Η λειψυδρία εξελίσσεται σε παγκόσμια απειλή για πόλεις και οικονομίες
Αυξανόμενοι κίνδυνοι για Ευρώπη και Ελλάδα σε ένα θερμότερο και πιο ασταθές περιβάλλον
Η εικόνα μιας πόλης χωρίς νερό δεν αποτελεί πλέον θεωρητικό σενάριο. Τα στοιχεία διεθνών οργανισμών δείχνουν ότι η πίεση στους υδάτινους πόρους αυξάνεται σταθερά, με τη λειψυδρία να εξελίσσεται σε κρίση που επηρεάζει δισεκατομμύρια ανθρώπους. Περίπου ένας στους τέσσερις παγκοσμίως δεν έχει πρόσβαση σε ασφαλές πόσιμο νερό, ενώ τέσσερα δισεκατομμύρια άτομα βιώνουν σοβαρή λειψυδρία για τουλάχιστον έναν μήνα τον χρόνο.
Η έλλειψη νερού δεν αποτελεί μόνο ανθρωπιστικό ζήτημα. Επηρεάζει την υγεία, την ενέργεια, την αγροδιατροφή, τη βιομηχανία και τη λειτουργία των πόλεων. Σε περίπτωση διακοπής υδροδότησης, οι επιπτώσεις είναι άμεσες: δυσλειτουργία στην εφοδιαστική αλυσίδα τροφίμων, προβλήματα στην παραγωγή ενέργειας, περιορισμός της βιομηχανικής δραστηριότητας και αδυναμία λειτουργίας υπηρεσιών όπως η εστίαση και ο τουρισμός. Τα σχολεία και οι δημόσιες υπηρεσίες δυσκολεύονται να παραμείνουν ανοιχτά, ενώ τα συστήματα υγείας δέχονται αυξανόμενη πίεση.
Παραδείγματα πόλεων που έφτασαν κοντά στο λεγόμενο Day Zero, όπως το Κέιπ Τάουν και η Τσενάι, δείχνουν ότι η κρίση μπορεί να οδηγήσει σε δελτίο κατανάλωσης, περιορισμούς και σοβαρή πίεση στις υποδομές.
Περίπου 2,4 δισεκατομμύρια άνθρωποι ζουν ήδη σε χώρες με υψηλό υδατικό στρες, με τις πιο επιβαρυμένες περιοχές να εντοπίζονται στη Βόρεια Αφρική, τη Μέση Ανατολή, τη Νότια Ασία και τμήματα της Κίνας. Σχεδόν οι μισές από τις 100 μεγαλύτερες πόλεις του κόσμου αντιμετωπίζουν υψηλή πίεση στους υδάτινους πόρους, ενώ δεκάδες βρίσκονται σε εξαιρετικά υψηλό κίνδυνο.
Η Μεσόγειος αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα περιοχής που πλήττεται έντονα από την κλιματική αλλαγή. Η μείωση των βροχοπτώσεων, η αύξηση της θερμοκρασίας και η ενισχυμένη εξάτμιση δημιουργούν ένα περιβάλλον αυξανόμενης πίεσης. Στην Ελλάδα, αν και δεν υπάρχει γενικευμένη κρίση, οι εποχικές ελλείψεις σε τουριστικές περιοχές και νησιά δείχνουν ότι το πρόβλημα είναι υπαρκτό και εντεινόμενο.
Το μέλλον θα εξαρτηθεί από την προετοιμασία. Η αναβάθμιση των δικτύων, η μείωση των απωλειών και η πιο αποτελεσματική διαχείριση της κατανάλωσης θα καθορίσουν αν οι πόλεις θα μπορέσουν να αντέξουν τις προκλήσεις των επόμενων δεκαετιών.