταναλωτές και να πλήξει την εμπιστοσύνη τους στην αγορά τροφίμων. Όπως επισημαίνει ο Rafe Pilling, το ψυχολογικό αποτύπωμα τέτοιων επιθέσεων είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς μπορεί να επηρεάσει την καθημερινότητα εκατομμυρίων πολιτών. Αντίστοιχες ανεξήγητες δυσλειτουργίες είχαν εμφανιστεί στις αρχές Αυγούστου και στις ΗΠΑ, σε ψυγεία καταστημάτων ανεφοδιασμού τουλάχιστον έξι στρατιωτικών βάσεων, με το Πεντάγωνο να εξετάζει το ενδεχόμενο κυβερνοεπίθεσης.
Η ευπάθεια των επαγγελματικών συστημάτων ψύξης συνδέεται με τη σύνδεσή τους στο διαδίκτυο και τη δυνατότητα απομακρυσμένου ελέγχου. Σε αντίθεση με τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές και τα κινητά τηλέφωνα, τα συγκεκριμένα συστήματα συχνά δεν λαμβάνουν τακτικές ενημερώσεις ασφαλείας. Ο Nick Jackson, διευθυντής επιχειρήσεων κυβερνοασφάλειας στη Bitdefender, επισημαίνει ότι οι επιχειρήσεις καθυστερούν αρκετές φορές τις απαραίτητες αναβαθμίσεις, καθώς αυτές απαιτούν προσωρινή διακοπή λειτουργίας του εξοπλισμού, κάτι που δημιουργεί δυσκολίες στη συντήρηση των τροφίμων.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η θέση της Ελλάδας στον χάρτη των ευάλωτων συστημάτων. Σύμφωνα με την εταιρεία κυβερνοασφάλειας Forescout, συστήματα επαγγελματικής ψύξης με πρόσβαση μέσω διαδικτύου εντοπίζονται συχνότερα σε χώρες όπως η Γαλλία, η Ιταλία, η Ελλάδα και το Βέλγιο. Το στοιχείο αυτό καταδεικνύει την έκθεση αντίστοιχων υποδομών σε πιθανούς κινδύνους, χωρίς να σημαίνει ότι έχουν καταγραφεί στην Ελλάδα επιθέσεις αντίστοιχης έκτασης με εκείνες που σημειώθηκαν σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Ως βασικό μέτρο αντιμετώπισης προβάλλει η ενίσχυση της ασφάλειας των συστημάτων λογισμικού και η τακτική συντήρηση του εξοπλισμού. Στη Βρετανία, μεγάλες αλυσίδες συνεργάζονται ήδη με το Εθνικό Κέντρο Κυβερνοασφάλειας (NCSC), προκειμένου να ενισχύσουν την προστασία των ψυγείων και των καταψυκτών τους. Το NCSC επιβεβαίωσε επίσης ότι βρίσκεται σε συνεργασία με διεθνείς εταίρους και επιχειρήσεις για τη συγκέντρωση πληροφοριών σχετικά με τα περιστατικά και την αντιμετώπιση της νέας απειλής.