ΑΠΕ εξπρές: Άδειες σε 12 μήνες και «σιωπηρή έγκριση»…

ΑΠΕ: Δεσμευτικά χρονοδιαγράμματα, fast‑track ζώνες και ένα νέο μοντέλο αγοράς που ανατρέπει το παλιό πλαίσιο

Η Ελλάδα επιχειρεί μια βαθιά αναδιάρθρωση στον τρόπο με τον οποίο αναπτύσσονται οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας(ΑΠΕ), θέτοντας σε δημόσια διαβούλευση ένα νομοσχέδιο που φιλοδοξεί να επιταχύνει τις επενδύσεις και να μειώσει το ενεργειακό κόστος. Για πρώτη φορά εισάγονται δεσμευτικά χρονοδιαγράμματα για τις άδειες, ζώνες επιτάχυνσης και ένα πιο ώριμο μοντέλο αγοράς που στηρίζεται σε συμβόλαια και όχι σε επιδοτήσεις.

Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας άνοιξε τη διαβούλευση στις 31 Μαρτίου 2026, με προθεσμία έως τις 14 Απριλίου. Το νομοσχέδιο δεν περιορίζεται στην ενσωμάτωση της οδηγίας RED III, αλλά επιχειρεί να αλλάξει συνολικά τη φιλοσοφία ανάπτυξης των ΑΠΕ.

Το «ρολόι» στις άδειες και οι ζώνες επιτάχυνσης

Η μεγαλύτερη τομή βρίσκεται στο Κεφάλαιο Γ, όπου θεσπίζονται οι Περιοχές Επιτάχυνσης ΑΠΕ. Πρόκειται για προ‑αξιολογημένες ζώνες χαμηλού περιβαλλοντικού και χωροταξικού ρίσκου, στις οποίες η αδειοδότηση δεν μπορεί να ξεπερνά τους δώδεκα μήνες. Εκτός αυτών, το όριο είναι είκοσι τέσσερις μήνες.

Κομβική και η εισαγωγή της «σιωπηρής έγκρισης». Αν μια υπηρεσία δεν απαντήσει εντός της προθεσμίας, η διαδικασία θεωρείται εγκεκριμένη. Πρόκειται για θεσμική τομή σε ένα σύστημα που μέχρι σήμερα λειτουργούσε χωρίς πραγματικά χρονικά όρια.

Από τις άδειες στην αγορά: το νέο ενεργειακό μοντέλο

Το Κεφάλαιο ΣΤ μεταφέρει το βάρος από την αδειοδότηση στη λειτουργία της αγοράς. Οι εγγυήσεις προέλευσης αποκτούν ενισχυμένο ρόλο, μετατρέποντας την «πράσινη» ενέργεια σε προϊόν με ξεχωριστή αξία. Τα μακροπρόθεσμα συμβόλαια (PPAs) αποκτούν σαφές πλαίσιο, ενώ μικρά και αποκεντρωμένα συστήματα – όπως οικιακές μπαταρίες και ηλεκτρικά οχήματα – εντάσσονται ενεργά στην εξισορρόπηση του συστήματος.

Η αγορά ΑΠΕ μεταβαίνει έτσι από ένα μοντέλο έντονης κρατικής παρέμβασης σε ένα πιο συμβολαιακό και ανταγωνιστικό περιβάλλον.

Η ευρωπαϊκή διάσταση

Το νομοσχέδιο ενισχύει τη διακρατική συνεργασία και τα διασυνοριακά έργα, επιδιώκοντας να τοποθετήσει την Ελλάδα ως περιφερειακό ενεργειακό κόμβο. Σε μια Ευρώπη που αναδιαμορφώνει τις ενεργειακές ροές μετά την κρίση, η δυνατότητα εξαγωγών πράσινης ενέργειας αποκτά στρατηγική σημασία.

Το «αόρατο» πρόβλημα: δίκτυα και αποθήκευση

Πίσω από τις θεσμικές αλλαγές παραμένει το κρίσιμο ζήτημα της απορρόφησης της παραγωγής. Η επιτυχία του νέου πλαισίου εξαρτάται από το αν ΑΔΜΗΕ και ΔΕΔΔΗΕ μπορούν να διαχειριστούν τον όγκο νέων έργων χωρίς νέα φαινόμενα κορεσμού.

Τα ερωτήματα που θα κρίνουν την επιτυχία

Το νέο πλαίσιο είναι φιλόδοξο, αλλά η εφαρμογή του θα κριθεί από τρεις παράγοντες:

• αν οι υπηρεσίες μπορούν να τηρήσουν τα δεσμευτικά χρονοδιαγράμματα
• αν η αγορά θα αναπτύξει επαρκή ζήτηση για PPAs
• αν η επιτάχυνση των επενδύσεων θα ισορροπήσει με τις περιβαλλοντικές και τοπικές αντιδράσεις

Η Ελλάδα επιχειρεί μια μεγάλη αλλαγή ταχύτητας. Το αν θα πετύχει, θα φανεί στην πράξη.