Το βουνό των οφειλών: Τα 51,3 δισ. που βαραίνουν τα ασφαλιστικά ταμεία
Ανεπίδεκτα είσπραξης 10,5 δισ., χαμηλές προσδοκίες για τα υπόλοιπα και καταιγίδα ειδοποιητηρίων από το ΚΕΑΟ
Η νέα έκθεση του ΚΕΑΟ αποτυπώνει μια εικόνα που δύσκολα μπορεί να θεωρηθεί διαχειρίσιμη: τα ληξιπρόθεσμα χρέη προς τα ασφαλιστικά ταμεία ανήλθαν στα 51,3 δισ. ευρώ στο τέλος του 2025, αυξημένα κατά 633 εκατ. μέσα σε ένα τρίμηνο. Η άνοδος αυτή οφείλεται κυρίως στα πρόσθετα τέλη, τα οποία ενισχύθηκαν κατά σχεδόν 448 εκατ. ευρώ, ενώ οι νέες οφειλές που δημιουργήθηκαν στο ίδιο διάστημα έφτασαν τα 185 εκατ. ευρώ. Από το συνολικό ποσό, μόλις 15 δισ. έχουν εισπραχθεί από το 2013, όταν ξεκίνησε η λειτουργία του ΚΕΑΟ.
Ένα σημαντικό τμήμα του χρέους, ύψους 10,5 δισ. ευρώ, έχει χαρακτηριστεί ανεπίδεκτο είσπραξης. Πρόκειται για οφειλές από επιχειρήσεις που έχουν πτωχεύσει ή βρίσκονται σε εκκαθάριση, εταιρείες που δεν υπέβαλαν ποτέ ΑΠΔ, αλλά και ασφαλισμένους που έχουν αποβιώσει. Το πραγματικό «στοίχημα» περιορίζεται στα περίπου 26 δισ. ευρώ που απομένουν, με τις προσδοκίες ωστόσο να παραμένουν χαμηλές, καθώς δεν διαφαίνονται νέες ρυθμίσεις στον ορίζοντα.
Οι επιλογές για τους οφειλέτες είναι περιορισμένες: η πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων για μικρότερα ποσά έως 15.000 ευρώ και ο εξωδικαστικός μηχανισμός για μεγαλύτερα χρέη, που μπορεί να φτάσει έως και τις 400 δόσεις. Η δεύτερη επιλογή, όμως, απαιτεί εμπράγματες εξασφαλίσεις, κυρίως ακίνητα, κάτι που λειτουργεί αποτρεπτικά για πολλούς. Στο τέλος του 2025 υπήρχαν 282.377 ενεργές ρυθμίσεις, με συνολικό ρυθμισμένο ποσό σχεδόν 4,9 δισ. ευρώ.
Η ανάλυση των οφειλών δείχνει ότι η μεγάλη πλειονότητα των οφειλετών έχει σχετικά μικρά χρέη: επτά στους δέκα χρωστούν έως 15.000 ευρώ, ενώ σχεδόν εννέα στους δέκα δεν ξεπερνούν τις 30.000 ευρώ. Στον αντίποδα, περίπου 3.000 οφειλέτες με χρέη άνω του 1 εκατ. ευρώ συγκεντρώνουν 12,6 δισ. ευρώ, δηλαδή το ένα τέταρτο του συνολικού ποσού. Άλλοι 4.220 οφειλέτες με οφειλές μεταξύ 500.000 και 1 εκατ. ευρώ κατέχουν 2,9 δισ. ευρώ.
Το ΚΕΑΟ συνεχίζει να αποστέλλει ατομικές ειδοποιήσεις, προειδοποιώντας τους οφειλέτες ότι αν δεν ανταποκριθούν εντός 20 ημερών, θα κινηθούν διαδικασίες αναγκαστικής είσπραξης. Μόνο στο τελευταίο τρίμηνο του 2025 εστάλησαν σχεδόν 60.000 τέτοια ειδοποιητήρια, σε μια προσπάθεια να αυξηθεί η εισπραξιμότητα, παρά το δυσμενές περιβάλλον.
Το τοπίο που προκύπτει είναι σύνθετο: πολλά μικρά χρέη που συσσωρεύονται, λίγοι αλλά υπερμεγέθεις οφειλέτες που καθορίζουν το βάρος του συνολικού ποσού και ένα σύστημα που προσπαθεί να εισπράξει ό,τι μπορεί, γνωρίζοντας ότι ένα μεγάλο μέρος έχει ήδη χαθεί οριστικά.
