Εξάρχου: Κίνδυνος για νέα κρίση τιμών τον χειμώνα σε αέριο και ρεύμα
Τα σημάδια ότι η Ευρώπη κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη τον χειμώνα με νέα κρίση τιμών στο φυσικό αέριο, καθώς και οι φωνές ότι είναι λάθος να περιμένει παθητικά πότε θα αποκλιμακωθεί η κατάσταση στο Περσικό, πληθαίνουν καθημερινά.
Και σε μια συγκυρία όπου τα επίπεδα πληρότητας στις ευρωπαϊκές αποθήκες κινούνται σε ιστορικά χαμηλά, δηλαδή στο 55% έναντι 70% τέτοια εποχή πέρυσι, η φήμη και η «σπέκουλα» βρίσκουν εύφορο έδαφος, ειδικά με τη παρούσα νευρικότητα στις ενεργειακές αγορές.
Αρκεί ένας τυφώνας στις ακτές του Κόλπου των ΗΠΑ που κατευθύνεται προς τις περιοχές εξαγωγής του LNG, όπως σημειώνει σε έκθεση της η Citi, ή κάποια άλλη, ακόμη και ήσσονος σημασίας, διαταραχή, όπως τυχόν απεργίες εργαζομένων σε τερματικούς σταθμούς στην Αυστραλία, για να προκληθεί αύξηση των τιμών, οι οποίες πάντως διατηρούνται στο ύψος τους.
Το φυσικό αέριο, παρότι έχει υποχωρήσει από τα προ ημερών επίπεδα των 63 ευρώ -τα υψηλότερα από τον Ιανουάριο του 2023-, επιμένει να κινείται στα 55- 56 ευρώ/Μεγαβατώρα, δηλαδή 70% υψηλότερα απ’ ό,τι πριν ξεσπάσει ο πόλεμος στον Περσικό.
«Με ανησυχεί ο χειμώνας που έρχεται. Ήθελα να κεφαλαιοποιηθεί η εταιρεία πριν πάμε στο Σεπτέμβριο και Οκτώβριο και όσα θα έρθουν το χειμώνα, όπως η άνοδος των επιτοκίων και οι πληθωριστικές πιέσεις», είπε ο επικεφαλής της AKTOR Αλέξανδρος Εξάρχου, σε συνέντευξη Τύπου μετά την εκδήλωση που έγινε στο Χρηματιστήριο Euronext Athens, με αφορμή την έναρξη διαπραγμάτευσης των νέων μετοχών της εταιρείας.
Στην ουσία, αυτό που φοβάται ο επικεφαλής της AKTOR είναι ότι με τα ποσοστά αναπλήρωσης των ευρωπαϊκών αποθηκών σε ιστορικά χαμηλά, τις τιμές του αερίου αρκετά υψηλότερες από πέρυσι και σημαντικό μέρος από το καταριανό LNG εκτός αγορών λόγω των ζημιών στις υποδομές του Κόλπου, η Ευρώπη παίζει με τη φωτιά όσο καθυστερεί να πάρει πρωτοβουλίες.
Ευρωομόλογο ή νέο Ταμείο Ανάκαμψης
«Επειδή θεωρώ ότι η συγκεκριμένη ενεργειακή κρίση θα χτυπήσει πρώτα τις χώρες του βορρά, καθώς αυτές έχουν βιομηχανική βάση, πιστεύω ότι είναι απαραίτητη είτε η έκδοση ενός ευρωομολόγου που θα κάνει προσιτές τις τιμές τόσο στο φυσικό αέριο, όσο και στο ρεύμα, είτε η πρωτοβουλία για ένα νέας μορφής Ταμείο Ανάκαμψης», ανέφερε ο κ. Εξάρχου.
Τέτοιες ανησυχίες ενόψει φθινοπώρου αλλά κυρίως χειμώνα, είναι διάχυτες και στη κυβέρνηση. Το δείχνει η αναφορά του Κυριάκου Μητσοτάκη ότι «δεν μπορεί η Ευρώπη να είναι ανταγωνιστική με τόσο ακριβό ρεύμα», όσο και η παρέμβαση του ΥΠΕΝ στη Task Force (Κομισιόν) ότι πρέπει να αναθεωρηθεί ο στόχος για πληρότητα κατά 90% έως την 1η Νοεμβρίου των ευρωπαϊκών αποθηκών, θεωρώντας τον ξεπερασμένο.
Το σκεπτικό του είναι ότι αφού η κατανάλωση αερίου στην ΕΕ έχει πέσει κατά 20% από το 2021, είναι περιττός αυτός ο «αγώνας δρόμου» για μαζικές αγορές, ο οποίος διατηρεί από μόνος τους τις τιμές τεχνητά ψηλά, δημιουργώντας έδαφος για κερδοσκοπικά παιχνίδια.
Η ενεργειακή εξίσωση του χειμώνα δεν είναι εύκολη. Από τη μια, το φυσικό αέριο του Κόλπου θα αργήσει να επανέλθει στις αγορές και «δεν πρόκειται να γίνει κάποιο θαύμα ώστε να διορθωθούν από τη μια μέρα στην άλλη οι ζημιές στις εγκαταστάσεις του Κατάρ», όπως είπε ο κ. Εξάρχου.
Από την άλλη, οι εισαγωγές ρωσικού LNG σταματούν από την 1η Ιανουαρίου 2027, γι’ αυτό και δεν είναι λίγοι όσοι εγείρουν θέμα αναστολής των μέτρων για το αέριο της Μόσχας, προκειμένου να μην υπάρξει υπερεξάρτηση από το αμερικανικό LNG.
Την ίδια στιγμή που η Ευρώπη δείχνει να έχει ενιαία φωνή, η πραγματικότητα είναι διαφορετική, όπως φάνηκε και από το βέτο της Αθήνας τη περασμένη εβδομάδα για τους περιορισμούς στη μεταφορά ρωσικού LNG προς τρίτες χώρες, που τελικά ήρθη, αφού πρώτα η Ελλάδα εξασφάλισε μονοετή εξαίρεση.
«Από τη μια νομοθετούμε κυρώσεις (σσ: κατά του ρωσικού αερίου) για να προστατεύσουμε στην ουσία την Ουκρανία και να μη χρηματοδοτούμε τη Ρωσία, και από την άλλη πριν αυτές εφαρμοστούν, επειδή δεν μπορούμε να βγάλουμε ευρωομόλογο, προτιμάμε να πληρώνουμε τους Ρώσους για να συνεχίζουν να βομβαρδίζουν τους Ουκρανούς», σχολίασε ο επικεφαλής της AKTOR αναφερόμενος στη συζήτηση για την άρση ή μη των κυρώσεων κατά της Μόσχας.