Στεγαστική ασφυξία: Ένας μισθός δεν φτάνει πια για ένα σπίτι
Εκρηκτικές αυξήσεις στα ενοίκια, χαμηλή προσφορά και στρεβλώσεις στην αγορά ωθούν τα νοικοκυριά στα όριά τους
Η στεγαστική κρίση στην Ελλάδα βαθαίνει, με τα ενοίκια να συνεχίζουν την ανοδική τους πορεία και τα νοικοκυριά να δυσκολεύονται ολοένα περισσότερο να εξασφαλίσουν προσιτή κατοικία. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, οι αυξήσεις στα ενοίκια φτάνουν το 7,6%, ενώ σε πολλές περιοχές της Αττικής οι τιμές έχουν ξεφύγει από κάθε λογική, δημιουργώντας ένα περιβάλλον όπου ένας μισθός δεν επαρκεί πλέον για τη μίσθωση ενός τυπικού διαμερίσματος δύο υπνοδωματίων .
Οι διαφορές ανά περιοχή είναι έντονες. Στα δυτικά προάστια οι τιμές παραμένουν χαμηλότερες, κάτω από 10 ευρώ/τ.μ., ενώ στα νότια προάστια και ειδικά στη Βουλιαγμένη αγγίζουν ακόμη και τα 20–30 ευρώ/τ.μ. Η μέση τιμή ενοικίου για το 2026 διαμορφώνεται στα 9,09 ευρώ/τ.μ. στα δυτικά, 11,92 ευρώ στο κέντρο, 12,54 ευρώ στα βόρεια και 13,27 ευρώ στα νότια προάστια, που παραμένουν η ακριβότερη ζώνη της Αττικής .
Ακόμη πιο πιεστική είναι η κατάσταση στα διαμερίσματα δύο υπνοδωματίων, την κατηγορία που καλύπτει τις ανάγκες μιας οικογένειας. Η διάμεση τιμή φτάνει τα 900 ευρώ στο κέντρο, 1.300 ευρώ στα βόρεια, 1.200 ευρώ στα νότια και 850 ευρώ στα δυτικά προάστια. Σε σχέση με πέρυσι, οι αυξήσεις κυμαίνονται από 2,7% έως 6,9%, επιβαρύνοντας σημαντικά τους ενοικιαστές που πλέον πληρώνουν ποσά αντίστοιχα με παλιές δόσεις στεγαστικών δανείων .
Η Τράπεζα της Ελλάδος αποδίδει τη συνεχιζόμενη άνοδο κυρίως στη μεγάλη ζήτηση σε σχέση με τη διαθέσιμη προσφορά. Ξένες επενδύσεις, αστικοποίηση, αύξηση μικρών νοικοκυριών και η έκρηξη της βραχυχρόνιας μίσθωσης έχουν περιορίσει δραστικά το στεγαστικό απόθεμα. Παράλληλα, χιλιάδες ακίνητα παραμένουν εκτός αγοράς λόγω οφειλών, νομικών εκκρεμοτήτων ή υψηλού κόστους ανακαίνισης, επιτείνοντας τις στρεβλώσεις .
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρίσκονται και τα στεγαστικά προγράμματα, όπως το «Σπίτι μου». Παρότι βοήθησαν αρκετούς νέους να αποκτήσουν κατοικία, δημιούργησαν παράλληλα ανοδικές πιέσεις στις τιμές των παλαιών ακινήτων. Η πρόωρη λήξη του «Σπίτι μου 2» αφήνει περίπου 2.000 δικαιούχους χωρίς λύση, ενώ η οικοδομική δραστηριότητα παραμένει χαμηλή, με μείωση αδειών και νέων κατασκευών το 2025 .
Την ίδια στιγμή, το κόστος οικοδομής έχει αυξηθεί κατά 33% από το 2021 έως τον Μάρτιο του 2026, λόγω γεωπολιτικών εξελίξεων και των συνεπειών του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Οι κατασκευαστές προειδοποιούν για νέες ανατιμήσεις, γεγονός που απειλεί να περιορίσει ακόμη περισσότερο την παραγωγή νέων κατοικιών και να εντείνει την ήδη οξυμένη στεγαστική πίεση .
