ΟΟΣΑ: Οι τρεις «σιωπηλές απειλές» για τα ελληνικά νοικοκυριά…
Η νέα έκθεση του ΟΟΣΑ αποκαλύπτει τις βαθιές ευπάθειες που πιέζουν τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, σε μια περίοδο υψηλού κόστους ζωής και αυξημένων κινδύνων απάτης.
Η χρηματοοικονομική παιδεία, το ιδιωτικό χρέος και οι περιορισμένες ψηφιακές δεξιότητες αναδεικνύονται ως οι τρεις μεγαλύτεροι κίνδυνοι για τα νοικοκυριά στις χώρες του ΟΟΣΑ, σύμφωνα με τη νέα έκθεση Consumer Finance Risk Monitor. Πρόκειται για διαχρονικές αδυναμίες και στην Ελλάδα, όπου η αύξηση του κόστους ζωής και τα ανεπαρκή εισοδήματα εντείνουν την πίεση στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς. Ο χρηματοοικονομικός αναλφαβητισμός καταγράφεται ως ο σημαντικότερος παράγοντας κινδύνου στο 81% των χωρών, με τους Έλληνες να παραμένουν σταθερά στις χαμηλότερες θέσεις της Ευρώπης. Ενδεικτικά, μόλις το 40% απάντησε σωστά σε βασικές ερωτήσεις για τον πληθωρισμό, τον ανατοκισμό και τη σχέση ρίσκου–απόδοσης, σύμφωνα με το Ευρωβαρόμετρο του 2023.
Το υψηλό ιδιωτικό χρέος αποτελεί τον δεύτερο μεγαλύτερο κίνδυνο, με το 63% των χωρών να το αναδεικνύουν ως κρίσιμο παράγοντα. Στην Ελλάδα, το χρέος των νοικοκυριών υπερβαίνει το 70% του διαθέσιμου εισοδήματος, επίπεδο που συνδέεται με την παρατεταμένη ανεργία της προηγούμενης δεκαετίας και την ανάγκη προσφυγής σε δανεισμό. Παρά το γεγονός ότι η χώρα βρίσκεται χαμηλότερα από άλλες προηγμένες οικονομίες, η επιβάρυνση παραμένει σημαντική, ειδικά σε ένα περιβάλλον αυξημένων επιτοκίων και υψηλών τιμών.
Τρίτη μεγάλη απειλή είναι οι χαμηλές ψηφιακές δεξιότητες, που καταγράφονται ως κίνδυνος στο 44% των χωρών του ΟΟΣΑ. Η Ελλάδα έχει διαπιστώσει ότι οι καταναλωτές με περιορισμένη ψηφιακή κατανόηση είναι πιο ευάλωτοι σε οικονομικές απάτες, σε μια περίοδο όπου οι ηλεκτρονικές συναλλαγές και οι ψηφιακές υπηρεσίες κυριαρχούν. Παράλληλα, το 29% των χωρών αναδεικνύει το ανεπαρκές εισόδημα ως πρόσθετο κίνδυνο και το 25% το δημογραφικό – δύο παράγοντες που αποτελούν χρόνιες προκλήσεις και για την ελληνική οικονομία.
Πέρα από τους κινδύνους της ζήτησης, ο ΟΟΣΑ επιβεβαιώνει ότι οι εμπορικές εντάσεις, οι δασμοί, οι συνθήκες στην αγορά εργασίας και το αυξημένο κόστος διαβίωσης επιβαρύνουν περαιτέρω τα νοικοκυριά. Στην Ελλάδα, το στεγαστικό κόστος αποτελεί δυσανάλογη πηγή οικονομικού στρες: σχεδόν τέσσερις στους δέκα δαπανούν πάνω από το 40% του εισοδήματός τους για στέγαση, ποσοστό από τα υψηλότερα στην Ευρώπη.
