Ταξιδιωτικά γραφεία σε ασφυξία: Φορολογία, κόστος και πλατφόρμες απειλούν τη βιωσιμότητα του κλάδου
Τι δείχνει η έρευνα ΙΝΣΕΤΕ–HATTA, πώς αλλάζει ο ανταγωνισμός και γιατί ο ψηφιακός μετασχηματισμός είναι πλέον μονόδρομος
Ο ελληνικός τουρισμός καταγράφει ιστορικά ρεκόρ, όμως τα ταξιδιωτικά γραφεία βιώνουν μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα. Η νέα έρευνα του ΙΝΣΕΤΕ σε συνεργασία με τον HATTA αποκαλύπτει έναν κλάδο που λειτουργεί στα όρια, παρά τη συνολική ανάπτυξη του τουριστικού προϊόντος. Σχεδόν δύο στις τρεις επιχειρήσεις δηλώνουν ότι η υψηλή φορολογία και το αυξημένο λειτουργικό κόστος αποτελούν τις μεγαλύτερες προκλήσεις, με ορισμένες περιφέρειες να αντιμετωπίζουν σχεδόν καθολική πίεση.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο σύνθετη λόγω της ισχυρής παρουσίας των online πλατφορμών. Το 50% των ταξιδιωτικών γραφείων αναφέρει ότι δέχεται έντονο ανταγωνισμό από ψηφιακούς «παίκτες» που έχουν αλλάξει τους κανόνες της αγοράς. Για πολλές μικρές επιχειρήσεις, η ψηφιακή μετάβαση δεν αποτελεί ευκαιρία αλλά απειλή, καθώς οι δυνατότητες επένδυσης σε τεχνολογία και marketing παραμένουν περιορισμένες.
Παράλληλα, το 86% των γραφείων στηρίζεται στον εισερχόμενο τουρισμό – τον ίδιο πυλώνα που ενισχύει την ελληνική οικονομία. Παρότι αποτελούν κρίσιμο κρίκο της τουριστικής αλυσίδας, δεν απολαμβάνουν την αντίστοιχη στήριξη. Η έλλειψη προσωπικού επηρεάζει το 41% των επιχειρήσεων, ενώ οι δυσκολίες ενσωμάτωσης ψηφιακών εργαλείων αποκαλύπτουν έντονες ανισότητες μεταξύ περιφερειών.
Η έρευνα αναδεικνύει και ένα βαθύτερο πρόβλημα: τη στασιμότητα. Οι ίδιες παθογένειες επαναλαμβάνονται εδώ και χρόνια – υψηλή φορολογία, γραφειοκρατία, δυσκολία πρόσβασης σε χρηματοδότηση. Δύο στις τρεις επιχειρήσεις ζητούν καλύτερη πρόσβαση σε κεφάλαια, ενώ σημαντικό ποσοστό θεωρεί προτεραιότητα την απλοποίηση του κανονιστικού πλαισίου. Ο κλάδος δεν ζητά ριζικές αλλαγές, αλλά ένα σταθερό και λειτουργικό περιβάλλον.
Ο ψηφιακός μετασχηματισμός αποτελεί πλέον αναγκαιότητα. Μόλις το 34% των επιχειρήσεων τον θέτει ως προτεραιότητα, όμως η μετάβαση σε μοντέλο «έξυπνης επιχείρησης» –με αξιοποίηση δεδομένων, πολυκαναλική επικοινωνία και σύγχρονα εργαλεία– είναι κρίσιμη για την επιβίωση. Χωρίς ουσιαστική στήριξη, όμως, ο κίνδυνος να μείνει στα χαρτιά είναι μεγάλος.
Οι εκπρόσωποι του κλάδου επισημαίνουν ότι τα ταξιδιωτικά γραφεία αποτελούν στρατηγικό πυλώνα του ελληνικού τουρισμού. Ο πρόεδρος του ΙΝΣΕΤΕ, Γιώργος Βερνίκος, τονίζει την ανάγκη πολιτικών που ανταποκρίνονται στις πραγματικές συνθήκες της αγοράς, ενώ ο πρόεδρος του HATTA, Νίκος Κελαϊδίτης, κάνει λόγο για «ασφυκτικό πλαίσιο» που περιορίζει την ανάπτυξη.
Η συνολική εικόνα δείχνει έναν κλάδο που στηρίζει ενεργά τον τουρισμό, αλλά δοκιμάζεται από διαρθρωτικές αδυναμίες και έντονο ανταγωνισμό. Αν η Ελλάδα θέλει να διατηρήσει την ποιότητα και την ανταγωνιστικότητα του τουριστικού της προϊόντος, η ενίσχυση των ταξιδιωτικών γραφείων δεν αποτελεί επιλογή, αλλά αναγκαία προϋπόθεση.
