3.000 «λουκέτα» σε 30 μήνες: Ο κλάδος της αρτοποιίας και ζαχαροπλαστικής σε τροχιά εξαφάνισης
Ανατιμήσεις, ενέργεια, γραφειοκρατία και έλλειψη προσωπικού συνθέτουν ένα εκρηκτικό μείγμα – Η ΕΕΠΑΖ προειδοποιεί για κατάρρευση του κλάδου
Η εικόνα που διαμορφώνεται στον κλάδο της αρτοποιίας και ζαχαροπλαστικής δεν θυμίζει απλώς μια δύσκολη συγκυρία, αλλά μια συστηματική αποψίλωση ενός από τους πιο παραδοσιακούς πυλώνες της μικρής επιχειρηματικότητας. Πάνω από 3.000 φούρνοι, ζαχαροπλαστεία και πρατήρια έχουν κλείσει μέσα σε μόλις 30 μήνες, με την αγορά να μιλά πλέον για έναν κλάδο που κινδυνεύει να συρρικνωθεί δραματικά.
Οι προειδοποιήσεις της ΕΕΠΑΖ επιβεβαιώνονται
Η Ένωση Επιχειρήσεων Αρτοποιίας Ζαχαροπλαστικής (ΕΕΠΑΖ) επανέρχεται με νέα προειδοποίηση, υπενθυμίζοντας ότι οι ανησυχίες που είχε εκφράσει από τον Μάρτιο του 2025 δεν ήταν υπερβολικές. Αντί βελτίωσης, η κατάσταση στις αρχές του 2026 έχει επιδεινωθεί, επιβεβαιώνοντας τα πιο δυσοίωνα σενάρια.
Ο «φούρνος της γειτονιάς» και το μικρό ζαχαροπλαστείο –επιχειρήσεις με κοινωνικό ρόλο και σταθερή παρουσία στις τοπικές κοινότητες– βρίσκονται αντιμέτωπα με ένα περιβάλλον όπου το κόστος εκτοξεύεται, οι υποχρεώσεις πολλαπλασιάζονται και η κρατική εποπτεία λειτουργεί περισσότερο ως βάρος παρά ως στήριξη.
Ανατιμήσεις πρώτων υλών έως 400%
Στην καρδιά της κρίσης βρίσκονται οι τεράστιες αυξήσεις στις πρώτες ύλες. Από την πανδημία και μετά, σύμφωνα με την ΕΕΠΑΖ, οι ανατιμήσεις κυμαίνονται από 100% έως 400%. Το μεγαλύτερο μέρος αυτών των αυξήσεων δεν μετακυλίστηκε στον καταναλωτή, καθώς οι επιχειρήσεις προσπάθησαν να συγκρατήσουν τις τιμές γνωρίζοντας ότι τα νοικοκυριά έχουν περιορισμένη αγοραστική δύναμη.
Το ενεργειακό κόστος ως δεύτερο «χτύπημα»
Το 2022 οι λογαριασμοί ρεύματος τετραπλασιάστηκαν, ενώ σήμερα παραμένουν περίπου διπλάσιοι σε σχέση με τα προ κρίσης επίπεδα. Για έναν φούρνο που λειτουργεί καθημερινά –και συχνά όλο το 24ωρο– το ενεργειακό κόστος αποτελεί παράγοντα που κρίνει την ίδια την επιβίωση της επιχείρησης.
Γραφειοκρατική καταιγίδα και ψηφιακές υποχρεώσεις
Τα τελευταία πέντε χρόνια, οι επιχειρήσεις του κλάδου βρέθηκαν αντιμέτωπες με μια άνευ προηγουμένου γραφειοκρατική επιβάρυνση:
- myDATA
- e‑send
- διασύνδεση POS με ταμειακές
- ψηφιακή κάρτα εργασίας
- ψηφιακά δελτία αποστολής
Κάθε νέα υποχρέωση συνεπάγεται κόστος, τεχνικές απαιτήσεις και χρόνο. Ενδεικτικό της πολυπλοκότητας είναι ότι μόνο για τη διασύνδεση POS‑ταμειακών εκδόθηκαν 17 αποφάσεις και εγκύκλιοι, ενώ το 2024 δημοσιεύθηκαν 1.476 διοικητικές αποφάσεις και 50 νόμοι. Δεν είναι τυχαίο ότι η Ελλάδα παραμένει –σύμφωνα με το Global Index Complexity 2025– η πιο σύνθετη χώρα παγκοσμίως σε ρυθμιστικό περιβάλλον.
Έλεγχοι χωρίς συνοχή και αίσθημα ανασφάλειας
Παρά την παράταση έως το τέλος του 2026 για την ένταξη στο σύστημα Open Business, όσοι συμμορφώθηκαν νωρίτερα βρέθηκαν αντιμέτωποι με αλλεπάλληλους ελέγχους, ενώ άλλες επιχειρήσεις δεν έχουν ακόμη υποχρεωθεί να ενταχθούν. Πάνω από 25 διαφορετικές υπηρεσίες πραγματοποιούν παράλληλους ελέγχους, δημιουργώντας –όπως καταγγέλλει η ΕΕΠΑΖ– ένα μόνιμο περιβάλλον ανασφάλειας και προστίμων.
Έλλειψη προσωπικού και αυξημένο εργατικό κόστος
Η δυσκολία εύρεσης προσωπικού επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τις επιχειρήσεις, αυξάνοντας την ανακύκλωση εργαζομένων και το συνολικό εργατικό κόστος. «Οι αντοχές επιχειρηματιών και εργαζομένων τελειώνουν», σημειώνει η Ένωση.
Οι προτάσεις της ΕΕΠΑΖ
Η Ένωση επαναφέρει μια σειρά προτάσεων για να αποφευχθεί η περαιτέρω κατάρρευση του κλάδου:
- ανακήρυξη της αρτοποιίας‑ζαχαροπλαστικής ως προστατευόμενου κλάδου,
- απλοποίηση του νομοθετικού πλαισίου,
- ουσιαστικά μέτρα για το ενεργειακό κόστος,
- κατάργηση επιβαρύνσεων που δεν αποδίδουν.
Παραμένει ανοιχτό αν αυτή τη φορά το μήνυμα θα εισακουστεί ή αν οι αριθμοί των «λουκέτων» θα συνεχίσουν να αυξάνονται, μιλώντας πιο δυνατά από κάθε προειδοποίηση.
