Έκρηξη νέων ληξιπρόθεσμων χρεών – Η ακτινογραφία της οικονομικής ασφυξίας
Τα στοιχεία της ΑΑΔΕ αποτυπώνουν την κατάρρευση της φοροδοτικής ικανότητας και τη διόγκωση ενός χρέους που ξεπερνά πλέον τα 114 δισ. ευρώ
Τα επίσημα στοιχεία της ΑΑΔΕ για το 2025 σκιαγραφούν μια οικονομία που λειτουργεί στα όρια της αντοχής της. Τα νέα ληξιπρόθεσμα χρέη άγγιξαν τα 9,97 δισ. ευρώ, συνεχίζοντας μια ανοδική πορεία που ξεκίνησε το 2023 και επιταχύνθηκε το 2024. Μέσα σε τρία χρόνια, η παραγωγή νέων οφειλών αυξήθηκε κατά σχεδόν 37%, επιβεβαιώνοντας ότι η φοροδοτική ικανότητα νοικοκυριών και επιχειρήσεων έχει εξαντληθεί.
Το συνολικό ληξιπρόθεσμο υπόλοιπο έχει εκτοξευθεί στα 114,2 δισ. ευρώ, με τα 79,18 δισ. να θεωρούνται «πραγματικό» χρέος που παραμένει ενεργό και απαιτητό. Πρόκειται για ένα βάρος που συμπιέζει την αγορά, καθώς οι οφειλές διογκώνονται παρά τις προσπάθειες αποπληρωμής, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο οικονομικής ασφυξίας.
Οι ρυθμίσεις οφειλών, που παρουσιάστηκαν ως βασικό εργαλείο ανακούφισης, αποδεικνύονται ανεπαρκείς. Μόλις το 6,65% των χρεών βρίσκεται σε ενεργή ρύθμιση, ενώ το υπόλοιπο 93% παραμένει εκτεθειμένο σε μέτρα αναγκαστικής είσπραξης. Οι δόσεις που προβλέπονται συχνά υπερβαίνουν τις δυνατότητες των νοικοκυριών, τα οποία ήδη πιέζονται από το αυξημένο κόστος διαβίωσης.
Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η εικόνα στον ΦΠΑ, ο οποίος αντιστοιχεί στο 47,21% των νέων οφειλών. Πολλές επιχειρήσεις χρησιμοποιούν τα ποσά του φόρου ως προσωρινή «ανάσα» ρευστότητας για να καλύψουν βασικές λειτουργικές ανάγκες, με αποτέλεσμα να συσσωρεύονται χρέη που αργότερα καθίστανται ανεξέλεγκτα.
Στα ασφαλιστικά ταμεία, η κατάσταση είναι εξίσου πιεστική. Τα χρέη ανέρχονται σε 51,32 δισ. ευρώ, ενώ μόνο το 2025 οι προσαυξήσεις και τα πρόσθετα τέλη αυξήθηκαν κατά 1,62 δισ. ευρώ. Η επιβάρυνση αυτή εντείνει την αδυναμία αποπληρωμής, καθώς οι οφειλέτες βλέπουν το χρέος τους να μεγαλώνει ακόμη και όταν καταβάλλουν δόσεις.
Παράλληλα, η πίεση από το τραπεζικό σύστημα επιδεινώνει την κατάσταση. Η δυσκολία εξυπηρέτησης δανείων συνδέεται άμεσα με τη στάση πληρωμών προς την εφορία, καθώς τα νοικοκυριά καλούνται να επιλέξουν ανάμεσα σε στεγαστικά, λογαριασμούς ενέργειας και φορολογικές υποχρεώσεις. Σε αυτό το περιβάλλον, οι κατασχέσεις και τα αναγκαστικά μέτρα αποτελούν μια ολοένα πιο συχνή πραγματικότητα.
Το 2025 αποτυπώνεται ως χρονιά έντονης οικονομικής πίεσης για την πλειονότητα των πολιτών, με τα νέα χρέη να λειτουργούν ως καθρέφτης μιας κοινωνίας που δεν αρνείται να πληρώσει, αλλά αδυνατεί να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της.
