Μελέτη Έλληνα καθηγητή του Χάρβαρντ λέει ότι όσοι ζουν κοντά σε πυρηνικούς σταθμούς έχουν υψηλότερα ποσοστά θνησιμότητας από καρκίνο
Κάτοικοι κομητειών των ΗΠΑ που ζουν σε μικρή απόσταση από πυρηνικούς σταθμούς εμφανίζουν υψηλότερα ποσοστά θνησιμότητας από καρκίνο, σύμφωνα με εκτεταμένη μελέτη της Σχολής Δημόσιας Υγείας T.H. Chan του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, δημοσιευμένη στο Nature Communications. Ο επικεφαλής της έρευνας, καθηγητής Πέτρος Κουτράκης, επισημαίνει ότι η πυρηνική ενέργεια συνιστά σημαντικό κίνδυνο για τη δημόσια υγεία.
Η έρευνα ξεκίνησε όταν γιατροί στη Μασαχουσέτη εντόπισαν αυξημένα περιστατικά καρκίνου σε περιοχή με πυρηνικό θερμοηλεκτρικό εργοστάσιο και απευθύνθηκαν στο Χάρβαρντ για διερεύνηση. Η ομάδα του Κουτράκη επέκτεινε την ανάλυση σε όλους τους πυρηνικούς σταθμούς των ΗΠΑ, πραγματοποιώντας την πρώτη πανεθνική μελέτη του 21ου αιώνα που εξετάζει τη σχέση εγγύτητας και θνησιμότητας από καρκίνο.
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα περιόδου 2000-2018, συνδυάζοντας στοιχεία λειτουργίας πυρηνικών σταθμών από την Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ και στοιχεία θνησιμότητας από τα CDC. Προηγμένα στατιστικά μοντέλα υπολόγισαν τη συνολική επίδραση όλων των κοντινών σταθμών, λαμβάνοντας υπόψη κοινωνικοοικονομικούς, περιβαλλοντικούς και υγειονομικούς παράγοντες.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι κομητείες με μεγαλύτερη εγγύτητα σε πυρηνικούς σταθμούς καταγράφουν υψηλότερη θνησιμότητα από καρκίνο. Υπολογίζεται ότι περίπου 115.000 θάνατοι στις ΗΠΑ κατά την περίοδο μελέτης σχετίζονται με αυτή την εγγύτητα, με ισχυρότερη συσχέτιση στους ηλικιωμένους. Τα ευρήματα συμφωνούν με προηγούμενη μελέτη στη Μασαχουσέτη.
Παράλληλη έρευνα της ίδιας ομάδας, που αναμένεται να δημοσιευθεί σύντομα, εντοπίζει αυξημένα ποσοστά σε τρεις μορφές καρκίνου με υψηλή θνησιμότητα: πνεύμονα, παχέος εντέρου και μαστού. Επιπτώσεις έχουν εντοπιστεί και σε άλλους τύπους καρκίνου, ενώ μελλοντικές δημοσιεύσεις θα παρουσιάσουν ευρήματα και για το νευρικό σύστημα και τις χρόνιες νεφρικές παθήσεις. Αντίστοιχες μελέτες έχουν πραγματοποιηθεί και σε Αγγλία και Νότια Κορέα.
Ο Κουτράκης, με πολυετή έρευνα στις επιπτώσεις ακτινοβολίας και στη γειτνίαση με πυρηνικές εγκαταστάσεις, τονίζει ότι η πυρηνική ενέργεια ενέχει κινδύνους σε όλα τα στάδια, από την εξόρυξη ουρανίου έως την αποθήκευση αποβλήτων. Σε σεισμογενείς χώρες, όπως η Ελλάδα, τα πιθανά ατυχήματα θα είχαν σοβαρές συνέπειες για την υγεία, το περιβάλλον και τον τουρισμό. Υπογραμμίζει ότι η χώρα διαθέτει σημαντικές δυνατότητες σε ηλιακή και αιολική ενέργεια.
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση, αλλά αναδεικνύει την ανάγκη περαιτέρω διερεύνησης, ειδικά σε μια περίοδο όπου η πυρηνική ενέργεια προβάλλεται ως λύση για την κλιματική αλλαγή. Επισημαίνουν επίσης περιορισμούς, όπως την απουσία άμεσων μετρήσεων ακτινοβολίας και την παραδοχή ισοδύναμης επίδρασης όλων των σταθμών.
