Δύσκολος και ακριβός χειμώνας σε τρόφιμα και ενέργεια…
Η άνοδος στις τιμές ενέργειας και οι διεθνείς αναταράξεις απειλούν να επιβαρύνουν τα νοικοκυριά, ενώ οι αγορές τροφίμων καταγράφουν νέα υψηλά.
Οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας επαναφέρουν έντονες πληθωριστικές πιέσεις, με το φυσικό αέριο και τα καύσιμα να πρωταγωνιστούν στο νέο κύμα ανατιμήσεων. Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τον Αύγουστο δείχνουν σημαντική άνοδο, ενώ η ταυτόχρονη αύξηση των διεθνών τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου δημιουργεί νέα αβεβαιότητα στις αγορές. Η πίεση στην εφοδιαστική αλυσίδα εντείνεται, προκαλώντας ανησυχία στους καταναλωτές ενόψει του χειμώνα, όχι μόνο για το κόστος θέρμανσης και καυσίμων αλλά και για τις επιπτώσεις στις τιμές βασικών αγαθών.
Σε αυτό το περιβάλλον, ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος προειδοποίησε ότι ο φετινός χειμώνας ενδέχεται να αποδειχθεί ιδιαίτερα δύσκολος. Όπως σημείωσε, οι αυξήσεις στα καύσιμα μεταφέρονται αναπόφευκτα σε όλη την εφοδιαστική αλυσίδα, επηρεάζοντας άμεσα τις τιμές των τροφίμων και των βασικών ειδών διαβίωσης. Η παραδοχή αυτή έρχεται λίγες ημέρες μετά την έναρξη της «Εθνικής Πρωτοβουλίας Μείωσης Τιμών» στα σούπερ μάρκετ, όπου 1.740 προϊόντα έχουν μειωμένες τιμές κατά μέσο όρο 9,5% για διάστημα τουλάχιστον δύο μηνών.
Ο υπουργός υπογράμμισε ότι η κατάσταση μπορεί να επιδεινωθεί εάν συνεχιστούν οι πόλεμοι στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία, καθώς οι διεθνείς προβλέψεις κάνουν λόγο για περαιτέρω άνοδο στις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Σε ένα τέτοιο σενάριο, θα απαιτηθούν έκτακτα μέτρα σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Παράλληλα, υπεραμύνθηκε της κυβερνητικής πρωτοβουλίας για μείωση τιμών στα σούπερ μάρκετ, αναγνωρίζοντας όμως ότι η διάρκεια των μειώσεων και η ένταξη νέων προϊόντων δεν μπορούν να επιβληθούν.
Σύμφωνα με την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς, η εξοικονόμηση για ένα τετραμελές νοικοκυριό υπολογίζεται στα 40 ευρώ μηνιαίως. Ωστόσο, το ποσό αυτό θεωρείται περιορισμένο σε σχέση με τη συνολική επιβάρυνση που έχουν υποστεί τα νοικοκυριά. Ο κ. Θεοδωρικάκος παραδέχθηκε ότι τα 40 ευρώ δεν αποτελούν ουσιαστική λύση, αλλά μπορούν να λειτουργήσουν ως μικρή ανάσα σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα μέτρα που έχουν ανακοινωθεί.
Την ίδια στιγμή, οι διεθνείς τιμές τροφίμων έχουν φτάσει στο υψηλότερο επίπεδο από τον Νοέμβριο του 2022, σύμφωνα με τον FAO. Η κλιματική αλλαγή στην Ευρώπη, με ακραία ζέστη και ξηρασία, σε συνδυασμό με την απειλή ενός ισχυρού «Ελ Νίνιο» και τις εμπορικές αναταραχές λόγω των πολέμων, έχουν οδηγήσει τις τιμές των σιτηρών σε τριετή υψηλά και τη ζάχαρη σε ετήσια κορύφωση. Οι δείκτες του FAO για δημητριακά, φυτικά έλαια, ζάχαρη, κρέας και γαλακτοκομικά αυξήθηκαν τον Αύγουστο, ενώ η πρόβλεψη για την παγκόσμια παραγωγή δημητριακών μειώθηκε κατά 3,4 εκατ. τόνους, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη ετήσια πτώση από το 2018.
Παρά το γεγονός ότι ο πληθωρισμός στα τρόφιμα στην Ελλάδα διαμορφώθηκε στο 0,9% τον Αύγουστο και εμφάνισε αρνητικό πρόσημο τον Ιούλιο, η εικόνα αυτή κινδυνεύει να αποδειχθεί προσωρινή. Η νέα άνοδος στο κόστος ενέργειας, αποτέλεσμα των γεωπολιτικών εντάσεων και των αναταράξεων στις διεθνείς αγορές, απειλεί να επαναφέρει τις πιέσεις στις τιμές των τροφίμων, προμηνύοντας έναν χειμώνα που μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα δύσκολος για τα νοικοκυριά.
