Το Ευρωκοινοβούλιο «παγώνει» τη συμφωνία ΕΕ–Mercosur
Οριακή ψηφοφορία, έντονες αντιδράσεις και η επόμενη μέρα για την εμπορική συμφωνία των 700 εκατ. κατοίκων
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αποφάσισε να παραπέμψει στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης τη μεγάλη εμπορική συμφωνία ΕΕ–Mercosur, προκειμένου να εξεταστεί η νομιμότητά της. Η κίνηση αυτή ενδέχεται να καθυστερήσει σημαντικά –ή ακόμη και να «παγώσει»– την εφαρμογή της μεγαλύτερης συμφωνίας ελευθέρου εμπορίου που έχει συνάψει ποτέ η Ένωση.
Η απόφαση ελήφθη με οριακή πλειοψηφία, σε μια περίοδο όπου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προβάλλει τα οφέλη της συμφωνίας για τα κράτη‑μέλη, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, με έμφαση στις εξαγωγές, τον αγροδιατροφικό τομέα και την πρόσβαση σε νέες αγορές. Υπέρ της παραπομπής ψήφισαν 334 ευρωβουλευτές, 324 τάχθηκαν κατά και 11 απείχαν.
Για να τεθεί σε ισχύ η συμφωνία απαιτείται η έγκριση του Ευρωκοινοβουλίου, γεγονός που –σύμφωνα με το Reuters– μπορεί να οδηγήσει σε καθυστέρηση έως και δύο ετών. Παρά ταύτα, η Κομισιόν διατηρεί τη δυνατότητα προσωρινής εφαρμογής της συμφωνίας, εφόσον το αποφασίσει.
Ο εκπρόσωπος της Επιτροπής, Όλοφ Γκιλ, εξέφρασε τη λύπη της Κομισιόν για το αποτέλεσμα, σημειώνοντας ότι «τα ζητήματα που τέθηκαν από το Κοινοβούλιο δεν είναι δικαιολογημένα».
Η συμφωνία, που υπεγράφη στις 17 Ιανουαρίου στην Ουρουγουάη, αφορά τη δημιουργία ζώνης ελεύθερου εμπορίου με περισσότερους από 700 εκατομμύρια κατοίκους. Παρά το μέγεθός της, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Γαλλία και η Πολωνία, που έχουν εκφράσει ανοιχτά την αντίθεσή τους.
Τι αναφέρει η ανακοίνωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου
Το Ευρωκοινοβούλιο ζητά από το Δικαστήριο της ΕΕ να αξιολογήσει αν η συμφωνία ΕΕ–Mercosur συνάδει με τις Συνθήκες της Ένωσης. Με 334 ψήφους υπέρ, 324 κατά και 11 αποχές, εγκρίθηκε το σχετικό ψήφισμα, ενώ ένα δεύτερο ψήφισμα για πρόσθετη νομική αξιολόγηση απορρίφθηκε.
Το Δικαστήριο θα εξετάσει τη νομική βάση της συμφωνίας εταιρικής σχέσης και της ενδιάμεσης εμπορικής συμφωνίας (iTA). Το Κοινοβούλιο θα συνεχίσει την επεξεργασία των κειμένων, αναμένοντας τη γνωμοδότηση του ΔΕΕ πριν αποφασίσει για την τελική έγκριση ή απόρριψη.
Η θέση της Κομισιόν: «Αδικαιολόγητα τα ερωτήματα»
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι τα ζητήματα που εγείρονται από τους ευρωβουλευτές έχουν ήδη εξεταστεί σε βάθος και δεν αποτελούν νέα επιχειρήματα. Τονίζει επίσης ότι η απόφαση του Κοινοβουλίου έρχεται σε μια κρίσιμη περίοδο, όπου οι ευρωπαίοι παραγωγοί χρειάζονται πρόσβαση σε νέες αγορές και η ΕΕ πρέπει να αποδείξει ότι παραμένει αξιόπιστος εμπορικός εταίρος.
Πηγές της Επιτροπής απαντούν αναλυτικά στα τρία βασικά σημεία που τέθηκαν:
1. Νομική αρχιτεκτονική Οι συμφωνίες διαπραγματεύθηκαν σύμφωνα με τις Συνθήκες και τις οδηγίες του Συμβουλίου. Η ίδια διαδικασία έχει εφαρμοστεί και σε άλλες πρόσφατες συμφωνίες, όπως εκείνη με τη Χιλή.
2. Μηχανισμός προσφυγής λόγω μη παραβίασης Η Κομισιόν υπογραμμίζει ότι ο μηχανισμός δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί από τις χώρες της Mercosur για να πιέσουν την ΕΕ να αλλάξει νομοθεσία. Ακολουθεί το πρότυπο του ΠΟΕ, με ακόμη αυστηρότερες προϋποθέσεις.
3. Αρχή της προφύλαξης Η συμφωνία δεν υπονομεύει τα ευρωπαϊκά υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά πρότυπα ούτε μειώνει τους ελέγχους στις εισαγωγές. Η αρχή της προφύλαξης παραμένει πλήρως σε ισχύ.
Τα παραπάνω επιβεβαιώνονται τόσο στο κείμενο της συμφωνίας όσο και στη σχετική δήλωση της Επιτροπής για τα πρότυπα παραγωγής και τους ελέγχους SPS.
