Ρεύμα: Πόσο μπορούν να μειωθούν οι τιμές με τις μπαταρίες – Τι αποκαλύπτει γερμανική μελέτη
Μόλις 2,3% η μείωση της τιμής ηλεκτρικής ενέργειας σε προσομοίωση της γερμανικής αγοράς, παρά την προσθήκη μπαταριών ισχύος 20 GW. Γιατί η αποθήκευση δεν αρκεί από μόνη της για φθηνότερο ρεύμα και ποιος είναι ο ρόλος των διασυνδέσεων, των ΑΠΕ και της βιομηχανίας.
Μικρότερη από την αναμενόμενη μπορεί να είναι η επίδραση της αποθήκευσης ενέργειας στη μείωση των τιμών ηλεκτρικού ρεύματος, ακόμη και σε περίπτωση σημαντικής αύξησης της εγκατεστημένης ισχύος των μπαταριών. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Γερμανίας, όπου σύμφωνα με προσομοίωση του γερμανικού Ινστιτούτου Fraunhofer, η προσθήκη επιπλέον 20 GW μπαταριών τετράωρης διάρκειας θα οδηγούσε σε μείωση μόλις 5 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Το εύρημα παρουσίασε ο γενικός διευθυντής του Ελληνικού Συνδέσμου Ανεξάρτητων Εταιρειών Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΣΑΗ), Γιώργος Στάμτσης, στο 30ό συνέδριο «Ενέργεια και Ανάπτυξη» του ΙΕΝΕ.
Σύμφωνα με το συγκεκριμένο σενάριο, η εγκατάσταση πρόσθετης αποθηκευτικής ισχύος 20 GW, με συνολική χωρητικότητα 80 GWh, θα περιόριζε την τιμή ηλεκτρικής ενέργειας στην εξεταζόμενη εβδομάδα από τα 220 στα 215 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Η μείωση αντιστοιχεί σε μόλις 2,3%, παρά το ιδιαίτερα μεγάλο μέγεθος της νέας αποθηκευτικής δυνατότητας. Η προσομοίωση αφορά συγκεκριμένη εβδομάδα και δεν αποτελεί μακροπρόθεσμη πρόβλεψη, αναδεικνύει όμως τους περιορισμούς που υπάρχουν στην επίδραση των μπαταριών στις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας.
Καθοριστικό ρόλο στο αποτέλεσμα έχει η ισχυρή διασύνδεση της Γερμανίας με τις γειτονικές ηλεκτρικές αγορές. Όπως εξήγησε ο κ. Στάμτσης, ακόμη και αν η αύξηση της αποθηκευτικής ισχύος δημιουργούσε συνθήκες χαμηλότερων τιμών στο εσωτερικό της χώρας, η ζήτηση από τα γειτονικά ηλεκτρικά συστήματα θα εξακολουθούσε να επηρεάζει τη διαμόρφωση των τιμών. Σε περίπτωση που η γερμανική αγορά λειτουργούσε απομονωμένα, η επίδραση των μπαταριών θα μπορούσε να είναι μεγαλύτερη, ωστόσο μια τέτοια εξέλιξη δεν αποτελεί επιθυμητή επιλογή για την Ευρώπη.
Η συζήτηση έχει ιδιαίτερη σημασία και για την Ελλάδα, όπου η ανάπτυξη της αποθήκευσης θεωρείται βασικό εργαλείο για την καλύτερη αξιοποίηση της πράσινης ενέργειας και τον περιορισμό των υψηλών χονδρεμπορικών τιμών. Η εγκατάσταση περισσότερων μπαταριών θα μπορούσε να επιτρέψει την αποθήκευση μεγαλύτερων ποσοτήτων ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, οι οποίες σήμερα περικόπτονται κυρίως κατά τις μεσημεριανές ώρες, όταν η παραγωγή από φωτοβολταϊκά είναι αυξημένη. Ωστόσο, το πραγματικό όφελος στις τιμές θα εξαρτηθεί και από τη λειτουργία των διασυνδέσεων και τις συνθήκες που επικρατούν στις γειτονικές αγορές.
Στη δική του παρέμβαση, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Παραγωγών Ενέργειας με Φωτοβολταϊκά (ΣΠΕΦ), Στέλιος Λουμάκης, επισήμανε ότι η μαζική εγκατάσταση μπαταριών δεν αρκεί για να αντιμετωπιστούν οι διαρθρωτικές αδυναμίες του ελληνικού ηλεκτρικού συστήματος. Όπως ανέφερε, η μεγάλη αύξηση της εγκατεστημένης ισχύος φωτοβολταϊκών έχει δημιουργήσει σημαντικά πλεονάσματα παραγωγής τις μεσημεριανές ώρες, λόγω της ανισορροπίας μεταξύ της παραγωγής και της ζήτησης. Η αποθήκευση μπορεί να περιορίσει τις συνέπειες αυτής της κατάστασης, χωρίς όμως να μπορεί να εξαλείψει πλήρως το πρόβλημα.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη δυνατότητα συνδυασμού των συστημάτων αποθήκευσης με βιομηχανικές εγκαταστάσεις. Με αυτόν τον τρόπο, η φθηνότερη ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται τις μεσημεριανές ώρες θα μπορεί να αποθηκεύεται και να χρησιμοποιείται αργότερα, όταν οι τιμές είναι υψηλότερες. Μέσω κατάλληλων συμβάσεων προμήθειας, όπως τα PPAs, οι επιχειρήσεις θα μπορούσαν να εξασφαλίσουν μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στο ενεργειακό τους κόστος, ενώ παράλληλα θα ενισχυόταν η απορρόφηση της παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές. Παράλληλα, επισημάνθηκε ότι η ταυτόχρονη φόρτιση ή εκφόρτιση μεγάλου αριθμού μπαταριών μπορεί να δημιουργήσει νέες πιέσεις και συμφόρηση στα ηλεκτρικά δίκτυα.
Ένα ακόμη ζήτημα αφορά την οικονομική βιωσιμότητα των επενδύσεων σε συστήματα αποθήκευσης. Τα έσοδα των μπαταριών συνδέονται σήμερα σε μεγάλο βαθμό με τη διαφορά μεταξύ των χαμηλών μεσημεριανών και των υψηλότερων βραδινών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας. Όσο αυξάνεται όμως η εγκατεστημένη αποθηκευτική ισχύς, τόσο ενδέχεται να περιορίζονται αυτές οι διαφορές, μειώνοντας τα περιθώρια κερδοφορίας των επενδυτών. Σταδιακά, μεγαλύτερη σημασία αναμένεται να αποκτούν οι υπηρεσίες που προσφέρουν οι μπαταρίες στο ηλεκτρικό σύστημα, όπως η εξισορρόπηση της παραγωγής και της ζήτησης, η παροχή εφεδρειών και η διαχείριση των περιορισμών των δικτύων.
