Τα νέα «όπλα» της ΑΑΔΕ: Αλγόριθμος εντοπίζει εικονικές εταιρείες και «αχυρανθρώπους» που αλλάζουν ΑΦΜ
Μετά την εξάρθρωση του κυκλώματος των 380 εταιρειών–«φαντασμάτων» που άφησαν πίσω τους 43 εκατ. ευρώ χρεών, η ΑΑΔΕ περνά σε νέα εποχή ελέγχων. Εφαρμόζει πλέον ένα εξελιγμένο μοντέλο ανίχνευσης επιχειρηματικών συσχετίσεων, ικανό να αποκαλύπτει δίκτυα εταιρειών που αλλάζουν υπευθύνους και ΑΦΜ «σαν τα πουκάμισα» .
Ο αλγόριθμος που «βλέπει» αυτό που δεν έβλεπε ο ανθρώπινος έλεγχος
Στην καρδιά του νέου συστήματος βρίσκεται ο δείκτης ομοιότητας Jaccard, ένας μαθηματικός αλγόριθμος που υπολογίζει πόσο «μοιάζουν» δύο σύνολα δεδομένων. Με αυτόν τον τρόπο εντοπίζει μοτίβα που δεν είναι ορατά με παραδοσιακούς ελέγχους, όπως:
- επαναλαμβανόμενα πρόσωπα σε διαφορετικές εταιρείες
- κοινές ή γειτονικές διευθύνσεις
- διαδοχικά ΑΦΜ που «κληρονομούν» δραστηριότητα
- εταιρείες με ίδιους εκπροσώπους ή διαχειριστές
Το αποτέλεσμα είναι ένα ψηφιακό πλέγμα διασυνδέσεων, που αποκαλύπτει ολόκληρο το κύκλωμα και όχι μεμονωμένες περιπτώσεις .
Τέλος στην ατιμωρησία των «εταιρειών μιας χρήσης»
Για δεκαετίες, κυκλώματα έστηναν εταιρείες, τις φόρτωναν με χρέη, τις έκλειναν και άνοιγαν νέες με διαφορετικό ΑΦΜ, ενώ η δραστηριότητα συνεχιζόταν κανονικά. Οι πελάτες δεν αντιλαμβάνονταν τίποτα, αλλά το Δημόσιο έχανε εκατομμύρια.
Συχνά χρησιμοποιούνταν «ΑΦΜ μίας χρήσης»: αλλοδαποί χωρίς ισχυρή ταυτοποίηση ή ανύπαρκτα πρόσωπα, που δάνειζαν τα στοιχεία τους για να δημιουργηθούν νέες εταιρείες και στη συνέχεια εξαφανίζονταν .
Πώς αλλάζει ο τρόπος των ελέγχων
Το νέο μοντέλο φέρνει ριζική αλλαγή:
- Ο παραδοσιακός έλεγχος έβλεπε μία εταιρεία τη φορά.
- Ο αλγόριθμος βλέπει ολόκληρο το δίκτυο.
- Ο επιτόπιος έλεγχος ενεργοποιείται μόνο αφού έχει χαρτογραφηθεί πλήρως το κύκλωμα.
- Οι ελεγκτές κάνουν ταυτόχρονες εφόδους σε όλα τα σημεία, όχι σε ένα μόνο.
Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά: «Τα δεδομένα έδειξαν τη δομή. Οι έρευνες απλώς την επιβεβαίωσαν.»
Πώς λειτουργεί στην πράξη ο δείκτης Jaccard
Το σύστημα καταγράφει:
- ποια πρόσωπα εμφανίζονται σε ποιες εταιρείες
- πόσες φορές επαναλαμβάνονται σε διαφορετικά σχήματα
- ποια ΑΦΜ διαδέχονται άλλα
- ποιες επιχειρήσεις έχουν κοινές διευθύνσεις
- ποια φυσικά πρόσωπα συνδέουν πολλαπλές εταιρείες
Έτσι δημιουργείται ένα πλήρες διάγραμμα σχέσεων, που αποκαλύπτει το οργανωμένο δίκτυο και επιτρέπει στην ΑΑΔΕ να το χτυπήσει συνολικά και όχι αποσπασματικά .
