ΕΕ: Έλλειμμα φυσικού αερίου τον χειμώνα
Αντιμέτωπη με τον κίνδυνο σημαντικού ελλείμματος φυσικού αερίου τον χειμώνα βρίσκεται η Ευρωπαϊκή Ένωση(ΕΕ), καθώς οι αναταράξεις στον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό και τα χαμηλά επίπεδα των αποθεμάτων περιορίζουν τα περιθώρια ασφαλείας. Το έλλειμμα μπορεί να φτάσει έως και τα 14 δισ. κυβικά μέτρα, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου στο 7% της ευρωπαϊκής ζήτησης και επαρκεί για τις ανάγκες 10 έως 12 εκατομμυρίων νοικοκυριών.
Οι προειδοποιήσεις εντείνουν την ανησυχία για έναν χειμώνα με αυξημένους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας, ακριβότερη θέρμανση και ενδεχόμενη ανάγκη περιορισμού της κατανάλωσης, εάν η Ευρώπη δεν εξασφαλίσει εγκαίρως πρόσθετες προμήθειες από τις διεθνείς αγορές.
Σύμφωνα με έκθεση του αμερικανικού Ινστιτούτου για την Ενεργειακή Οικονομία και τη Χρηματοοικονομική Ανάλυση (IEEFA), την οποία επικαλείται το Politico, οι επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή επιβαρύνουν την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, σε μια περίοδο κατά την οποία η αναπλήρωση των αποθεμάτων γίνεται δυσκολότερη και ακριβότερη.
Στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2011 τα αποθέματα
Οι ευρωπαϊκές αποθήκες φυσικού αερίου βρίσκονται λίγο πάνω από το 70% της χωρητικότητάς τους, στο χαμηλότερο επίπεδο για τη συγκεκριμένη περίοδο του έτους από το 2011, όταν άρχισαν να τηρούνται τα σχετικά στοιχεία.
Η εικόνα αυτή συνδέεται με τις υψηλές τιμές, οι οποίες κατέστησαν πιο συμφέρουσα την πώληση φυσικού αερίου κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού αντί της αποθήκευσής του για τους χειμερινούς μήνες. Παράλληλα, η ζήτηση φυσικού αερίου έχει αυξηθεί σταδιακά τα τελευταία δύο χρόνια, ενώ οι εισαγωγές της ΕΕ έχουν παραμείνει ουσιαστικά αμετάβλητες.
Η αυξανόμενη εξάρτηση από τα αποθέματα αποτυπώνεται στις καθαρές απολήψεις φυσικού αερίου από τις αποθήκες. Τον Ιανουάριο του 2026 ανήλθαν σε 22,6 δισ. κυβικά μέτρα, έναντι 18,8 δισ. κυβικών μέτρων τον Ιανουάριο του 2025 και 17,8 δισ. κυβικών μέτρων τον Ιανουάριο του 2024.
Η επικεφαλής αναλύτρια του IEEFA για την ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας, Άνα Χάλερ-Μακαρέβιτς, προειδοποιεί ότι τα χαμηλά αποθέματα αφήνουν την Ευρώπη με μικρότερο περιθώριο ασφαλείας απέναντι σε νέες διαταραχές του εφοδιασμού, αυξάνοντας τον κίνδυνο απότομων ανατιμήσεων.
Τα αποθέματα μπορεί να υποχωρήσουν στο 11%
Οι κίνδυνοι επιβεβαιώνονται από τις προβλέψεις του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Αερίου (ENTSOG) για τον χειμώνα 2026-2027. Σύμφωνα με το δυσμενές σενάριο, εάν οι εισαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) αποδειχθούν ανεπαρκείς και οι θερμοκρασίες κινηθούν σε χαμηλά επίπεδα, τα αποθέματα θα μπορούσαν να υποχωρήσουν ακόμη και στο 11% της χωρητικότητας.
Πρόκειται για επίπεδο που προσεγγίζει το βασικό όριο στρατηγικών αποθεμάτων, τα οποία δεν είναι εύκολο να αξιοποιηθούν. Για να επανέλθουν οι αποθήκες στο 30% έως το τέλος του χειμώνα, θα απαιτηθεί είτε περιορισμός της κατανάλωσης είτε εξασφάλιση πρόσθετων ποσοτήτων που αντιστοιχούν περίπου στο 7% της ζήτησης.
Το σενάριο αυτό αναδεικνύει τη δυσκολία εξισορρόπησης της αγοράς, καθώς η Ευρώπη θα πρέπει να εξασφαλίσει επαρκή εφοδιασμό σε μια περίοδο αυξημένης ζήτησης, με τις διαθέσιμες ποσότητες LNG να εξαρτώνται από τις συνθήκες στις διεθνείς αγορές.
