Ραχήλ Μακρή: Όταν Δεν Υπήρχαν Μελέτες, Είχαμε “Έκτακτες Ανάγκες”. Τώρα που Υπάρχουν, Έχουμε “Ανοησίες Τραμπ”».
Η επιστήμη ως λάστιχο, η πολιτική ως επιβολή, και η υποκρισία στο προσκήνιο.
Τι ειρωνεία! Εκείνοι που για σχεδόν δύο χρόνια διέταζαν τους πολίτες να κλειστούν στα σπίτια τους, να φορούν μάσκες και να δέχονται ενέσεις χωρίς πολλές ερωτήσεις, επικαλούμενοι την ανάγκη και όχι τις μελέτες, είναι οι ίδιοι που σήμερα ανατριχιάζουν στο άκουσμα ότι κάποιος τολμά να αμφισβητήσει την παρακεταμόλη. Κι όχι οποιοσδήποτε ο Ντόναλντ Τραμπ, με τις γνωστές του υπερβολές και τον αμερικανικό λαϊκισμό.
Αντί να απαντήσουν με νηφαλιότητα ή να ανοίξουν τη συζήτηση, οι γνωστοί υγειονομικοί οργανισμοί και οι πολιτικοί σωτήρες πετάγονται σαν να τους χτύπησε ρεύμα:
«Δεν υπάρχουν μελέτες!», φωνάζουν.
«Δεν υπάρχει επιστημονική βάση!»
«Ανεύθυνες δηλώσεις!»
Καλά όλα αυτά. Αλλά μια ερώτηση: πού ήταν αυτές οι απαιτήσεις για “μελέτες” όταν οι ίδιοι επέβαλλαν τα μέτρα που διέλυσαν κοινωνίες, ψυχισμούς, οικονομίες και ελευθερίες;
Επιστροφή στο 2020: Η επιστήμη που “δεν είχε χρόνο”
Θυμάστε τότε;
Όταν ρωτούσες αν υπάρχουν μελέτες για τη μακροχρόνια χρήση μάσκας σε παιδιά 5 ετών, σου έλεγαν:
«Δεν έχουμε χρόνο για τέτοιες ερωτήσεις! Έχουμε πανδημία!»
Όταν ρωτούσες αν υπάρχουν συγκριτικές μελέτες για την αποτελεσματικότητα των lockdowns, σου απαντούσαν:
«Κάθε ζωή μετράει. Μην είστε αρνητής!»
Όταν ζήταγες δημοσίευση των πλήρων δεδομένων των εμβολίων και των ανεπιθύμητων ενεργειών, η απάντηση ήταν:
«Αφήστε την επιστήμη στους επιστήμονες!»
Η λέξη μελέτη τότε ήταν σχεδόν ταμπού. Το μόνο που μετρούσε ήταν η συμμόρφωση. Πάρε μάσκα, βάλε αντισηπτικό, δώσε το μπράτσο, κλείσε το στόμα. Και μην ρωτάς πολλά.
Κι όμως, υπάρχουν μελέτες όταν δεν βολεύουν, απλώς τις αγνοούμε
Τώρα όμως, με τον Τραμπ να μιλά για πιθανή σύνδεση παρακεταμόλης με αυτισμό, όλοι ξαφνικά έγιναν λάτρεις της επιστημονικής αυστηρότητας.
«Δεν υπάρχουν κλινικές δοκιμές!»
«Δεν υπάρχει αιτιώδης συσχέτιση!»
«Δεν μπορούμε να παίρνουμε στα σοβαρά τέτοιες δηλώσεις!»
Μα φυσικά. Τώρα θέλουμε RCTs, peer-reviewed, meta-αναλύσεις, στατιστική ισχύ και βιολογικό μηχανισμό. Τώρα θυμηθήκαμε τι σημαίνει “δεν υπάρχει απόδειξη”.
Κι όμως: υπάρχουν παρατηρητικές μελέτες που δείχνουν συσχετίσεις μεταξύ της χρήσης παρακεταμόλης στην εγκυμοσύνη και αυξημένου κινδύνου για αυτισμό ή νευροαναπτυξιακές διαταραχές. Υπάρχουν συστηματικές ανασκοπήσεις που καλούν σε προσοχή και περαιτέρω έρευνα. Αλλά τώρα, η λέξη “συσχέτιση” δεν αρκεί.
Όταν η υποκρισία βαφτίζεται υπευθυνότητα
Το πρόβλημα δεν είναι καν αν ο Τραμπ έχει δίκιο ή άδικο. Δεν είναι επιστήμονας, και δεν έκανε επιστημονική ανάλυση. Το πρόβλημα είναι η απόλυτη υποκρισία των πολιτικών, επιστημονικών και δημοσιογραφικών ελίτ:
Επέβαλλαν πολιτικές χωρίς τις μελέτες.
Δαιμονοποίησαν όσους τόλμησαν να ρωτήσουν.
Και τώρα κουνάνε το δάχτυλο επειδή κάποιος τολμά να ανοίξει ένα επιστημονικά υπαρκτό ερώτημα επειδή απλά δεν του αναλογεί να μιλάει.
Όταν αυτοί αποφασίζουν, η επιστήμη είναι δυναμική, προσαρμοστική, “εν κινήσει”. Όταν άλλοι κάνουν ερωτήσεις, ξαφνικά η επιστήμη είναι τέλεια, κλειδωμένη, και δεν σηκώνει αμφισβήτηση.
Τελικά, τι μας λένε;
Μας λένε το εξής απλό και ανατριχιαστικό:
Η επιστήμη είναι όπλο για χρήση όχι για κατανόηση.
Αν εξυπηρετεί την πολιτική μας, την επικαλούμαστε. Αν όχι, την αγνοούμε.
Και πάνω απ’ όλα: εσύ δεν πρέπει να ρωτάς.
Η επιστήμη οφείλει να αμφισβητείται, όχι να λατρεύεται. Ο πολιτικός λόγος οφείλει να βασίζεται σε στοιχεία, όχι σε φόβο και φίμωση. Η δημόσια υγεία δεν είναι στρατόπεδο είναι πεδίο ευθύνης, τεκμηρίωσης και ελευθερίας.
Το ποιος κάνει μια ερώτηση δεν αναιρεί την αξία της. Είτε την κάνει ο Τραμπ είτε ένας πολίτης της διπλανής πόρτας. Το αν υπάρχουν μελέτες, είναι ζήτημα επιστημονικής αλήθειας, όχι πολιτικής σκοπιμότητας.
Ο κόσμος χρειάζεται μια επιδημία διαφάνειας και μελέτες. Ιδού λοιπόν η Ρόδος, ιδού και το πήδημα. Φαίνεται πως ο Τραμπ κατάφερε να τους ξεφτιλίσει ακόμη μια φορά.
