Αναστολή ΑΦΜ και Φοροδιαφυγή: Τι Αλλάζει μετά την Απόφαση του ΣτΕ
Η πρόσφατη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ) φέρνει σημαντικές αλλαγές στη φορολογική πολιτική της Ελλάδας, ακυρώνοντας τη δυνατότητα της ΑΑΔΕ να αναστέλλει ή να απενεργοποιεί ΑΦΜ επιχειρήσεων με υπόνοιες φοροδιαφυγής. Τι σημαίνει αυτό για τις επιχειρήσεις, τους ελέγχους και το μέλλον της φορολογικής διοίκησης;
Τι έκρινε το ΣτΕ για την αναστολή ΑΦΜ
Το ΣτΕ έκρινε αντισυνταγματική τη διάταξη του άρθρου 11 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας, που επέτρεπε στην ΑΑΔΕ να «παγώνει» τον ΑΦΜ φορολογουμένων με βάση «αντικειμενικά στοιχεία» για απάτη ή φοροδιαφυγή. Σύμφωνα με το Δικαστήριο:
- Η εξουσιοδότηση ήταν γενική και αόριστη.
- Δεν υπήρχε σαφές νομικό πλαίσιο εφαρμογής.
- Παραβιάζονταν οι συνταγματικές εγγυήσεις οικονομικής ελευθερίας.
Οι συνέπειες για τις επιχειρήσεις
Η απενεργοποίηση ΑΦΜ ισοδυναμεί με αποκλεισμό από κάθε οικονομική δραστηριότητα:
- Αδυναμία συναλλαγών με Δημόσιο, τράπεζες και πελάτες.
- Οικονομικός «θάνατος» χωρίς δικαστική κρίση.
- Κίνδυνος αποζημιώσεων και προσφυγών από πληττόμενες επιχειρήσεις.
Τι πρέπει να προβλέπει το νέο νομικό πλαίσιο
Το ΣτΕ ζητά από το Υπουργείο Οικονομικών να θεσπίσει νέο πλαίσιο με:
- Σαφείς όρους και προθεσμίες.
- Δικαιώματα ακρόασης και προσφυγής.
- Τήρηση της αρχής της αναλογικότητας.
- Δυνατότητα επανενεργοποίησης ΑΦΜ σε περίπτωση αθώωσης.
Στοιχεία για την παραβατικότητα στον ΦΠΑ
Το 2024, οι ΥΕΔΔΕ εντόπισαν:
- 156 στοχευμένες έρευνες ΦΠΑ.
- Παραβατικότητα 80,8%.
- 126 περιπτώσεις «εξαφανισμένων εμπόρων» με εικονικά τιμολόγια.
Τι σημαίνει για τη φορολογική πολιτική
Η απόφαση αποτελεί «καμπανάκι» για τα όρια της διοικητικής εξουσίας. Η πάταξη της φοροδιαφυγής δεν μπορεί να γίνεται εις βάρος των συνταγματικών δικαιωμάτων των πολιτών. Η ΑΑΔΕ καλείται να επαναπροσδιορίσει τα εργαλεία της, χωρίς να παραβιάζει θεμελιώδεις αρχές του κράτους δικαίου.
