Απρίλιος: Ο μήνας που θα κρίνει τα επιτόκια της ΕΚΤ
Η εκτόξευση του πετρελαίου, το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ και τα νέα σενάρια της ΕΚΤ για ανάπτυξη και πληθωρισμό δημιουργούν ένα εκρηκτικό οικονομικό περιβάλλον.
Ο πόλεμος στο Ιράν και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ έχουν ανατρέψει πλήρως τις αρχικές εκτιμήσεις των ευρωπαϊκών θεσμών για τις οικονομικές επιπτώσεις της σύγκρουσης. Η τιμή του πετρελαίου παραμένει σταθερά πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, δημιουργώντας ένα ενεργειακό σοκ που απειλεί να εξελιχθεί σε βαθιά κρίση εάν οι εχθροπραξίες δεν τερματιστούν εντός του Απριλίου. Η Κομισιόν και η ΕΚΤ εκφράζουν πλέον ανοιχτά την ανησυχία τους, καθώς ο πόλεμος μπαίνει στον δεύτερο μήνα, διαψεύδοντας τις αρχικές προβλέψεις για σύντομη αποκλιμάκωση.
Στη Φρανκφούρτη, ο Απρίλιος θεωρείται κρίσιμος μήνας για τις αποφάσεις νομισματικής πολιτικής. Σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές, η ΕΚΤ προεξοφλεί αύξηση επιτοκίων κατά 0,25% στη συνεδρίαση της 30ής Απριλίου, εφόσον ο πόλεμος συνεχίζεται. Η Κριστίν Λαγκάρντ έχει ήδη προειδοποιήσει για τους κινδύνους που δημιουργεί η άνοδος του ενεργειακού κόστους, τονίζοντας ότι η σταθερότητα των τιμών και η ανάπτυξη της Ευρωζώνης βρίσκονται υπό σοβαρή πίεση.
Το βασικό σενάριο της ΕΚΤ προβλέπει ότι το δεύτερο τρίμηνο του 2026 οι μέσες τιμές του πετρελαίου θα διαμορφωθούν στα 90 δολάρια το βαρέλι και του φυσικού αερίου στα 50 ευρώ/MWh. Με αυτά τα δεδομένα, η ανάπτυξη της Ευρωζώνης αναθεωρείται στο 0,9% από 1,2%, ενώ ο πληθωρισμός ανεβαίνει στο 2,6% από την προηγούμενη εκτίμηση του 1,9%. Η επιδείνωση αυτή αποδίδεται κυρίως στην άνοδο του ενεργειακού κόστους, που επηρεάζει άμεσα επιχειρήσεις και νοικοκυριά.
Στο δυσμενές σενάριο, η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο πιεστική. Η ΕΚΤ υπολογίζει ότι οι τιμές του πετρελαίου μπορεί να φτάσουν τα 119 δολάρια και του φυσικού αερίου τα 87 ευρώ/MWh, εφόσον διαταραχθεί το 40% των ροών που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ. Σε αυτή την περίπτωση, ο πληθωρισμός εκτιμάται ότι θα αγγίξει το 3,5%, ενώ η ανάπτυξη θα περιοριστεί στο 0,6%, αντανακλώντας την ένταση του ενεργειακού πλήγματος.
Το ακραίο σενάριο της ΕΚΤ περιγράφει μια ακόμη πιο δύσκολη εικόνα. Αν οι τιμές του πετρελαίου εκτοξευθούν στα 145 δολάρια και του φυσικού αερίου στα 106 ευρώ/MWh, ο πληθωρισμός θα μπορούσε να φτάσει το 4,4% το 2026 και το 4,8% το 2027. Η ανάπτυξη, αντίστοιχα, θα υποχωρούσε στο 0,4% φέτος και στο 0,9% την επόμενη χρονιά, αποτυπώνοντας τις βαθιές επιπτώσεις μιας παρατεταμένης ενεργειακής κρίσης.
Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, γνωρίζοντας ότι η διάρκεια του πολέμου θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό τις αποφάσεις για τα επιτόκια και τη συνολική πορεία της οικονομίας. Ο Απρίλιος αναδεικνύεται έτσι σε μήνα-ορόσημο, με την ΕΚΤ να βρίσκεται μπροστά σε κρίσιμες επιλογές που θα επηρεάσουν την Ευρωζώνη για ολόκληρο το 2026.
