Υπερπλεόνασμα-ρεκόρ το 2025: Πώς η υπερφορολόγηση εκτόξευσε τα δημόσια έσοδα
Η ΕΛΣΤΑΤ και η Eurostat επιβεβαιώνουν πρωτογενές πλεόνασμα 12,1 δισ. ευρώ, πολύ πάνω από τον κυβερνητικό στόχο.
Το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 εκτινάχθηκε σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, φτάνοντας τα 12,131 δισ. ευρώ ή το 4,9% του ΑΕΠ, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ και της Eurostat. Το αποτέλεσμα ξεπέρασε κατά σχεδόν 3 δισ. ευρώ τον στόχο του προϋπολογισμού, ο οποίος προέβλεπε πλεόνασμα 9,2 δισ. ευρώ. Η σημαντική αυτή υπέρβαση αποδίδεται κυρίως στη διατήρηση υψηλών φορολογικών συντελεστών και στην αύξηση των εσόδων από έμμεσους φόρους.
Μέρος του υπερπλεονάσματος, που υπολογίζεται μεταξύ 500 και 700 εκατ. ευρώ, αναμένεται να κατευθυνθεί σε νέα μέτρα στήριξης, τα οποία θα παρουσιάσει ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. Οι αρμόδιοι υπουργοί θα εξειδικεύσουν στη συνέχεια τις παρεμβάσεις, οι οποίες θα στοχεύουν σε συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες, αφήνοντας ωστόσο εκτός αρκετούς φορολογούμενους.
Παράλληλα, το συνολικό αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης για το 2025 διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα 4,29 δισ. ευρώ, ενώ το δημόσιο χρέος υπολογίζεται στα 362,9 δισ. ευρώ, αντιστοιχώντας στο 146,1% του ΑΕΠ. Παρά τη μείωση του χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ, η φορολογική επιβάρυνση παραμένει σε επίπεδα που θυμίζουν μνημονιακές περιόδους.
Η αύξηση των εσόδων προήλθε κυρίως από τους υψηλούς συντελεστές ΦΠΑ, οι οποίοι συγκαταλέγονται στους πέντε υψηλότερους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η άνοδος των τιμών λόγω ακρίβειας ενίσχυσε περαιτέρω τις εισπράξεις, επιβαρύνοντας σημαντικά τα νοικοκυριά. Παράλληλα, η μη τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας οδήγησε σε μεγαλύτερη φορολογική επιβάρυνση ακόμη και για μικρές αυξήσεις εισοδήματος.
Σημαντικό ρόλο έπαιξαν και οι υψηλοί ειδικοί φόροι κατανάλωσης στα καύσιμα, με τη βενζίνη να επιβαρύνεται με 70 λεπτά ανά λίτρο, ενώ ο ΦΠΑ 24% υπολογίζεται πάνω στο σύνολο της τιμής και του ΕΦΚ. Το αποτέλεσμα ήταν η ενίσχυση των κρατικών εσόδων, αλλά και η περαιτέρω πίεση στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.
Το υπερπλεόνασμα του 2025 αναδεικνύει τη συνεχιζόμενη εξάρτηση των δημοσιονομικών επιδόσεων από τη φορολογία, σε μια περίοδο που η οικονομία προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάπτυξη και στη δημοσιονομική πειθαρχία.
