Νέο πλήγμα για τα φτωχά νοικοκυριά: Μεσοπρόθεσμο «σφιχτό κοστούμι» για το 2026–2029!
Αυξήσεις φόρων, περιορισμένες κοινωνικές δαπάνες και μειωμένες δημόσιες επενδύσεις
Η αποστολή του νέου Μεσοπρόθεσμου Προγράμματος Δημοσιονομικής Στρατηγικής στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή δείχνει ότι η τετραετία 2026–2029 θα κινηθεί σε περιβάλλον αυστηρής δημοσιονομικής προσαρμογής. Παρά τις επίσημες διαβεβαιώσεις για «στοχευμένες παρεμβάσεις», το πλαίσιο προβλέπει αυξημένα έσοδα από φόρους, περιορισμό κοινωνικών δαπανών και αισθητή υποχώρηση των δημόσιων επενδύσεων.
Πού αναμένονται αυξήσεις φόρων
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ευρωπαϊκών υπηρεσιών, η Ελλάδα θα στηριχθεί σε αύξηση φορολογικών εσόδων για να διατηρήσει τα απαραίτητα πρωτογενή πλεονάσματα. Το πιθανότερο σενάριο περιλαμβάνει:
- Ενίσχυση εσόδων από ΦΠΑ κατά 5%–7% ετησίως, μέσω οικονομικής δραστηριότητας και αναπροσαρμογής συντελεστών.
- Αύξηση ειδικών φόρων κατανάλωσης (ΕΦΚ) κατά 4%–6%, κυρίως σε καύσιμα, αλκοόλ και καπνό.
- Ενσωμάτωση του νέου πλαισίου αντικειμενικών αξιών στην ακίνητη περιουσία από το 2027.
- Διεύρυνση της φορολογικής βάσης μέσω ψηφιοποίησης συναλλαγών, με πρόσθετα έσοδα άνω του 1 δισ. ευρώ ετησίως.
Συνολικά, τα έσοδα από φόρους αναμένεται να αυξηθούν κατά 12–14 δισ. ευρώ μέχρι το 2029, σε σχέση με το 2025.
Περικοπές κοινωνικών δαπανών
Οι κοινωνικές δαπάνες θα αυξάνονται με ρυθμούς χαμηλότερους από τον πληθωρισμό, γεγονός που σημαίνει:
- Μικρότερη πραγματική αύξηση συντάξεων, παρά την τυπική ετήσια αναπροσαρμογή.
- Συγκράτηση οικογενειακών και στεγαστικών επιδομάτων, με έμφαση σε στοχευμένες ενισχύσεις αντί για οριζόντιες.
- Περιορισμένη αύξηση δαπανών σε Υγεία και Παιδεία.
Δημόσιες επενδύσεις σε πτωτική πορεία
Η μείωση της ροής πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης μετά το 2026 αναμένεται να οδηγήσει σε υποχώρηση των δημόσιων επενδύσεων. Με την Ελλάδα να επενδύει μόλις 2,7% του ΑΕΠ έναντι 3,2% του ευρωπαϊκού μέσου όρου, οι οικονομολόγοι προειδοποιούν για:
- Επιβράδυνση της ανάπτυξης.
- Καθυστέρηση σε έργα υποδομών.
- Μειωμένη προσέλκυση ξένων κεφαλαίων.
Επιπτώσεις στα νοικοκυριά
Ο συνδυασμός υψηλών έμμεσων φόρων, συγκρατημένων κοινωνικών δαπανών και αδύναμων επενδύσεων πλήττει κυρίως:
- Χαμηλά και μεσαία εισοδήματα.
- Συνταξιούχους.
- Ενοικιαστές και νέους εργαζόμενους.
Με τον πληθωρισμό υπηρεσιών να παραμένει κοντά στο 4%, κάθε νέα επιβάρυνση σε ΦΠΑ και ΕΦΚ μειώνει περαιτέρω την αγοραστική δύναμη.