Μισθοί με ημερομηνία λήξης: Η ακρίβεια εξαφανίζει τις αυξήσεις πριν φτάσουν στις τσέπες των εργαζομένων
Στέγαση, ενέργεια και μεταφορές επιβαρύνουν ολοένα περισσότερο τα ελληνικά νοικοκυριά, με τις τιμές σε βασικές κατηγορίες να καταγράφουν μεγάλες αυξήσεις
Νέο κύμα ακρίβειας βρίσκεται αντιμέτωπο με τα ελληνικά νοικοκυριά, καθώς οι αυξήσεις στις τιμές βασικών αγαθών και υπηρεσιών περιορίζουν σημαντικά το διαθέσιμο εισόδημα. Παρά τις μισθολογικές αυξήσεις και τις φορολογικές ελαφρύνσεις, το αυξημένο κόστος στέγασης, ενέργειας και μετακίνησης απορροφά μεγάλο μέρος των πρόσθετων αποδοχών, δημιουργώντας πρόσθετες πιέσεις στον οικογενειακό προϋπολογισμό ενόψει του χειμώνα.
Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τον Οκτώβριο δείχνουν ότι ο πληθωρισμός διαμορφώθηκε στο 5,7%, από 5% τον Σεπτέμβριο και μόλις 2% τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου έτους. Η επιτάχυνση των ανατιμήσεων αφορά κυρίως κατηγορίες δαπανών που δύσκολα μπορούν να περιορίσουν τα νοικοκυριά, όπως το ενοίκιο, η θέρμανση, το ηλεκτρικό ρεύμα και οι καθημερινές μετακινήσεις.
Ιδιαίτερα επιβαρυντική είναι η εικόνα στη στέγαση και τις μεταφορές, οι οποίες συνεισφέρουν συνολικά περίπου 4,15 ποσοστιαίες μονάδες στον ετήσιο πληθωρισμό των 5,7%. Ειδικότερα, οι τιμές στη στέγαση αυξήθηκαν κατά 15,1% και στις μεταφορές κατά 13,8% σε ετήσια βάση. Μεγάλη άνοδος καταγράφεται και στην ενέργεια, με το φυσικό αέριο να είναι ακριβότερο κατά 80%, το πετρέλαιο θέρμανσης κατά 37,5%, το πετρέλαιο κίνησης κατά 39,4% και τη βενζίνη κατά 25%. Μάλιστα, η βενζίνη πρόσθεσε 1,18 ποσοστιαίες μονάδες στον ετήσιο πληθωρισμό, ενώ ο ηλεκτρισμός άλλες 0,71 μονάδες.
Οι ανατιμήσεις στα καύσιμα δημιουργούν πρόσθετες επιβαρύνσεις όχι μόνο στους οδηγούς, αλλά και στις επιχειρήσεις και τις μεταφορές, καθώς αυξάνουν το κόστος λειτουργίας και εφοδιασμού. Παράλληλα, η άνοδος του φυσικού αερίου και του πετρελαίου θέρμανσης έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία αυξάνονται οι ανάγκες των νοικοκυριών για θέρμανση, εντείνοντας την οικονομική πίεση.
Νέες αυξήσεις εμφανίζονται και στο καθημερινό καλάθι των καταναλωτών. Ο ετήσιος πληθωρισμός στη διατροφή επιταχύνθηκε στο 2,1% τον Οκτώβριο, από 0,6% τον Σεπτέμβριο, ενώ σε μηνιαία βάση οι τιμές των τροφίμων αυξήθηκαν κατά 2,3%. Μεγαλύτερες ετήσιες ανατιμήσεις καταγράφηκαν στα αλίπαστα ψάρια κατά 10,4%, στο αρνί και το κατσίκι κατά 9,1%, στα λαχανικά κατά 8,4% και στο μοσχάρι κατά 6,5%. Ακριβότερα εμφανίζονται επίσης τα αυγά, τα τυριά και το ψωμί. Στον αντίποδα, μειώσεις σημειώθηκαν στο ελαιόλαδο κατά 8,4%, στο ρύζι κατά 5,9% και στα ζυμαρικά κατά 4,2%, χωρίς ωστόσο να ανατρέπεται η συνολική εικόνα των αυξημένων δαπανών για τρόφιμα.
Πρόσθετο βάρος αποτελεί και η συνεχιζόμενη άνοδος των ενοικίων. Μόνο τον Οκτώβριο καταγράφηκε αύξηση 1,3%, ενώ για τις μισθώσεις στις οποίες εφαρμόζεται η νόμιμη αναπροσαρμογή με βάση το 75% της μεταβολής του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή, το σχετικό ποσοστό για τον Νοέμβριο διαμορφώνεται στο 4,3%. Έτσι, σε ένα ενοίκιο 700 ευρώ, η αναπροσαρμογή μπορεί να οδηγήσει σε πρόσθετη μηνιαία επιβάρυνση 30,10 ευρώ, εφόσον πληρούνται οι νόμιμες και συμβατικές προϋποθέσεις.
Η νέα πληθωριστική επιτάχυνση περιορίζει στην πράξη την αγοραστική δύναμη των εργαζομένων, καθώς οι αυξήσεις στους μισθούς και οι οικονομικές ενισχύσεις δεν αρκούν για να αντισταθμίσουν το αυξημένο κόστος διαβίωσης. Επιπλέον, ο πληθωρισμός του 5,7% δεν αποτυπώνει το σύνολο των ανατιμήσεων που έχουν προηγηθεί τα τελευταία χρόνια, αλλά την πρόσθετη μεταβολή των τιμών σε σύγκριση με τον Οκτώβριο του προηγούμενου έτους. Αυτό σημαίνει ότι οι νέες αυξήσεις προστίθενται σε ένα ήδη υψηλό επίπεδο τιμών, διατηρώντας την πίεση στα εισοδήματα των νοικοκυριών.
