Στουρνάρας: Πέντε μεγάλοι κίνδυνοι για την οικονομία…
Σαφές μήνυμα ότι, παρά τη βελτίωση των οικονομικών δεικτών σε Ελλάδα και Ευρώπη, το διεθνές περιβάλλον παραμένει εύθραυστο, έστειλε ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, μιλώντας στην ετήσια εκδήλωση της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων. Παράλληλα, ο Υπουργός Οικονομικών και Πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, περιέγραψε το πολιτικό και γεωοικονομικό πλαίσιο της επόμενης ημέρας, τονίζοντας την ανάγκη ταχύτερων μεταρρυθμίσεων και μεγαλύτερης ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.
Η ελληνική οικονομία σε τροχιά σύγκλισης, αλλά χωρίς περιθώριο εφησυχασμού
Ο κ. Στουρνάρας υπογράμμισε ότι η Ελλάδα –όπως και άλλες χώρες που πέρασαν από προγράμματα προσαρμογής– κινείται πλέον ταχύτερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, με πραγματική σύγκλιση στο κατά κεφαλήν ΑΕΠ, βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών, αποκλιμάκωση του χρέους και ισχυρή ανάκαμψη του τραπεζικού συστήματος. Ωστόσο, όπως είπε, το διεθνές περιβάλλον παραμένει «ιδιαίτερα σύνθετο».
Οι πέντε κίνδυνοι που σκιάζουν το μακροοικονομικό περιβάλλον
Ο Διοικητής της ΤτΕ ανέδειξε πέντε βασικούς παράγοντες αβεβαιότητας:
1. Γεωπολιτικός κίνδυνος Οι διεθνείς εντάσεις και η αστάθεια μπορούν να ανατρέψουν τα δεδομένα «από τη μια μέρα στην άλλη», επηρεάζοντας άμεσα οικονομία, ενέργεια και αγορές.
2. Αποτιμήσεις στις αγορές – ο ρόλος της Τεχνητής Νοημοσύνης Η εκρηκτική άνοδος εταιρειών που σχετίζονται με την AI έχει προκαλέσει προβληματισμό για πιθανές υπερβολές και μελλοντικές διορθώσεις.
3. Δασμοί και στασιμοπληθωριστικές πιέσεις Παρά το ότι οι επιπτώσεις ήταν ηπιότερες των αρχικών εκτιμήσεων, οι δασμοί «ποτέ δεν αποτελούν καλή πολιτική», όπως είπε χαρακτηριστικά.
4. Δημοσιονομικές ανισορροπίες σε Ευρώπη και ΗΠΑ Ο κ. Στουρνάρας ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα δεν ανήκει σε αυτή την κατηγορία, καθώς βρίσκεται σε φάση σταθερότητας και πειθαρχίας.
5. Αμφισβήτηση της ανεξαρτησίας των Κεντρικών Τραπεζών Ένας κίνδυνος που θεωρεί «ιδιαίτερα κρίσιμο», υπενθυμίζοντας ότι η διεθνής εμπειρία δείχνει πως η ανεξαρτησία οδηγεί σε χαμηλότερο πληθωρισμό και καλύτερη λειτουργία της οικονομίας. Τόνισε ότι η ελληνική κυβέρνηση σέβεται απολύτως την ανεξαρτησία της ΤτΕ.
Το επενδυτικό κενό και το «ευρωπαϊκό παράδοξο»
Ο κ. Στουρνάρας επανέφερε το ζήτημα των επενδύσεων, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα έχει βελτιωθεί σημαντικά –από 11% του ΑΕΠ το 2019 σε περίπου 17% σήμερα– αλλά εξακολουθεί να υπολείπεται του ευρωπαϊκού μέσου όρου (21%-22%).
Σε επίπεδο ΕΕ, οι επενδύσεις φτάνουν το 22,5% του ΑΕΠ, συγκρίσιμο με τις ΗΠΑ. Το πρόβλημα όμως είναι ποιοτικό: η Ευρώπη επενδύει λιγότερο σε AI, ψηφιακές τεχνολογίες και προηγμένη καινοτομία, ενώ ταυτόχρονα αποταμιεύει περισσότερο απ’ όσο επενδύει, οδηγώντας κεφάλαια εκτός ΕΕ.
Για να αντιστραφεί η τάση, απαιτείται άρση του οικονομικού κατακερματισμού, εμβάθυνση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων και δημιουργία πανευρωπαϊκών ασφαλών τίτλων, ιδίως για κοινά αγαθά όπως η άμυνα.
