Απόφαση: Σύνταξη χηρείας και χωρίς τριετή γάμο
Το Διοικητικό Πρωτοδικείο Αθηνών εξέδωσε μια ιδιαίτερα σημαντική απόφαση, αναγνωρίζοντας δικαίωμα σε σύνταξη χηρείας σε γυναίκα που δεν είχε συμπληρώσει την απαιτούμενη τριετή έγγαμη συμβίωση με τον θανόντα σύζυγό της. Το Δικαστήριο έκρινε ότι η σύνταξη μπορεί να χορηγηθεί με συνυπολογισμό των ετών ελεύθερης συμβίωσης που είχαν προηγηθεί του γάμου, υπό συγκεκριμένες και αυστηρές προϋποθέσεις.
Σύμφωνα με την απόφαση, η τριετής διάρκεια γάμου –που θεσπίστηκε για την προστασία του ασφαλιστικού συστήματος από καταχρηστικούς γάμους– μπορεί να «καμφθεί» μόνο όταν πληρούνται σωρευτικά τρία κριτήρια:
- Η ελεύθερη συμβίωση να ήταν μακροχρόνια, τουλάχιστον δύο ετών.
- Η τέλεση γάμου να ήταν αδύνατη λόγω αποκλειστικά νομικού κωλύματος.
- Ο γάμος να τελέστηκε σε εύλογο χρόνο μετά την άρση του κωλύματος.
Το Δικαστήριο διευκρινίζει ότι η εξαίρεση δεν ισχύει όταν το ζευγάρι επέλεξε από μόνο του να μην παντρευτεί, ακόμη και αν απέκτησε παιδί κατά τη διάρκεια της συμβίωσης. Η προστασία του θεσμού του γάμου θεωρείται επαρκής λόγος για διαφορετική μεταχείριση μεταξύ έγγαμων και μη έγγαμων ζευγαριών ως προς τα κοινωνικοασφαλιστικά δικαιώματα.
Η υπόθεση, που παρουσιάστηκε από την ΕΝΥΠΕΚΚ, χειρίστηκε από τους ειδικούς στο ασφαλιστικό δίκαιο Αγγελική Μητροπούλου και Αριστοτέλη Κολοβό. Η απόφαση χαρακτηρίζεται «σταθμός», καθώς δημιουργεί νομολογιακό προηγούμενο για περιπτώσεις όπου η ελεύθερη συμβίωση μπορεί να αναγνωριστεί ως ισοδύναμη με έγγαμη για τη χορήγηση σύνταξης χηρείας.
