Δικαστικό «φρένο» στην υποχρεωτική διαβίβαση αποδείξεων στο myDATA
Το ΣτΕ εξετάζει τη συνταγματικότητα των αυστηρών κυρώσεων για επιχειρήσεις που εκδίδουν αποδείξεις αλλά δεν τις διαβιβάζουν ηλεκτρονικά
Το Συμβούλιο της Επικρατείας καλείται να αποφανθεί για ένα ζήτημα που έχει προκαλέσει έντονη αναστάτωση στην αγορά: την υποχρεωτική διαβίβαση αποδείξεων λιανικής στο myDATA και τις αυστηρές κυρώσεις που επιβάλλονται όταν η διαδικασία δεν ολοκληρώνεται. Παρότι οι επιχειρήσεις εκδίδουν κανονικά τις αποδείξεις, η μη έγκαιρη ή μη αποστολή τους στο e‑send της ΑΑΔΕ αντιμετωπίζεται από τη νομοθεσία ως παράβαση αντίστοιχη με τη μη έκδοση αποδείξεων, δηλαδή ως πράξη φοροδιαφυγής.
Η πρακτική αυτή έχει οδηγήσει εκατοντάδες επιχειρήσεις να προσφύγουν στη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών και στα διοικητικά δικαστήρια, υποστηρίζοντας ότι τα πρόστιμα είναι δυσανάλογα και αντισυνταγματικά. Χαρακτηριστική είναι η υπόθεση επιχείρησης στη Θεσσαλονίκη, στην οποία επιβλήθηκαν πρόστιμα σχεδόν 46.000 ευρώ για μη διαβίβαση περισσότερων από 130.000 αποδείξεων την περίοδο 2022–2024. Η επιχείρηση παραδέχθηκε την παράλειψη, τόνισε όμως ότι δεν υπήρξε απώλεια εσόδων για το Δημόσιο και ότι η κύρωση είναι εξοντωτική.
Το Διοικητικό Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης, με την απόφαση ΔΠΘ 746/2026, έκρινε πως πριν αποφανθεί οριστικά, πρέπει να ζητηθεί η κρίση του Συμβουλίου της Επικρατείας σχετικά με τη συνταγματικότητα και την αναλογικότητα των προστίμων. Η απόφαση του ανώτατου δικαστηρίου αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς θα καθορίσει το πλαίσιο εφαρμογής της νομοθεσίας στο εξής και ενδέχεται να οδηγήσει σε επανεξέταση χιλιάδων προστίμων.
Σύμφωνα με το ισχύον καθεστώς, η μη διαβίβαση άνω των δέκα αποδείξεων ή ποσού άνω των 500 ευρώ οδηγεί σε άμεση αναστολή λειτουργίας της επιχείρησης για 48 ώρες. Σε περίπτωση υποτροπής μέσα στο ίδιο ή το επόμενο φορολογικό έτος, η αναστολή φτάνει τις 96 ώρες, ενώ σε επόμενες παραβάσεις μπορεί να επιβληθεί κλείσιμο έως και δέκα ημερών. Οι κυρώσεις αυτές εφαρμόζονται ακόμη και όταν οι αποδείξεις έχουν εκδοθεί κανονικά, αλλά δεν έχουν διαβιβαστεί ηλεκτρονικά.
Η τελική κρίση του ΣτΕ θα αποτελέσει σημείο καμπής για το πώς θα αντιμετωπίζονται στο μέλλον οι διαδικαστικές παραλείψεις στη διαβίβαση στοιχείων, με την αγορά να αναμένει αν θα υπάρξει αναθεώρηση του πλαισίου ή επιβεβαίωση της αυστηρής γραμμής που ακολουθείται μέχρι σήμερα.
