Τα τέσσερα «Υ» που αποκαλύπτουν τη φούσκα της Τεχνητής Νοημοσύνης
Υπεραποτίμηση, υπεριδιοκτησία, υπερεπένδυση και υπερμόχλευση: Το τεστ που δείχνει ότι η αγορά έχει φτάσει σε οριακό σημείο
Η παγκόσμια αγορά τεχνολογίας βρίσκεται σε κατάσταση έντονης ευφορίας γύρω από την Τεχνητή Νοημοσύνη, με τις τιμές των μετοχών να εκτοξεύονται και τις συζητήσεις περί «φούσκας» να πληθαίνουν. Παρά την αισιοδοξία, δεν υπάρχει επίσημος δείκτης που να ορίζει πότε μια αγορά βρίσκεται σε φούσκα. Ωστόσο, το τεστ των «4 Υ» —υπεραποτίμηση, υπεριδιοκτησία, υπερεπένδυση, υπερμόχλευση— δείχνει ότι η ΤΝ βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο υπερθέρμανσης.
Υπεραποτίμηση: Οι τιμές χτυπούν ιστορικά όρια
Οι αμερικανικές τεχνολογικές μετοχές έχουν δεκαπλασιαστεί σε πραγματικούς όρους μέσα σε 10–15 χρόνια, φτάνοντας επίπεδα που ιστορικά συνδέονται με μεγάλες φούσκες. Οι μετοχές που σχετίζονται με την ΤΝ έχουν ξεπεράσει σχεδόν κατά 100% την υπόλοιπη αγορά σε διάστημα δύο ετών — όριο που ιστορικά αυξάνει την πιθανότητα κραχ πάνω από 50%.
Υπεριδιοκτησία: Οι επενδυτές στοιχηματίζουν μαζικά
Τα αμερικανικά νοικοκυριά έχουν το 52% του πλούτου τους σε μετοχές, ποσοστό υψηλότερο και από το 2000. Το trading έχει εκτοξευθεί, ενώ οι μικροεπενδυτές αγοράζουν επιθετικά κάθε φορά που η αγορά πέφτει. Οι «Magnificent Seven» κυριαρχούν στα χαρτοφυλάκια των retail επενδυτών, ενώ 7,5 τρισ. δολάρια παραμένουν σε money market funds, δίνοντας επιπλέον «καύσιμο» για αγορές.
Υπερεπένδυση: Τα data centers και η ενέργεια στο κόκκινο
Οι επενδύσεις στην τεχνολογία ξεπέρασαν το 6% του αμερικανικού ΑΕΠ, σπάζοντας το ρεκόρ του 2000. Οι hyperscalers επενδύουν τεράστια ποσά σε data centers και ενεργειακές υποδομές. Μόνο οι «Magnificent Seven» έχουν διπλασιάσει τις δαπάνες τους για ΤΝ από το 2023, φτάνοντας τα 380 δισ. δολάρια, με προοπτική να ξεπεράσουν τα 660 δισ. έως το 2030. Παρά τις επενδύσεις, η υιοθέτηση της ΤΝ στις επιχειρήσεις παραμένει κάτω από 15%.
Υπερμόχλευση: Τα χρέη αλλάζουν χέρια
Αν και τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις δεν εμφανίζουν υπερβολική μόχλευση, οι μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες δεν είναι πλέον οι «μηχανές ρευστού» του παρελθόντος. Amazon, Meta και Microsoft έχουν μετατραπεί σε καθαρούς οφειλέτες, ενώ η μόχλευση μεταφέρεται σε νέα εργαλεία, όπως τα leveraged ETFs, των οποίων τα περιουσιακά στοιχεία έχουν επταπλασιαστεί σε μία δεκαετία, φτάνοντας τα 140 δισ. δολάρια.
Ο παράγοντας που μπορεί να πυροδοτήσει την έκρηξη
Ιστορικά, ο μόνος σταθερός παράγοντας που «σκάει» μια φούσκα είναι η άνοδος των επιτοκίων και η σύσφιξη των χρηματοπιστωτικών συνθηκών. Με τα αμερικανικά ελλείμματα να βρίσκονται σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, η πιθανότητα αύξησης των μακροπρόθεσμων επιτοκίων παραμένει στο επίκεντρο των ανησυχιών.