Η Κίνα κρατά πλέον το «κλειδί» των τιμών πετρελαίου…
Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, όμως ο παράγοντας που φαίνεται να καθορίζει περισσότερο από κάθε άλλον την πορεία των τιμών βρίσκεται στην Ασία. Η Κίνα, ο μεγαλύτερος εισαγωγέας αργού παγκοσμίως, έχει αποκτήσει τέτοια δυναμική στη ζήτηση ώστε οι αποφάσεις της για το πότε και πόσο πετρέλαιο θα αγοράσει επηρεάζουν άμεσα τις διεθνείς τιμές. Η επιρροή αυτή ενισχύεται σε μια περίοδο όπου ο OPEC εμφανίζεται αποδυναμωμένος, με την παραγωγή των ΗΠΑ και την αποχώρηση των ΗΑΕ να περιορίζουν τον παραδοσιακό ρόλο του καρτέλ.
Τους τελευταίους μήνες, η κινεζική οικονομία περιόρισε σημαντικά τις εισαγωγές αργού, απορροφώντας μέρος των πιέσεων που προκάλεσαν οι γεωπολιτικές εντάσεις στον Περσικό Κόλπο. Η μείωση αυτή συγκράτησε τις τιμές, παρά τις επιθέσεις σε πλοία και τις ανησυχίες για τη ροή πετρελαίου από τα Στενά του Ορμούζ. Τα επίσημα στοιχεία δείχνουν ότι οι εισαγωγές τον Μάιο υποχώρησαν σχεδόν κατά ένα τρίτο σε σχέση με πέρυσι, χωρίς όμως να υπάρχουν σαφείς ενδείξεις ότι η χώρα αξιοποιεί μαζικά τα στρατηγικά της αποθέματα.
Η εικόνα περιπλέκεται από το γεγονός ότι η Κίνα διαθέτει εναλλακτικές πηγές ενέργειας που μειώνουν την εξάρτησή της από το πετρέλαιο. Η αυξημένη παραγωγή άνθρακα, η ενίσχυση των ανανεώσιμων πηγών, η εκτεταμένη χρήση ηλεκτρικών οχημάτων και το μεγαλύτερο δίκτυο τρένων υψηλής ταχύτητας στον κόσμο περιορίζουν τη συνολική κατανάλωση. Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας εκτιμά ότι το 2026 μπορεί να είναι η πρώτη χρονιά από τη δεκαετία του ’70 όπου η κινεζική κατανάλωση πετρελαίου θα σημειώσει ουσιαστική πτώση.
Παράλληλα, οι εξελίξεις στο Ορμούζ παραμένουν κρίσιμες. Η επαναφορά του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών από τις ΗΠΑ και η ενισχυμένη παρουσία αμερικανικών δυνάμεων στην περιοχή δημιουργούν ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας. Παρότι η ροή πετρελαίου συνεχίζεται μέσω ασφαλών διαδρόμων, η αγορά παρακολουθεί όχι μόνο την προσφορά αλλά κυρίως το πότε η Κίνα θα αποφασίσει να αυξήσει τις αγορές της.
Την ίδια στιγμή, οι τιμές των καυσίμων παραμένουν υψηλές, παρά το γεγονός ότι το αργό κινείται μόλις 7% πάνω από τα επίπεδα πριν την κρίση στη Μέση Ανατολή. Οι ζημιές σε διυλιστήρια στη Ρωσία και τον Περσικό Κόλπο έχουν περιορίσει την παραγωγή βενζίνης και ντίζελ, διατηρώντας το κόστος σε υψηλά επίπεδα ακόμη και όταν η προσφορά αργού είναι επαρκής.
Η νέα πραγματικότητα δείχνει ότι η ισορροπία στην αγορά πετρελαίου δεν καθορίζεται πλέον αποκλειστικά από τους παραγωγούς. Η ζήτηση –και ειδικά η Κίνα– αποτελεί τον παράγοντα που μπορεί να ανατρέψει τις τιμές μέσα σε λίγους μήνες, καθιστώντας το Πεκίνο τον πιο ισχυρό παίκτη σε μια αγορά που αλλάζει ραγδαία.